Kavram Analizi: Terapötik Oyun

Öz

Çocuk ve ergenler için terapötik oyun, hemşirelik uygulamalarında geniş çapta yer almaktadır. Çocuk ve ergenlere nitelikli hemşirelik bakımının sunulmasında terapötik oyun kavramının ayrıntılı bir şekilde ele alınması gerekli görülmektedir. Terapötik oyun kavramının açıklık kazanması, hastalık, hastaneye yatmak, çocuğun hastanedeki ağrılı işlemlere hazırlanması ve bunların yarattığı stresin azaltılmasında çocukların bakımına terapötik oyun tekniğini entegre etmek için önemlidir. Bu makalede ‘terapötik oyun’ kavramının Walker ve Avant’ ın “kavram analizi” yöntemi kullanılarak açıklanması amaçlanmıştır. Bu çalışmada, Walker ve Avant’ın sekiz adımdan oluşan kavram analizi yöntemi kullanılmıştır. Yapılan kavram analizi sonucunda terapötik oyunun hemşirelikte ve diğer alanlardaki tanımları araştırılarak ‘tedavi’, ‘bakım’, ‘iletişim’, ‘oyun’, ‘başa çıkmak’, ‘güven’ ve ‘rahatlamak’ kavramlarının terapötik oyun ile ilişkili olduğu bulunmuştur. Terapötik oyun kavramının hazırlayıcı özellikleri ‘hastaneye yatma’, ‘ağrılı işlemler’, ‘stres’, ‘bilinmeyen korkusu’, ‘çocuğun yaş dönemine ait özellikleri’, ‘çocuğun bilişsel özellikleri’, ‘oyun oynamak’, ‘sosyal destek’ ve ‘hemşirelik bakımı’ olarak saptanmıştır. Terapötik oyunun hemşirelik bakımında kullanılması sonucunda ‘stresin azalması’, ‘işlemlere katılım ve kabul’, ‘tedavi edici’, ‘iyileşme’, ‘sorunlarla başa çıkma’, ‘cesaret’ ve ‘sakinlik’ davranışlarının edinildiği görülmüş ve bu özellikler ışığında model vaka, sınırda vaka ve karşıt vakalar tartışılmıştır. Kavram analizinin bulgularına göre, hemşirelerin terapötik oyun tekniklerinin öğrenmelerinin önemli ve hemşirelik bakım planına dahil olması gerekliliği görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• hemşirelik
• kavram analizi
• terapötik oyun

Concept Analysis: Therapeutic Play

Öz

Therapeutic play is widely included in the literature of nursing practice of children and adolescents. The concept of therapeutic play should be dealt with in detail in the provision of qualified nursing care to children and adolescents. Clarifying the concept of therapeutic play is crucial for integrating the therapeutic play technique into the care of children to reduce the stress caused by illness, hospitalization, and preparation for painful procedures in the hospital. In this article, it is aimed to explain the concept of 'therapeutic play' by using the concept analysis method of Walker and Avant. In this study, the concept of therapeutic play was investigated using Walker and Avant’s 8-step concept analysis method. According to the concept analysis of therapeutic play, it was determined that treatment, care, communication, play, coping, trust and relief are related concepts to therapeutic play. The preparatory concepts of therapeutic play were determined as hospitalization, painful procedures, stress, fear of the unknown, child's age characteristics, child's cognitive characteristics, playing games, social support and nursing care. As a result of therapeutic play being included in nursing care, it was seen that skills such as stress reduction, participation and acceptance in procedures, curative, recovery, coping with problems, courage and calmness were achieved. According to these properties, model, borderline and contrary cases were discussed. The findings of this concept analysis emphasized the importance of learning therapeutic play techniques by nurses and the necessity of including them in the nursing care plan.

