2001 Krizi Sonrası Türkiye’de Döviz Kuru ve Enflasyon İlişkisi: Döviz Kuru Geçiş Etkisinin VAR Analizi

Öz

Bu çalışmada, 2001 krizi sonrası Türkiye ekonomisinde döviz kurunun enflasyona geçiş etkisi incelenmektedir. İlgili dönem para politikası açısından enflasyon hedeflemesi rejimini; kur politikası açısından ise dalgalı döviz kuru rejimini içermesi bakımından önemlidir. Enflasyon hedeflemesi rejimine geçilmesiyle birlikte temel amaç fiyat istikrarı olarak belirlense de döviz kurları, enflasyon hedeflemesinde referans alınan makro değişkenler arasında yer almaya devam etmiştir. Çalışmada, toplam arz-toplam talebi temsil eden değişkenlerin 2003:1-2016:12 dönemine ait aylık verileri kullanılarak vektör otoregresif (VAR) modeli tahmin edilmektedir. VAR modeli kapsamında uygulanan etki-tepki, varyans ayrıştırma ve Granger nedensellik analizlerinden elde edilen bulgular, ham petrol ithalat fiyatlarının orta vadede daha etkin olduğunu ve enflasyonun yaklaşık %28’ine kaynaklık ettiğini gösterirken; döviz kurlarının ise kısa vadede daha etkin olduğunu ve enflasyonun yaklaşık %15’ini açıkladığını göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

• Enflasyon
• Geçiş Etkisi
• Döviz Kuru
• Vektör Otoregresyon Analizi
• Türkiye

Relationship Between Exchange Rate and Inflation in Turkish Economy Post-2001 Crisis: VAR Analysis of the Exchange Rate Pass-Through

Öz

In this study, the pass-through effect of exchange rate on inflation in the Turkish economy post 2001 crisis is examined. This related period includes inflation targeting regime which is important in terms of monetary policy, and includes floating exchange rate that is important in terms of exchange rate regime. Within the transition to the inflation targeting regime, the main objective was determined as price stability, however, exchange rates have being kept among the macro variables that are referred to in the inflation targeting. In the study, the vector autoregressive (VAR) model is estimated by using the monthly data for the period of 2003: 1-2016: 12 of the aggregated supply-aggregated demand variables. In the light of findings obtained from the impulse-response, variance decomposition and Granger causality analysis have been applied within VAR model, it can be concluded that the crude oil import prices are more efficient in medium
term and explain 28% of the variation of inflation rate; the exchange rate is more efficient in short term, and explains the 15% of the variation of inflation rate.

Anahtar Kelimeler

• Inflation
• Pass-Through
• Exchange Rate
• Vector Auto Regression Analysis
• Turkey

Kaynakça

1. Referans 1 Allsopp, Christopher, Amid Kara Edward Nelson (2006), “U.K. Inflation Targeting and the Exchange Rate”, Federal Reserve Bank of St. Louis Working Paper, 2006-030A: 1-20.