The Effect of the Attitude towards Women and Value Orientation on Gender Role Perception

Öz

Aim: Today, in almost all societies in which the gender equality and the position of women in society are often discussed, it is historically a social reality that individuals with different social, cultural, political and psychological backgrounds are subject to discrimination due to these differences. Subjects and Methods: This study aims to examine the effect of the attitude towards women and value orientation on gender role perception and it was conducted with 6054 students studying in different departments at Atatürk University Open Education Faculty. The data collection instruments used in this research are personal information form to determine the sociodemographic attributes of the participants, Attitudes Towards Women Scale, Schwartz Value Orientations Scale, Gender Role Perception Scale. Results: According to the findings of the study there is a significant relationship between gender role perception and attitude towards women, but there is also a negative relationship between gender role perception, attitude towards women and traditionality. It was found that the most effective variable predicting the gender role perception is attitude towards women. This finding shows that individuals' perceptions of gender role are more egalitarian when attitudes towards women are positive. Conclusion: It is considered that it would be beneficial to organize programs aiming at gaining the values of self-direction and universalism instead of the values of traditionality and security to ensure a positive change of attitudes towards women. In addition to this, it is considered that there is a need for longitudinal studies to change those attitudes.

Anahtar Kelimeler

• Value orientation
• women
• gender role perception
• attitude

Kadınlara Yönelik Tutumun ve Değer Yöneliminin Toplumsal Cinsiyet Rolü Algısına Etkisi

Öz

Amaç: Günümüzde cinsiyet eşitliğinin ve kadının toplumdaki konumunun sıklıkla tartışıldığı hemen hemen tüm toplumlarda, farklı sosyal, kültürel, politik ve psikolojik geçmişlere sahip bireylerin bu farklılıklar nedeniyle ayrımcılığa maruz kaldıkları tarihsel bir toplumsal gerçekliktir. Bu çalışma, kadına yönelik tutum ve değer yöneliminin toplumsal cinsiyet rolü algısına etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Örneklem ve Yöntem: Çalışmada Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi'nin farklı bölümlerde öğrenim gören 6054 öğrenciye ulaşılmıştır. Bu araştırmada kullanılan veri toplama araçları, katılımcıların sosyodemografik özelliklerini belirlemeye yönelik kişisel bilgi formu, Kadına Yönelik Tutum Ölçeği, Schwartz Değer Yönelimleri Ölçeği, Cinsiyet Rolü Algısı Ölçeğidir. Bulgular: Çalışmada cinsiyet rolü algısı ile kadına yönelik tutum arasında ilişki olmakla birlikte, toplumsal cinsiyet rolü algısı, kadına yönelik tutum ve geleneklilik arasında da negatif bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Cinsiyet rolü algısını yordayan en etkili değişkenin kadına yönelik tutum olduğu tespit edilmiştir. Bu bulgu, kadınlara yönelik tutumlar olumlu olduğunda bireylerin cinsiyet rolüne ilişkin algılarının daha eşitlikçi olduğunu göstermektedir. Sonuç: Kadına yönelik tutumların olumlu yönde değişmesini sağlamak için geleneksellik ve güvenlik değerleri yerine özyönetim ve evrensellik değerlerinin kazandırılmasına yönelik programların düzenlenmesinin faydalı olacağı düşünülmektedir. Ayrıca bu tutumların değiştirilmesine yönelik boylamsal çalışmalara ihtiyaç olduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Değer yönelimi
• kadın
• toplumsal cinsiyet rolü algısı
• tutum

Kaynakça

1. Acar, H., Akar, M., & Baykara Acar, Y. (2016). Value tendencies of social work students. Kastamonu Education Journal, 24(1), 97-118. https://dergipark.org.tr/en/pub/kefdergi/issue/22606/241612
2. Akkaş, İ. (2019). Social gender discrimination concerning the concept of gender and social gender. EKEV Akademi Dergisi, (ICOAEF Special Issue), 97-118. http://dx.doi.org/10.17753/Ekev1038
3. Altınova, H. H., & Duyan, V. (2013). Toplumsal cinsiyet algısı ölçeğinin geçerlik güvenirlik çalışması. Toplum ve Sosyal Hizmet, 24(2), 9-22. https://dergipark.org.tr/tr/pub/tsh/issue/48480/614123
4. Aydın, M., Özen Bekar, E., Yılmaz Gören, Ş., & Sungur, M. A. (2016). Attitudes of nursing students regarding to gender roles. Journal of Abant İzzet Baysal University Institute of Social Sciences, 16(1), 223-242. https://doi.org/10.11616/basbed.vi.455842
5. Bingöl, O. (2014). The fact of gender and womanhood in Turkey. KMU Journal of Social and Economic Research, 16 (Special Issue I), 108-114. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/107207
6. Burdge, B. J. (2007). Bending gender, ending gender: Theoretical foundations for Social Work Practice with the Transgender Community. Social Work, 52(3), 243-250. https://doi.org/10.1093/sw/52.3.243
7. Can, Y. (2014). Türk ailesinde aile içi şiddetin kültürel dinamikleri. Turkish Studies-International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 9(8), 13-19. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.7137
8. Çiçek, B., & Çopur, Z. (2018). The attitudes of individuals towards women’s working and gender roles. International Journal of Eurasian Education and Culture, 4, 1-21. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ijoeec/issue/37148/428498

