Yeni Irkçı Söylemlerin Eklemli Niteliği ve Medyanın İşlevi

Öz

Irkçılığı söylemsel bir oluşum olarak ele alan literatüre dayanan bu çalışmada daha çok dilde temellenen, söylemler aracılığıyla dolaşıma giren ve pek çok ayrımcı ideolojiyi birbirine eklemleyerek dolaylı- örtük bir şekilde üretilen yeni ırkçılığa odaklanılmıştır. Bu kapsamda değişik yaş, meslek gruplarından az çok gündemi ve medyayı takip edebilen kişiler arasından 10 kadın 10 erkek toplam 20 kişi ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Görüşmelere konuşmayı başlatmak ve konuşmanın çerçevesini çizmek amacıyla etnik, dini ve cinsel temelli ayrımcılıkları birbirine eklemleyen altı haberle gidilmiştir. Çalışmada Ernesto Laclau ve Chantal Mouffe‟un (2008) söylem analizi yaklaşımları ile bu yaklaşımın kavram setine yaslanan bir analiz çerçevesi inşa edilmeye çalışılmıştır. Bu çerçevede Laclau ve Mouffe‟un söylem yaklaşımlarının kurucu öğelerinden biri olan “eklemlenme” yeni ırkçı söylemin analizinde temel eksenlerden biri olarak kabul edilmiştir. “Eklemlenme”, her iki yaklaşımı birlikte kullanabilme olanağını sağlamış ve böylece yeni ırkçılığın, farklı ideolojik söylemleri kendine eklemleyen gevşek dokulu, kararsız bir söylemsel oluşum olarak analizi mümkün olmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Yeni ırkçılık
• söylem
• eklemlenme
• medya
• izleyici

The Articulating Nature of New Racist Discourses and The Function of Media

Öz

This study is based on the literature addressing racism as a discursive phenomenon and focuses on the new racism bearing more on language that entered into circulation via discourses and while generating an indirect-implicit manner through the articulation of various discriminatory ideologies. In this scope, in-depth interviews were conducted with 20 people (10 women and 10 men) belonging to different ages and occupations and also follow the current political agenda and media politics. Interviewees were asked to read six news articles articulating ethnic, religious and sexual forms of discrimination with the aim of initiating and drawing a framework for conversation. The study derives its analytic framework from the discourse analysis by Ernesto Laclau and Chantal Mouffe, and on the concept set of this approach. In this framework, “articulation”, one of the establishing elements of the discourse approach of Laclau and Mouffe, is regarded as one of the essential axes in the analysis of the new racist discourse.

Anahtar Kelimeler

• New racism
• discourse
• articulation
• media
• audience

Kaynakça

1. Akçam, Taner (1995), “Hızla Türkleşiyoruz”, Birikim. Sayı: 71-72, (Etnik Kimlik ve Azınlıklar Özel Sayısı) ss. 17-33
2. Aslan, Emre (1995), Türkiye‟de Irkçılık. İçinde Modern Türkiye‟de Siyasi Düşünce Cilt IV. (T. Bora Edt.). İstanbul: İletişim Yay. ss. 409-426
3. Aydınkaya, Fırat (2008), Yeni Faşizmin Kökenleri: Ebedi Dönüş, İstanbul: Belge Yay. Back, L. ve J. Solomos (2001), Theories of Race and Racism, Newyork: Routledge
4. Balibar E., Wallerstein I. (2000), Irk Ulus Sınıf, (Çev.Nazlı Ökten), İstanbul: Metis Yay.
5. Balibar, E. (2000a), “Bir „Yeni Irkçılık‟ Var mı?”, İçinde Irk, Ulus Sınıf (Çev. N. Ökten), İstanbul: Metis Yay. ss.30-38.
6. Balibar, E. (2000b), “Irkçılık ve Milliyetçilik”, İçinde, Irk, Ulus Sınıf, (Çev. N. Ökten), ss.50-87.
7. Barker, M. (1981), New Racism: Conservatives and theIdeology of the Tribe, London: Junction Books
8. Bora Tanıl ve Kemal Can (1990) “1980‟li yıllarda faşist hareket”. Birikim , Sayı: 10. ss. 37-52

