Araştırma Makalesi

Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği)

Sayı: Advanced Online Publication Erken Görünüm Tarihi: 26 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği)

Öz

Bu çalışma, Türkiye’de gıda sektöründe faaliyet gösteren markaların sürdürülebilirlik odaklı reklam kampanyalarını, yeşil kapitalizm bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, seçilen gıda markalarının sürdürülebilirlik temalı reklamları Fairclough’un Üç Boyutlu Modeli üzerinden incelenmiş; markaların sunduğu çevreci söylemin, gerçek çevresel dönüşümü teşvik etmekten ziyade yeni tüketim biçimlerini meşrulaştıran ideolojik bir işlev taşıdığı ortaya konmuştur. Bulgular, sürdürülebilirlik söyleminin giderek ticarileştiğini ve çevresel krizlerin çözümünden çok, kapitalist piyasanın kendisini yeniden üretmesine hizmet eden bir tüketim nesnesine dönüştüğünü göstermektedir. Reklamlarda kullanılan doğallık, yerellik ve ekolojik duyarlılık temalarının, bireyi “çevreye duyarlı tüketici” olarak konumlandırarak sorumluluğu yapısal çevresel sorunlardan bireysel tercihlere kaydırdığı görülmüştür. Böylece markalar arasında doğallık, yerel üretici vurgusu ve doğa ile uyum imgesi gibi benzer söylemsel örüntüler ve ayrışma noktaları karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Bu çerçevede araştırma, sürdürülebilirlik mesajlarının medya aracılığıyla nasıl ideolojik olarak yeniden üretildiğini, bu söylemin tüketici öznesini nasıl kurduğunu ve yeşil kapitalizmin reklam kampanyaları içinde nasıl işlediğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Çalışma kapsamında tercih edilen yöntem nedeniyle etik kurul onayı gerekli olmamıştır.

Kaynakça

  1. Ad Net Zero. (t.y.). İklim krizi ile mücadelede reklam ve pazarlama iletişimi. Ad Net Zero Türkiye. https://www.adnetzeroturkiye.org
  2. Atvur, S., & Vural, Ç. (2022). Türkiye’s climate policies in the context of sustainable security. Bilig, 103, 59–93. https://doi.org/10.12995/bilig.10303
  3. Bozkurt, E. S. (2019). Dilin anlam inşasında adıllar. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(1), 345–356. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.445337
  4. Bozkurt, Y., & Efe, F. (2024). Sürdürülebilir kalkınma ve yeşil ekonomik büyüme açısından çevrenin sürdürülebilirliğine eleştirel yaklaşım. Dumlupınar Üniversitesi İİBF Dergisi, 13, 12–25. https://doi.org/10.58627/dpuiibf.1469851
  5. Bozlağan, R. (2010). Sürdürülebilir gelişme düşüncesinin tarihsel arka planı. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, 50, 1011–1028. https://izlik.org/JA55DT45WR
  6. Böhm, S., Misoczky, M. C., & Moog S. (2012). Greening capitalism? A Marxist critique of carbon markets. Organization Studies, 33(11), 1617–1638. https://doi.org/10.1177/ 0170840612463326
  7. Castro, C. (2004). Sustainable development: Mainstream and critical perspectives. Organization & Environment, 17(2), 195–225. https://doi.org/10.1177/1086026604264910
  8. Cowger, W., Willis, K. A., Bullock, S., Conlon, K., Emmanuel, J., Erdle, L. M., Eriksen, M., Farrelly, T. A., Hardesty, B. D., Kerge, K., Li, N., Li, Y., Liebman, A., Tangri, N., Thiel, M., Villarrubia-Gómez, P., Walker, T. R., & Wang, M. (2024). Global producer responsibility for plastic pollution. Science Advances, 10(17), Article eadj8275. https://doi.org/10.1126/ sciadv.adj8275

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Siyaset Biliminde Çevre Politikası

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

26 Haziran 2026

Yayımlanma Tarihi

-

Gönderilme Tarihi

24 Aralık 2025

Kabul Tarihi

18 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication

Kaynak Göster

APA
Taneri Ersoy, E. (2026). Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği). Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Advanced Online Publication. https://doi.org/10.33630/ausbf.1847623
AMA
1.Taneri Ersoy E. Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği). SBF Dergisi. 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.33630/ausbf.1847623
Chicago
Taneri Ersoy, Ecem. 2026. “Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği)”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, sy Advanced Online Publication. https://doi.org/10.33630/ausbf.1847623.
EndNote
Taneri Ersoy E (01 Haziran 2026) Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği). Ankara Üniversitesi SBF Dergisi Advanced Online Publication
IEEE
[1]E. Taneri Ersoy, “Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği)”, SBF Dergisi, sy Advanced Online Publication, Haz. 2026, doi: 10.33630/ausbf.1847623.
ISNAD
Taneri Ersoy, Ecem. “Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği)”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi. Advanced Online Publication (01 Haziran 2026). https://doi.org/10.33630/ausbf.1847623.
JAMA
1.Taneri Ersoy E. Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği). SBF Dergisi. 2026. doi:10.33630/ausbf.1847623.
MLA
Taneri Ersoy, Ecem. “Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği)”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, sy Advanced Online Publication, Haziran 2026, doi:10.33630/ausbf.1847623.
Vancouver
1.Ecem Taneri Ersoy. Yeşil Kapitalizm ve İdeolojinin Dönüşümü: Sürdürülebilirlik Söyleminin Eleştirel Bir Analizi (Türkiye Örneği). SBF Dergisi. 01 Haziran 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.33630/ausbf.1847623