MODERN TÜRK VATANDAŞLIĞI KAVRAMININ ERKEN ÖNCÜLERİ: MİLLİ MÜCADELE DÖNEMİNDE ULUSAL VATANDAŞLIĞIN KURULUŞU

Öz

Bu çalışma, Türkiye tarihinde imparatorluk yönetiminden cumhuriyet rejimine geçiş dönemi olan 1919-1923 arası dönemde, modern, ulusal vatandaşlık kimliğinin kuruluşunun, yeni bir kapsama/dışlama siyaseti yani vatandaşlık siyaseti anlayışının temel alınarak irdelenmesidir. Çalışma, Türkiye'deki kapsama/dışlama siyasetinin tarihsel dinamikleri üzerine odaklanırken, milliyetçi Ankara Hükümeti'nin genel dış politika yönelimi, karar ve uygulamalarını, modern vatandaşlık kavramının erken öncüllerinin kuruluşunu irdelemede analitik araç olarak kullanmıştır. Bu çerçevede, çalışmanın ana argümanı, Türkiye'de modern vatandaşlığın fiziksel, kültürel ve siyasal sınırlarının, temel olarak yeni devletin kurucularının dış politika karar ve uygulamaları yoluyla çizildiğidir.

Anahtar Kelimeler

• Türk vatandaşlığı, Türk dış politikası, vatandaşlık, ulusal güvenlik, ulusal kimlik

Kaynakça

1. AKÇAM, Taner (1994), Türk Ulusal Kimliği ve Ermeni Sorunu (Istanbul: iletişim).
2. ARGUN, Betigül Ercan (1999), "Universal Citizenship Rights and Turkey's Kurdish Question, "Journal of Muslim Minority Studies, 19/1: 85-103.
3. BRUBAKER, William Rogers (1992), (itizenship and Nationhood in France and Germany (Cambridge: Harvard University Press).
4. CAMPBELL, David (1996), Writing Security: United States Foreign Policy and the Politics of Identlty (Minneapolis: University of Minnesota Press).
5. CIZRE, Ümit (2002), "Turkey's Kurdish Problem: Borders, Identity, and Hegemony," LUSTICK, lan/O'LEARY, Brendan/ CALLAGHY, T. (eds.), RIght-Sizlng the State: The Politics of Moving Borders (Oxford: Oxford University Press): 222-252.
6. GOLOGLU, Mahmut (1971), Türkiye Cumhuriyeti 1923 (Ankara: Başnur Matbaast).
7. GOLOGLU, Mahmut (1971), Cumhuriyete Doğru (Ankara: Bateş).
8. HABERMAS, Jürgen (1995), "Citizenship and Nationalldentity: Some Refleetions on the Future of Europe," BEINER, R (deL), Theorfıing (jtizenshlp (Albany: State University of New York Press): 255-281.

9. HAMMAR, Tomas (1986), "Citizenship: Membership of aNation or of a State," International Migration, 24/4:743-744.
10. HEPER, Metin (1985), The State Tradition in Turkey (Northgate, Walkington: Eothen Press).
11. iÇDUYGU, Ahmet! ÇOLAK, Yılmaz/SOYARIK, Nalan (1999),"What is the Matter with Citizenship? A Turkish Debate," Middle Eastem Studies, 35/4:187.208.
12. iÇDUYGU, Ahmet! KEYMAN, Fuat (1999) "Globalleşme, Anayasallık ve Türkiye'de Vatandaşlık Tartısması," Doğu Batı, 5:143.155.
13. KIRiŞçi, Kemal (2000), "Disaggregating Turkish Citizenship and Immigration Praetiees, ot Middle Eastem Studies, 36/3: 1-22.
14. KÜLTÜR BAKANllGI (1994), Atatürk'ün Milli Dış Politikasi: Milli Mücadele Dönemine Ait 100 Belge (Ankara).
15. LECA, Jean (1992), "Questions on Citizenship," MOUFFE, C. (der.), Dimensions of Radical Democracy (London: Verso) :21-22.
16. MERAY, Seha L. (1971), Lozan Banş Konferansı: Tutanaklar, Belgeler (Ankara: Siyasal Bilgiler Yayını).
17. OLDFIELD, Adrian (1998), Otiıenship and Communlty: Clvil Republicanism and the Modern World (London: Routledge).
18. ORAN, Baskın (1997), Atatürk Milliyetçiliği (Ankara: Bilgi).
19. PAREKH, Bhikhu (1994), "Discourses on National Identity, " Political StudIes, XLII: 492-504.
20. PERINÇEK, Doğu (der.) (1999), Mustafa Kemal, Eskisehir-/zmit Konusmalar I (istanbul: Kaynak Yayınları).
21. PRIZEL, Ilya (1998), Nationalldentity and Foreign Policy: NatIonalism and Leadership in Poland, Russia and Ukraine (Cambridge: Cambridge University Press).
22. SCHNAPPER, Dominique (1998), Community of Citiıens: On the Modern Idea of Nationality (New Brunswiek: Transaction Publishers).
23. SHAW, Martin (1994), Global Socfety and International Relations (Cambridge: Polity Press).
24. SHAW, Stanford (2000), From Empire to Republic: The TurkIsh War of NatIonal Liberatlon, A Documentary Study, VoU, 1918'1923, (Ankara, TIK).
25. SMITH, Anthony (1991), Nationalldentity (London: Penguin Books).
26. SONYEL, Salahi Ramsdan. (1975), Turkish Diplomaey: 1918-1923 (London: Sage).
27. SOYSAL, ismail (2000), Türkiye'nin Siyasal Andıaşmaları, I. Cilt.1920-1945 (Ankara:TIK).
28. TANÖR, Bülent (1978), "Lozan'a Giden Yıllarda Türk Anayasa Tezinin Doğuşu," Lozan'ın 50. Yıl1na Armağan, Milletlerarası Hukuk ve Milletlerarası Münasebetler Enstitüsü (Istanbul: Fakülteler Matbaası).
29. TEKELI, ılhan/ ŞAYLAN, Gencay (1978), "Türkiye'de Halkçılık Ideolojisinin Evrimi," Toplum ve Bilfm, 5-6:44-110.
30. TUNÇAY, Mete (1976), "Misak., Milli'nin ı. Maddesi Üzerine," Birikim, 18'19:12-16.
31. TUNÇAY, Mete (1991), Türkiye'de Sol Akımlar (1908-1925) (Istanbul: BDSYayınları).
32. ÜNSAL, Artun (der.) (1998), 75 Yılda Tebaa'dan Yurttaşa Doğru (Istanbul: Tarih Vakfı).
33. ÜSTEL, Füsun Üstel (24 Nisan 1995), "Cumhuriyet'ten Bu Yana Yurttaş Profili," Yeni Yüzyıl.
34. WALKER, R.B.J (1991), "security, Sovereignty and the Challenge of World Politics," Alternatives, XV:3-27.
35. WALKER, R.B.J (1993), Inside/ Outside: International Relations As Political Theory (Cambridge: Cambridge University Press).
36. WALLACE, William (1991), "Foreign Policy and the National Identity in the United Kingdom,"International Affairs, 67/1 :65-80.
37. YEGEN, Mesut (2002) "Yurttaşlık ve Türklük," Toplum ve Bilim, 93: 200-217.