Anahtar Kelimeler

• Nursing
• concept analysis
• therapeutic play

Kaynakça

1. Abdolrahimi, M., Ghiyasvandian, S., Zakerimoghadam, M., & Ebadi, A. (2017). Therapeutic communication in nursing students: A Walker & Avant concept analysis. Electronic Physician, 9(8), 4968-4977. http://dx.doi.org/10.19082/4968.
2. Aranha, B. F., Souza, M. A., Pedroso, G. E. R., Maia, E. B. S., Melo, L. L. (2020). Using the instructional the¬rapeutic play during admission of children to hospital: The perception of the family. Revista Gaúcha Enfermagem, 41. https://doi.org/10.1590/1983-1447.2020.20180413.
3. Balacan, Z. & Çalışır, H. (2017). Terapotik hipotermi uygulanan hipoksik iskemik ensefalopatili yenidoğanların hemşirelik bakımı. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(3), 225-234. https://dergipark.org.tr/tr/pub/gumussagbil/issue/31206/368301
4. Bulechek, G. M., Butcher, H. K., Dochterman, J. M., & Wagner, C. (2017). Hemşirelik girişimleri sınıflaması. F. Erdemir, S. Kav, & A. Akman Yılmaz (Çev. Edt.). Nobel Tıp Kitabevleri.
5. Çavuşoğlu, H. (2019). Çocuk sağlığı hemşireliği (13. Baskı). Sistem Ofset Basımevi.
6. Cimete, G., Kuğuoğlu, S., Çınar, N. D. (2018). Çocuk, hastalık ve hastane ortamı, İçinde Z. Conk, Z. Başbakkal, H. B., Yılmaz, & B. Bolışık (Ed.). Pediatri hemşireliği (s.101-160). Akademisyen Tıp Kitabevi.
7. Cunningham, F., Leveno, K., Bloom, S., Spong, C. Y., & Dashe, J. (2014). Williams obstetrics (24th ed.). Mc Graw Hill Professional. Gerçeker, G. Ö., Ayar, D., Özdemir, Z., & Bektaş, M. (2018). Çocuk Anksiyete Skalası-Durumluluk ve Çocuk Korku Ölçeğinin Türk Diline Kazandırılması. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, 11(1), 9-13. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/deuhfed/issue/46786/586670
8. Ginsburg, K. R. (2007). The importance of play in promoting healthy child development and maintaining strong parent-child bonds. Pediatrics, 119(1), 182-191. https://doi.org/10.1542/peds.2006-2697.

9. Kahraman, A., Kırkan, Ç., Aslan, A., Huyelmas H., & Yılmaz, H. B. (2020). Çocuk hemşirelerinin terapötik oyunu kullanmaları ile çocuk sevme durumları arasındaki ilişkinin ve etkileyen faktörlerin incelenmesi. Sakarya Tıp Dergisi, 10(3), 365-372. https://doi.org/10.31832/smj.720565
10. Kıran, B., Çalık, C., & Esenay F. I. (2013). Terpötik oyun: Hasta çocuk ile iletişimin anahtarı. Ankara Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(1), 1-10. https://doi.org/10.1501/Asbd_0000000038 Koukourikos, K., Tzeha, L., Pantelidou, P., & Tsaloglidou, A. (2015). The importance of play during hospitalization of children. Mater Socio Medica, 27(6), 438-441. https://doi.org/10.5455/msm.2015.27.438-441
11. Li, W. H. C., Chan, S. S. C., Wong, E. M. L., Kwok, M. C., & Lee, I. T. L. (2014). Effect of therapeutic play on pre-and post-operative anxiety and emotional responses in Hong Kong Chinese children: a randomised controlled trial. Hong Kong Medical Journal, 20(6), 36-39. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25647825/
12. Lieberman, D.A. (2001). Management of chronic pediatric diseases with interactive health games: Theory and research findings. The Journal of Ambulatory Care Management, 24(1), 26-38. https://doi.org/10.1097/00004479-200101000-00004
13. Mason, T. J. (2011). Therapeutic ultrasound an overview. Ultrasonics Sonochemistry, 18(4), 847-852. https://doi.org/10.1016/j.ultsonch.2011.01.004
14. Oxford. English Oxford Living Dictionaries. (2021, 4 Aralık). https://www.oxfordlearnersdictionaries.com/definition/english/therapeutic?q=therapeutic
15. Salema, Y., & Elokda, A. (2014). Use of virtual reality gaming systems for children who are critically ill. Journal of Pediatric Rehabilitation Medicine, 7(3), 273-276. https://doi.org/10.3233/PRM-140296
16. Santos, V.L.A.D., Almeida, F.A., Ceribelli, C., & Ribeiro, C.A. (2020). Understanding the dramatic therapeutic play session: a contribution to pediatric nursing. Revista Brasileira de Enfermagem, 73(4), e20180812. https://doi.org/10.1590/0034-7167-2018-0812
17. Soygüt, G., & Işıklı S. (2008). Terapötik İƫtifakın Değerlendirilmesi: Terapötik İƫtifak Ölçeği’nin Güvenilirlik ve Geçerlik Çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi, 19(4), 398-408. https://toad.halileksi.net/wp-content/uploads/2022/07/terapotik-ittifak-olcegi-toad.pdf
18. Tıp Terimleri Sözlüğü (2021). https://saglik.sozlugu.org/therapeutic/
19. Türk Dil Kurumu. Türkçe Dil Sözlüğü. (2021). https://sozluk.gov.tr/
20. Türkçe Etimoloji Sözlüğü (2021). https://www.etimolojiturkce.com/kelime/terapi
21. Walker, L.O., Avant, K.C. (2014). Strategies for theory construction in nursing (5th ed.). Pearson.
22. Webster Dictionary. (2021). https://www.merriam-webster.com/dictionary/therapeutic#other-words
23. Wong, D. L. (1996). Wong and Whaley’s clinical manual of pediatric nursing. (4th ed.). Mosby. Zorlu, H., & Gündüz, Ö. (2019). Psikoterapide mizah. Bilişsel Davranışçı Psikoterapi ve Araştırmalar Dergisi, 8(3), 190-199. https://doi.org/10.5455/JCBPR.39012