TÜRK YAZILI BASININDA TERÖR HABERCİLİĞİ: TUSAŞ’A YÖNELİK TERÖR SALDIRISI ÖRNEĞİ

Yıl 2025, Cilt: 16 Sayı: 2, 818 - 838, 29.12.2025

Mehmet Barış Yılmaz

https://doi.org/10.54688/ayd.1620518

Öz

Son yıllarda Türkiye’de yaşanan ve kamuoyunun büyük tepkisine neden olan TUSAŞ’a yönelik terör saldırısı gerek kitle iletişim araçlarında sunuluş şekli, gerekse de düzenlenme biçimi nedeniyle terör haberciliği açısından önemli bir örnek oluşturmaktadır. 23 Ekim 2024 tarihinde gerçekleştirilen söz konusu terör saldırısı, çalışma kapsamında örnek olay olarak ele alınmış ve Türkiye’de yayınlanan ulusal gazetelerin birinci sayfalarında nasıl işlendiği incelenmiştir. İçerik analizi yöntemiyle incelenen gazetelerin birinci sayfaları Türk yazılı basınının saldırıyı bir terör eylemi olarak kabul ettiğini ve bu noktada teröre karşı genel bir tavır sergilendiğini ortaya koymaktadır. Bununla birlikte haberlerin genellikle bilgilendirici ve etik kurallar çerçevesinde sunulmasına özen gösterilse de bazı uygulamaların (şiddet içerikleri, sıfat kullanımı) terörün amaçlarına istemeden de olsa hizmet edebileceğini düşündürmektedir. Ayrıca haber içeriğinde yer alan en önemli bilgilerden birisi olarak ölü ve yaralı sayılarının gazetelerin önemli bir bölümünde yanlış verilmesi, habercilik açısından bir sorun olarak göze çarpmaktadır. Çalışmanın sonuç bölümünde medya kuruluşlarının sorumlu yayıncılık ilkelerini benimsemesi ve standart bir dil geliştirmesi önerilmektedir. Sonuç olarak medyada yer alan terör içerikli haberlerin medya profesyonelleri, akademisyenler ve terör uzmanlarıyla birlikte gözden geçirmeleri önerilmektedir. Aynı zamanda terör haberlerinin yazım şekli konusunda toplumsal sorumluluk açısından belli kurallar üzerinde uzlaşma sağlanması gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

Medya , Terör Haberciliği , Medya Etiği , TUSAŞ Saldırısı , İçerik Analizi.

TERROR REPORTING IN THE TURKISH PRINT MEDIA: THE CASE OF THE TERRORIST ATTACK ON TUSAŞ

Öz

The terrorist attack on TUSAŞ in Turkey in recent years, which caused a huge public outcry, is an important example of terrorism reporting due to both the way it was presented in the mass media and the way it was organized. The terrorist attack in question, which took place on October 23, 2024, was examined as a case study within the scope of this work, and how it was covered on the front pages of national newspapers published in Turkey was analyzed. The front pages of the newspapers, which were examined using content analysis methods, reveal that the Turkish print media accepted the attack as an act of terrorism and, at this point, displayed a general stance against terrorism. However, although care was generally taken to present the news in an informative manner and within the framework of ethical rules, some practices (violent content, use of adjectives) suggest that they could inadvertently serve the aims of terrorism. Furthermore, the fact that the number of dead and injured, one of the most important pieces of information in the news content, was reported incorrectly in a significant portion of the newspapers stands out as a problem in terms of journalism. The conclusion of the study recommends that media organizations adopt responsible publishing principles and develop a standard language. Ultimately, it is suggested that terrorism-related news in the media be reviewed in collaboration with media professionals, academics, and terrorism experts. Furthermore, there is a social responsibility regarding the manner in which terrorism news is written.

Anahtar Kelimeler

Media , Terrorism Reporting , Media Ethics , TAI Attack , Content Analysis.

