X’E BAĞLI ADRENOLÖKODİSTROFİ (ALD) HASTALIĞI VE TEDAVİ SÜRECİNDE LORENZO’NUN YAĞI KULLANIMI
Öz
X’e bağlı adrenolökodistrofi hastalığı (ALD), yağların beta oksidasyonundaki bozukluk sebebiyle çok uzun zincirli yağ asitlerinin (ÇUZYA) kanda birikimine sebep olan peroksizomal bir hastalık olarak bilinmektedir. Bu birikim santral sinir sistemini ve adrenal korteksi etkileyerek motor ve mental işlevlerde bozukluğa yol açmaktadır. Klinik spektrumda hızlı ilerleyen demiyelinizasyon veya yavaş ilerleyen miyelopatiden adrenal yetersizliğe kadar uzanmaktadır. En sık görülen formları; çocukluk dönemi serebral form, Addison ve Adrenomiyelonöropati (AMN)’dir. Tüm popülasyonda görülme sıklığı 1.3/100.000 olmakla birlikte, erkeklerde görülme sıklığı 1/20.000 olarak bildirilmektedir. Asemptomatik ALD hastalarında diyete oleik ve erusik asidin trigeliserit formlarını (yenilebilir form) içeren Lorenzo’nun Yağı’nın eklenmesi ile düzelme görülebilmektedir. Bu sebeple erken tanı ve teşhis büyük önem taşımaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Berger J., Forss-Petter S., Eichler F.S. 2014. Pathophysiology of X-linked adrenoleukodystrophy, Biochimie; 98:135–142.
- Berger J., Gärtner J. 2006. X-linked adrenoleukodystrophy: Clinical, biochemical and pathogenetic aspects, Biochimica et Biophysica Acta; 1763:1721–1732.
- Craemer D.D., Van den Branden C., Fontaine M., et al. 1998. Effects of Lorenzo’s Oil on Peroxisomes in Healthy Mice, Prostaglandins Other Lipid Mediat.; 55:237-244.
- Eichler F., Auborg P. 2008. Therapeutics of X-linked adrenoleukodystrophy, Drug Discov Today Ther Strateg.; 5(4).
- Kemp S., Berger J., Aubourg P. 2012. X-linked adrenoleukodystrophy: Clinical, metabolic, genetic and pathophysiological aspects, Biochimica et Biophysica Acta (BBA) - Molecular Basis of Disease; 1822(9):1465–1474.
- Maier E.M., Kammerer S., Muntau A.C., et al. 2002. Symptoms in carriers of adrenoleukodystrophy relate to skewed X inactivation, Ann. Neurol.; 52:683–688.
- Miller W.P., Rothman S.M., Nascene D., et al. 2011. Outcomes following allogenic hematopoetic cell transplantation for childhood cerebral adrenoleukodystrophy: the largest single-institution cohort report. Blood;118:1971-8.
- Moser H.W., Mahmood A., Raymond G.V. 2007. X-linked adrenoleukodystrophy, Nat. Clin. Pract. Neurol.; 3(3):140–151.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
25 Haziran 2019
Gönderilme Tarihi
26 Mart 2019
Kabul Tarihi
29 Nisan 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 8 Sayı: 1