9. Cieciuch, J., Davidov, E., & Schwartz, S. H. (2015). Basic human values. The Hebrew University of Jerusalem. Swiss Journal of Psychology, 3-73.
10. David-Barrett, T., Rotkirch, A., Carney, J., Behncke Izquierdo, I., Krems, J. A., Townley, D., McDaniell, E., Byrne-Smith, A., & Dunbar, R. I. M. (2015). Women favour dyadic relationships, but men prefer clubs: Cross-cultural evidence from social networking. PLoS One, 10(3). https://doi.org/10.1371/journal.pone.0118329
11. Dohi, I., & Fooladi, M. M. (2008). Individualism as a solution for gender equality in Japanese society. Forum on Public Policy: A Journal of the Oxford Round Table (Online), 1(12), 1-12. http://ksw.shoin.ac.jp/dohi/Dohi%20&%20Fooladi%202008.pdf
12. Erbay, E., & Tuncay, T. (2006). Sosyal hizmet bakış açısıyla kadın istihdamı. Toplum ve Sosyal Hizmet, 17(2), 25-40. https://dergipark.org.tr/tr/pub/tsh/issue/48525/615798
13. Ertuğrul, F. G., & Duyan, V. (2019). Kadınlara yönelik tutum ölçeği-kısa sürümünün Türkçe’ye uyarlama çalışması. Ankara Sağlık Bilimleri Dergisi, 8(1), 18-28. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ausbid/issue/46310/492454
14. Esen, E., Siyez, D., Soylu, Y., & Demirgürz, G. (2017). Examination of gender perception of university students according to sex and sex roles. E-International Journal of Educational Research, 8(1), 46-63. http://www.e-ijer.com/tr/pub/issue/29659/318527
15. Giddens, A. (2017). Sosyoloji (7th ed.). (Çev. M. Şenol). Kırmızı Yayınları.
16. Goncalo, J. A., & Staw, B. M. (2006). Individualism-collectivism and group creativity. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 100, 96-109. https://doi.org/10.1016/j.obhdp.2005.11.003
17. Goodale, M. (2016). Human values and moral exclusion. Journal of Ethics & Global Politics, 9(1), 1-13. https://doi.org/10.3402/egp.v9.32957
18. Hazaea, A., Ibrahim, N., & Mohd Nor, N. F. (2014). Dissemination of human values: discourse analysis of global educational media texts. Procedia – Social and Behavioral Sciences, 118, 166-171. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.02.022
19. Johnson, C. E. (2015). Meeting the ethical challenges of leadership: Casting light or shadow (5th ed.). Sage.
20. Kahraman, L., Kahraman, A. B., Ozansoy, N., Akilli H., Kekillioglu, A., & Özcan, A. (2014). Nevsehir Haci Bektas Veli University gender perception research. International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 9(2), 811-831. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.6244
21. Kitayama, S., & Cohen, D. (2007). The handbook of cultural psychology. Guilford Press.
22. Kuşdil, M. E., & Kağıtçıbaşı, Ç. (2000). Türk öğretmenlerinin değer yönelimleri ve Schwartz değer kuramı. Türk Psikoloji Dergisi, 15(45), 59-76. https://www.psikolog.org.tr/tr/yayinlar/dergiler/1031828/tpd1300443320000000m000233.pdf
23. Lane, J., & Wagschal, U. (2012). Culture and politics. Routledge.
24. Levey, T., & Silver, C. B. (2006). Gender and value orientations—What’s the difference!? The case of Japan and the United States. Sociological Forum, 21(4), 659-691. https://doi.org/10.1007/s11206-006-9038-y
25. Mill, J. S (2017). Kadınların köleleştirilmesi. (Çev. A, Özcan). Bilge Yayıncılık.
26. Mostafa, M. M. (2005). Attitudes towards women managers in the United Arab Emirates: The effects of patriarchy, age, and sex differences. Journal of Managerial Psychology, 20(6), 522-540. https://doi.org/10.1108/02683940510615451
27. Osamor, P. E., & Grady, C. (2016). Women’s autonomy in health care decision—making in developing countries: a synthesis of the literature. International Journal of Women’s Health, 8, 191-202. https://doi.org/10.2147/ijwh.s105483
