AVRASYA EKONOMİK BİRLİĞİ VE AVRASYA EKONOMİK BİRLİĞİ ÜYESİ ÜLKELER İLE TÜRKİYE’NİN DIŞ TİCARETİNİN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ

Soğuk savaş sonrası süreçte, Amerika Birleşik Devletleri (ABD)‟nin tek kutuplu düzenine karşı yeni oluşumlar ortaya çıkmıştır. Bu dönemdeki alternatif oluşumlardan biri Avrasya Ekonomik Birliği (AEB)‟dir. AEB, 29 Mayıs 2014'te Belarus, Kazakistan ve Rusya liderleri tarafından imzalanan bir antlaşma ile temelleri atılan, akabinde Kırgızistan ve Ermenistan‟ın katılımı ile genişleyen siyasi ve ekonomik bir birliktir. Türkiye için, sürdürülebilir gelişme, küreselleşen dünyada aktif bir oyuncu olma ve yeni pazar ortakları oluşturma yolunda AEB üyesi ülkeler ile şilişkiler son derece önemlidir. Bu çalışma, AEB üyesi ülkelerle geliştirilecek ilişkilerin önemli bir boyutu olan dış ticaret ilişkileri üzerine yoğunlaşmıştır. Çalışmada, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) ve Birleşmiş Milletler (BM)‟in ortak kurumu olan Uluslararası Ticaret Merkezi (UTM)‟nin “Dış Ticaret İstatistikleri”, Dünya Ticaret Örgütü‟nün ve Dünya Bankası (DB)‟nın “Ülke Profili” raporlarındaki dış ticaret (ithalat-ihracat) verileri kullanılmış, 2013-2017 yılları arasındaki veriler incelenmiş ve Türkiye ile AEB üyesi ülkelerin dıĢ ticaretleri karşılaştırılarak analiz edilmiştir. Ülkelerin karşılıklı ticaret yapıları ve barındırdıkları fırsatlar ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Veriler analiz edildiğinde, AEB üyesi ülkeler ve Türkiye‟nin pek çok sektörde karşılıklı dış ticaret fırsatları barındırdıkları görülmektedir. AEB üyesi ülkeler ve Türkiye‟nin sektör bazlı ithalat ve ihracat rakamları, en çok ithalat ve ihracat yapılan ülkeler incelendiğinde, ülkelerin karşılıklı potansiyellerinden kısıtlı olarak faydalanabildikleri görülmektedir. Orta ve uzun vadede, Türkiye‟nin AEB üyesi ülkeler ile geliştireceği ticaret ilişkilerinin Türkiye ekonomisine çok boyutlu katkılar sağlayacağı sonucuna varılmıştır.