Araştırma Makalesi
PDF Mendeley EndNote BibTex Kaynak Göster

OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER

Yıl 2022, Cilt 10, Sayı 30, 323 - 336, 17.03.2022

Öz

Ulusların tarihi incelendiğinde destanlar başvurulacak ilk kaynaklardan biridir. Ulusların geçmişine ışık tutan, yüz yıllarca dilden dile aktarılarak o ulusun gelenek görenek, düşünce ve inançlarını yansıtan destanlar sadece edebi veriler değil, aynı zamanda tarihi bilgilerle dolu bir hazine olarak değerlendirilmektedir. Bu bağlamda incelendiğinde Türk tarihiyle ilgili en önemli kaynaklarından biri “Oğuz Kağan Destanı”; Moğol tarihi ile ilgili en kadim ve önemli kaynak ise “Moğolların Gizli Tarihi”dir. “Oğuz Kağan Destanı” sadece Oğuz’un şahsiyetini, özelliklerini, yöneticiliğini değil; Türk ulusunun tarihini, dünya görüşünü, devletçiliğini, yönetim sistemini de yansıtması bakımından önemlidir. Yine aynı şekilde “Moğolların Gizli Tarihi”, yüzyıllar boyunca Orta Asya’da Türklerle aynı coğrafyayı paylaşan hem Moğolların tarihi ve dili hakkında önemli veriler içeren hem de Cengiz Han’ın Moğol ve dünya tarihinde oynadığı rolü anlatan bir başucu kitabı olmuştur. Türkler ve Moğollar uzun yıllar aynı coğrafyada yaşayarak birbirleriyle tarihî ve kültürel etkileşim içinde olmuştur. Oğuzların ve Moğolların tarih sahnesine çıkışlarını, çevresindeki uluslarla olan ilişkilerini ve kendi kültürel yapılarını oluşturan değerleri anlamak için, Oguz Kaganın tarih sahnesine çıkışını anlatan “Oğuz Kagan Destanı” ve “Moğolların Gizli Tarihi” incelendiğinde büyük ölçüde ortak unsurlar olduğu tespit edilmiştir. Uygurca metnin aslına daha uygun olduğu düşünülerek Uygurca Oğuz Kağan Destanı esas alındığı çalışmada nitel araştırma tekniklerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. Veriler öncelikle içerik analizi daha sonra betimsel analizle değerlendirilmiştir.

Kaynakça

  • Aslan, Ensar. 1995. “Dede Korkut Hikâyeleri İle Türk Destan ve Halk Hikâyelerinde AlpKız Motifi”. Folklor/Edebiyat Dergisi, Sayı 4.
  • Bang, Wilhelm. Arat, R. Rahmeti. 1970. Oğuz Kağan Destanı. İstanbul: Milli Eğitim Basımevi.
  • Duymaz, Ali. 2007. “Oğuz Kağan Destanı’ndan Dede Korkut Kitabı’na Kahramanların Beden Tasvirlerinin Sembolik Anlamları Üzerine Değerlendirmeler”. Milli Folklor, Sayı 76: 50-58.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Sosyal
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Zeliha TUĞUZ Bu kişi benim
MERSİN ÜNİVERSİTESİ
0000-0003-0977-8858
Türkiye

Yayımlanma Tarihi 17 Mart 2022
Yayınlandığı Sayı Yıl 2022, Cilt 10, Sayı 30

Kaynak Göster

Bibtex @araştırma makalesi { avrasyad1085954, journal = {Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi}, issn = {2147-2610}, address = {}, publisher = {Ayla KAŞOĞLU}, year = {2022}, volume = {10}, number = {30}, pages = {323 - 336}, title = {OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER}, key = {cite}, author = {Tuğuz, Zeliha} }
APA Tuğuz, Z. (2022). OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER . Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi , 10 (30) , 323-336 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/avrasyad/issue/68834/1085954
MLA Tuğuz, Z. "OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER" . Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi 10 (2022 ): 323-336 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/avrasyad/issue/68834/1085954>
Chicago Tuğuz, Z. "OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER". Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi 10 (2022 ): 323-336
RIS TY - JOUR T1 - OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER AU - Zeliha Tuğuz Y1 - 2022 PY - 2022 N1 - DO - T2 - Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 323 EP - 336 VL - 10 IS - 30 SN - 2147-2610- M3 - UR - Y2 - 2022 ER -
EndNote %0 Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER %A Zeliha Tuğuz %T OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER %D 2022 %J Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi %P 2147-2610- %V 10 %N 30 %R %U
ISNAD Tuğuz, Zeliha . "OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER". Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi 10 / 30 (Mart 2022): 323-336 .
AMA Tuğuz Z. OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER. AVRASYAD. 2022; 10(30): 323-336.
Vancouver Tuğuz Z. OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi. 2022; 10(30): 323-336.
IEEE Z. Tuğuz , "OĞUZ KAĞAN DESTANI VE MOĞOLLARIN GİZLİ TARİHİ’NDEKİ ORTAK TİP VE MOTİFLER", Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, c. 10, sayı. 30, ss. 323-336, Mar. 2022