9. Bora, Tanıl (1995), “Türkiye‟de Milliyetçilik ve Azınlıklar” Birikim. Sayı 71-72, ss. 34-49
10. Callinicos. A. (1993), Race and Class, Bookmarks,. London
11. Çelik, N. Betül (2009), “Kemalizm: Hegemonik Bir Söylem”, Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce Kemalizm sayısı (ed. A.İnsel) Cilt 2, İstanbul: İletişim yay. ss.75-91
12. Çelik, N.Betül (1999), “Söylem Kuramları, Hegemonya Kavramı ve Kemalizm”, Doğu-Batı, s.8, ss.33-47
13. Çoban Keneş H. (2011). “Irkçı-Ayrımcı Söylemlerin Kurucu Öğeleri Olarak İnkâr Stratejileri”, Kültür ve İletişim dergisi sayı,14/2, ss.71-98
14. Dijk, Teun A. van (1991), Racism and the Press, Newyork: Routledge
15. Dijk, Teun A. van (1992a), “Elite Discorse and the Reproduction of Racism”, in J. Stanfield and R.M. Dennis(eds), Medhods in Race and Ethnic Relations Research, Newbury Park, Ca: Sage .
16. Dijk, Teun A. van (1992b), “Discourse and the Denial of Racism”. Discourse & Society, 3, ss.87-118
17. Dijk, Teun A. van (2005). Racism and Discourse in Spain and Latin America, Amsterdam: John Benjamins Publishing Co.
18. Fanon, F.(1967), Toward the African Revolution: Political Essays, Grove Press.
19. Köker E.ve Doğanay Ü.,(2010), Irkçı değilim ama… Yazılı Basında Irkçı-Ayrımcı Söylemler, Ankara: İHOP yay.
20. Köker, Levent (2009), “Kemalizm/Atatürkçülük: Modernleşme Devlet ve Demokrasi”, Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce Kemalizm sayısı (ed. A.İnsel) Cilt 2, İstanbul: İletişim yay. ss. 97-118
21. Köker, Levent (1996), “Hangi Demokrasi, Hangi Refah” Birikim dergisi ss.48-52
22. Laclau Ernesto ve Chantal Mouffe (2008), Hegemonya ve Sosyalist Strateji Radikal Demoktarik Bir Teoriye Doğru (Çev. A.Kardam), İstanbul: İletişim Yay.
23. Laclau, Ernesto (2000), “Boş Gösterenler Siyasette Niçin Önemlidir?” içinde Evrensellik, Kimlik ve Özgürleşme, (Çev. E.Başer), İstanbul: Birikim Yay.ss. 95-109
24. Laclau, Ernesto (2007), Popülist Akıl Üzerine (Çev. N.Betül Çelik), AnkaraEpos Yay. Lull, James (2001), Medya İletişim Kültür, (Çev.Nazife Güngör), Ankara: Vadi Yay. Maestra Maria D. Lopez ve Dagmar Scheu Lottgen (2003), Students Discourse İmmigration Attitudes and İdeological Values: A Critical View, Murcia Univercity, İJES, Vol. 3(1.2003,pp. 209-233)
25. Maksudyan, Nazan (2009), Türklüğü Ölçmek, Bilimkurgusal Antropoloji ve Türk Milliyetçiliğinin Irkçı Çehresi 1925-1939, İstanbul: Metis Yay.
26. Matheson, Donald (2005), Media Discourses, Open University Press
27. Miles, Robert (2000), Irkçılık, (Çev. Sibel Yaman), İstanbul: Sarmal Yayınevi.
28. Sancar-Üşür, Serpil (1997) İdeolojinin Serüveni
29. Schnapper, Dominique (2005), Sosyoloji Düşüncesinin Özünde Öteki İle İlişki, İstanbul Üni.Yay.
30. Silva, E. Bonilla (2006), Racism Without Racist: Color-Blind Racism and the Persistence of Racial Inequality in the United States, Newyork: by Rowman & Littlefield Publishers.
31. Somersan, Semra (2004), Sosyal Bilimlerde Etnisite ve Irk, İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yay.
32. Sumbas, Ahu (2009), “Batı Avrupada Yükselen Yeni Irkçılık Üzerine bir Deneme”, Alternatif Politika, Cilt. 1, Sayı. 2, ss.260-281
33. Taguieff, P. A (2001), The Force of Prejudice On Racism Its Doubles, University of Minnesote, London
34. Taş, Mehmet (1999), Avrupa’da Irkçılık, Ankara: İmge Yay.
35. Wodak, Ruth ve Reisigl Martin, (2001), Discourse and Discrimination Rhetorics of Racism and Antisemitism, Newyork: Routledge
36. Yanıkkaya, Berrin (2009), “Gündelik Hayatın Suretinde: Öteki Korkusu, Görsel Şiddet ve Medya”, içinde Medya ve Milliyetçilik (der), İstanbul: Su Yay.
37. Yeğen, Mesut (2009), “Kemalizm ve Hegemonya” Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce Kemalizm sayısı (ed. A.İnsel) Cilt 2, İstanbul: İletişim yay. ss.56-74 Gazeteler Milliyet (17 Mart 2010)
38. Hürriyet, (17 Ağustos 2007) Sabah, (16 Nisan 2012)
39. Hürriyet, (25 Temmuz 2012)
40. Radikal, (30 Ağustos 2012) Akşam, (2 Mayıs 2012)