Kaynakça

• Avşar, Z. (2017). İnternet çağında medya, terör ve güvenlik, TRT Akademi, Cilt:2, Sayı:3, ss:116-132.
• Biernatzki, W E. (2002), Terrorism and Mass Media. Communication Research Trends Center For The Study of Communication and Culture, V:21 N:1 ss:3-42.
• Chaliand, G., & Blin, A. (2007). The History of Terrorism: From Antiquity to Al Qaeda. Berkeley: University of California Press.
• Cho, J., Boyle, M. P., Keum, H., Shevy, M. D., McLeod, D. M., Shah, D. V., & Pan, Z. (2003). Media, Terrorism, and Emotionality: Emotional Differences in Media Content and Public Reactions to the September 11th Terrorist Attacks. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 47(3), 309–327.
• Conway M. (2006). Terrorism and the internet: New media—New threat?, Parliamentary Affairs, Volume 59, Issue 2, Pages 283–298.
• Conway, M. (2012). Introduction: terrorism and contemporary mediascapes – reanimating research on media and terrorism. Critical Studies on Terrorism, 5(3), 445–453.
• Eşidir, V. & Bak, G. (2018). Şiddet unsuru olarak terör olaylarının medyada haberleştirilmesi. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, Cilt:5, Sayı:7, ss:13-32.
• Garcia, O. (2020). Privacy & dignity: A Guide to Interacting with the Media, The National Center for Victims of Crime, Washington.
• Gölcü, A., Bal, E., & Karadeniz, B. (2019). Dil ve söylem pratiklerini haber metinlerinde aramak: Yeni Zelanda Terör Saldırısı Örneği. RumeliDE Journal of Language and Literature Studies, sayı:17 ss:220-251.
• Hoffman, B. (2002). Rethinking terrorism and counterterrorism since 9/11. Studies in Conflict & Terrorism, 25:303–316.
• Jetter M. (2017). The effect of media attention on terrorism. Journal of Public Economics, V:153, ss:32-48.
• Kazan, H. (2016). Terör medya ilişkisi ve medyada terör haberciliği. Güvenlik Stratejileri Dergisi, Yıl:12, Sayı: 24, ss:109-147.
• Laqueur, W. (1999). The New Terrorism: Fanaticism and the Arms of Mass Destruction. New York: Oxford University Press.
• Sencer, M. & Irmak Y. (1984). Toplum bilimlerinde yöntem, İstanbul: Say Yayınları.
• Shoshani, A. & Slone, M. (2008). The drama of media coverage of terrorism: Emotional and attitudinal ımpact on the audience. Studies in Conflict & Terrorism, 31(7), 627–640.
• Türkiye Cumhuriyeti Terörle Mücadele Kanunu (1991), Sayı:20843, Cilt:30, Sayfa:125.
• Van Dijk, T. A. (1985). Structures of News in the Press. Discourse and Communication: New Approaches to the Analysis of Mass Media Discourse and Communication, 10, 69.
• Yetgin, M A. ve Çakmak, S. (2021). Birleşmiş Milletlerin terörle mücadelesinde 1972-2020 yılları arasına dair raporlarının analizi. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, V:5, I:2, ss:207-229.
• Vikipedi. (2024, Kasım 18). TUSAŞ saldırısı. https://tr.wikipedia.org/wiki/TUSA%C5%9E_sald%C4%B1r%C4%B1s%C4%B1
• TÜİK. (2024, Kasım 20). Süreli yayın istatistikleri, 2023. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Sureli-Yayin-Istatistikleri-2023-53810
• Türkiye Gazeteciler Cemiyeti. (1998). Basın meslek ilkeleri. https://www.tgc.org.tr/basin-meslek-ilkeleri.html
• Medyaradar. (2024, Kasım 20). 20 Eylül-26 Eylül Haftası Gazetelerin Tiraj Raporu. https://www.medyaradar.net/tirajlar
• 24 Ekim 2024 Tarihli Türk yazılı Basınının Birinci Sayfaları.