Araştırma Makalesi
PDF Mendeley EndNote BibTex Kaynak Göster

GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI

Yıl 2022, Cilt 10, Sayı 30, 1 - 21, 17.03.2022
https://doi.org/10.33692/avrasyad.1085520

Öz

Kerbelâ Olayı Arap, Türk ve Fars edebiyatlarında oldukça sık işlenen konular arasında yer almıştır. İran'ın Tebriz bölgesinde yaşamış bir mersiye şâiri olan Meşhedî Hasan Aga Âsî de Kerbela Olayı'nı mersiye ve onun alt türleriyle anlatan bir mersiyehandır. Makalemize konu olan ve yalnızca Kerbelâ Olayı’nı anlatması bakımından klasik dîvân anlayışından farklılık arz eden eseri Dîvân-ı Âsî'dir. Bu eserin İran Milli Kütüphane Nr. 244'te kayıtlı nüshasının dışında 1998 yılında tıpkıbasım olarak yayımlanmış bir nüshası da bulunmaktadır. Âsî'nin Dîvân’ı dışında başka eserine rastlanılmamıştır. Çalışmamızda Kerbelâ mersiyelerinin önemine, Fars ve Türk edebiyatlarındaki yerine değinilmiştir. Devamında ise, şâirin hayatına, edebî kişiliğine, eserlerine, Âsî Dîvânı'nın şekil ve muhtevâ yönünden incelemesine yer verilmiştir. Güney Azerbaycan mersiye edebiyatının özgün bir örneği olan Dîvân-ı Âsî münâcât bölümüyle başlamaktadır. Devamında başta Hz. Fâtıma'nın vefâtı ve Hz. Hüseyin olmak üzere Kerbelâ'da şehit edilenlerin ahvâlinin yer aldığı mersiyeler bulunmaktadır. Eserin sonunda bazı Şia imamlarının mersiyeleri de yer almaktadır. Divan'daki manzumelerde vezin konusunda başarılı olmadığı görülen Âsî'nin, edebî sanatları ise ustalıkla kullandığını söylemek mümkündür. Lirik bir üslupla yazıldığı görülen Dîvân'ın bir diğer özelliği ise başlıklar ve bir dörtlük dışında tamamen Türkçe yazılmış olmasıdır. Dinî-mezhebî mersiyeler grubunda değerlendirilebilecek Kerbelâ mersiyelerinin yer aldığı Dîvân’da çeşitli âyet ve hadislere iktibas ve telmih yoluyla yer verildiği görülmüştür.

Kaynakça

  • Ahmed b. Hanbel. 2001. Müsned, Tah. Şuayh El-Arnavudî, Müessesetü’r-Risâle, y.y. , 20 (No. 12549).
  • Ahundov, Ehliman. 1978. Azerbaycan Halk Yazını Örnekleri. Haz. Semih Tezcan. Ankara:Türk Dil Kurumu Yayınları.
  • Apak, Adem. 2013. Anahatlarıyla İslam Tarihi (2) (Hulefâ-yı Râşidîn Dönemi). İstanbul: Ensar Yayınları.
  • Arslan, Mehmet-Mehtap Erdoğan. 2009. Kerbelâ Mersiyeleri, Ankara: Grafiker Yayınları.
  • Azimli, Mehmet. 2011. Dört Halifeyi Farklı Okumak Hz. Ebubekir. Ankara: Ankara Okulu Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Sosyal
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Aynur KURT
ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ
0000-0002-7358-0312
Türkiye

Yayımlanma Tarihi 17 Mart 2022
Yayınlandığı Sayı Yıl 2022, Cilt 10, Sayı 30

Kaynak Göster

Bibtex @araştırma makalesi { avrasyad1085520, journal = {Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi}, issn = {2147-2610}, address = {}, publisher = {Ayla KAŞOĞLU}, year = {2022}, volume = {10}, number = {30}, pages = {1 - 21}, doi = {10.33692/avrasyad.1085520}, title = {GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI}, key = {cite}, author = {Kurt, Aynur} }
APA Kurt, A. (2022). GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI . Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi , 10 (30) , 1-21 . DOI: 10.33692/avrasyad.1085520
MLA Kurt, A. "GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI" . Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi 10 (2022 ): 1-21 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/avrasyad/issue/68834/1085520>
Chicago Kurt, A. "GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI". Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi 10 (2022 ): 1-21
RIS TY - JOUR T1 - GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI AU - Aynur Kurt Y1 - 2022 PY - 2022 N1 - doi: 10.33692/avrasyad.1085520 DO - 10.33692/avrasyad.1085520 T2 - Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 1 EP - 21 VL - 10 IS - 30 SN - 2147-2610- M3 - doi: 10.33692/avrasyad.1085520 UR - https://doi.org/10.33692/avrasyad.1085520 Y2 - 2022 ER -
EndNote %0 Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI %A Aynur Kurt %T GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI %D 2022 %J Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi %P 2147-2610- %V 10 %N 30 %R doi: 10.33692/avrasyad.1085520 %U 10.33692/avrasyad.1085520
ISNAD Kurt, Aynur . "GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI". Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi 10 / 30 (Mart 2022): 1-21 . https://doi.org/10.33692/avrasyad.1085520
AMA Kurt A. GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI. AVRASYAD. 2022; 10(30): 1-21.
Vancouver Kurt A. GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi. 2022; 10(30): 1-21.
IEEE A. Kurt , "GÜNEY AZERBAYCAN KERBELÂ MERSİYE ŞÂİRİ ÂSÎ VE DÎVÂNI", Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, c. 10, sayı. 30, ss. 1-21, Mar. 2022, doi:10.33692/avrasyad.1085520