28. Ökten, Ş. (2009). Gender and Power: The System of Gender in Southeastern Anatolia. The Journal of International Social Research, 2(8), 303-312. https://www.sosyalarastirmalar.com/articles/toplumsal-cnsyet-ve-ktdar-gneydou-anadolu-blgesnn-toplumsal-cnsyet-dzen-gender-and-power-the-system-of-gender-in-southea.pdf
29. Öngen, B., & Aytac, S. (2013). Attitudes of university students regarding to gender roles and relationship with life values. Journal of Sociological Studies, (48), 1-18. https://dergipark.org.tr/tr/pub/iusoskon/issue/9552/119306
30. Özcan, Z., & Erol, H. (2017). Tendency of university students towards values and relation of religiousness &values (Sample of Karabük). Journal of History Culture and Art Research, 6(4), 913-947. https://doi.org/10.7596/taksad.v6i4.1091
31. Rokeach, M. (1971). Long-range experimental modification of values, attitudes, and behavior. American Psychologist, 26(5), 453. https://doi.org/10.1037/H0031450
32. Sălceanu, C. (2019). The evolution of human values – a comparative study of values in adolescents and emerging adults. Postmodern Openings, 10(2), 74-83. https://doi.org/10.18662/po/72
33. Sagiv, L., Roccas, S., Cieciuch, J., & Schwartz, S. (2017). Personal values in human life. Nature Human Behaviour, 1, 630-639. https://doi.org/10.1038/s41562-017-0185-3
34. Schwartz, S. H. (1994). Are there universal aspects in the structure and contents of human values? Journal of Social Issues, 50, 19-45. https://doi.org/10.1111/j.1540-4560.1994.tb01196.x
35. Schwartz, S. H. (2006). Basic human values: an Overview. Jerusalem Hebrew University, 48, 49–71. https://uranos.ch/research/references/Schwartz_2006/Schwartzpaper.pdf
36. Schwartz, S. H., & Rubel‐Lifschitz, T. (2009). Cross‐national variation in the size of sex differences in values: Effects of gender equality. Journal of Personality and Social Psychology, 97, 171-187. https://doi.org/10.1037/a0015546
37. Schwartz, S. H. (2012). An overview of the schwartz theory of basic values. Online Readings in Psychology and Culture, 2(1), 3-20. https://doi.org/10.9707/2307-0919.1116
38. Sıddıqi, N., Shafiq, M. (2017). Cultural value orientation and gender equity: a review. Social Psychology and Society, 8(3), 31-44. https://doi.org/10.17759/sps.2017080304
39. Spence, J. T., & Helmreich, R. L. (1972). The attitudes toward women scale an objective instrument to measure attitudes toward the rights and roles of women in contemporary society. JSAS Catalog of Selected Documents in Psychology, 2, 667-668.
40. Spence, J. T. & Helmreich, R. L. (1978). Masculinity and femininity: Their psychological dimensions, correlates, and antecedents. Austin, University of Texas Press.
41. Sirin, S. R., Mccreary, D. R., & Mahalik, J. R. (2004). Differential reactions to men and women’s gender role transgressions: Perceptions of social status, sexual orientation, and value dissimilarity. The Journal of Men’s Studies, 12(2), 119-132. https://doi.org/10.3149/jms.1202.119
42. Türkkahraman, M. (2014). Social values and value education. Procedia – Social and Behavioral Sciences, 116(2014), 633-638. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.01.270
43. Twenge, J. M. (1997). Attitudes toward women, 1970–1995: A meta-analysis. Psychology of Women Quarterly, 21(1), 35–51. https://doi.org/10.1111/j.1471-6402.1997.tb00099.x
44. World Economic Forum. (2020). The global gender gap report 2020. Geneva. https://www3.weforum.org/docs/WEF_GGGR_2020.pdf
45. Zubaroğlu Yanardağ, M., & Özmete, E. (2016). Erkeklerin bakış açısıyla toplumsal cinsiyet rolleri: Kadın ve erkek olmanın değeri. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 20(1), 91-107. https://dergipark.org.tr/tr/pub/tsadergisi/issue/21499/230533