TÜRKİYE’NİN KAMU DİPLOMASİSİ MİMARİSİNİN MODELLER ÇERÇEVESİNDEN ANALİZİ

Yıl 2025, Cilt: 16 Sayı: 2, 1005 - 1035, 29.12.2025

Hakan Sezgin Erkan

https://doi.org/10.54688/ayd.1764244

Öz

Soğuk Savaş sonrasında diplomasinin yeni bir yöntemi olarak ortaya çıkan kamu diplomasisi uluslararası ilişkilerdeki aktörlerin kamuoylarını etkilemek, belirlenen doğrultuda davranmalarını sağlamak amacıyla kullanılan bir yöntemdir. 11 Eylül saldırıları ile birlikte toplumları etki altına almanın öneminin daha çok ortaya çıkmasıyla birlikte de devletler tarafından ciddi bütçeler ayrılan ve çaba harcanan bir yöntem haline gelmiştir. Türkiye’nin Soğuk Savaş sonrasında dönüşmeye başlayan dış politika faaliyetleri ile birlikte kamu diplomasisinin de önemi hızla artmıştır. Dönüşen dış politika ile dönüştürülen ve yeni oluşturulan kurumlar kamu diplomasisi faaliyetlerini birçok bölgede farklı şekilde uygulamaya başlamışlardır. Bu çalışmada en yaygın ve kabul edilen kamu diplomasisi modelleri olan Nicholas J. Cull, Geoffrey Cowan, Ameali Arsenault, Eyton Gilboa, Rohanda S. Zaharna ve John Robert Kelley’nin kamu diplomasisi modelleri çerçevesinde Türkiye’nin ihdas ettiği kurumların kamu diplomasisi araçlarını ne şekilde kullandığı detaylı olarak incelenecektir. Bununla birlikte şu sorulara cevap aranacaktır: Türkiye’nin ihdas ettiği kurumlar hangi kamu diplomasisi modeline göre hangi kategorilerde faaliyet göstermektedir. Bu kurumların gösterdiği kamu diplomasisi faaliyetleri neticesinde Türk dış politikasında bütünleşik bir kamu diplomasisi faaliyeti gerçekleşmekte midir?

Anahtar Kelimeler

Kurumlar , Kamu Diplomasisi , Kamu Diplomasisi Yaklaşımları , Kurumlar , Kurumlar

ANALYSIS OF TURKIYE'S PUBLIC DIPLOMACY ARCHITECTURE WITHIN THE FRAMEWORK OF MODELS

Öz

Public diplomacy, which emerged as a new method of diplomacy in the post–Cold War period, is a tool employed by actors in international relations to influence public opinion and to ensure behavior in line with predetermined objectives. Following the 9/11 attacks, the growing recognition of the importance of shaping societal perceptions led states to allocate substantial budgets and invest considerable effort into public diplomacy initiatives. With the transformation of Turkey’s foreign policy in the post–Cold War era, the significance of public diplomacy has likewise increased rapidly. As foreign policy evolved, newly established and restructured institutions began to implement public diplomacy practices in various ways across different regions. This study examines in detail how the institutions created by Turkey utilize public diplomacy instruments within the frameworks of the most widely recognized public diplomacy models—those of Nicholas J. Cull, Geoffrey Cowan and Amelia Arsenault, Eytan Gilboa, Rhonda S. Zaharna, and John Robert Kelley. In doing so, the study seeks to answer the following questions: According to which public diplomacy models and in which categories do the institutions established by Turkey conduct their activities? Do the public diplomacy practices carried out by these institutions result in an integrated public diplomacy approach within Turkish foreign policy?.

Anahtar Kelimeler

Public Diplomacy , Public Diplomacy Approaches , Institutions

Kaynakça

• Antwi-Boasiako, I. (2022). The quest for influence: Examining Russia’s public diplomacy mechanisms in Africa. South African Journal of International Affairs, 29(4), 463-82.
• Aras, B. (2015). Reform and capacity building in the Turkish Foreign Ministry: Bridging the gap between ideas and institutions. Journal of Balkan and Near Eastern Studies, 17(3), 269–285.
• Ataman, M. (2003). The impact of non-state actors on world politics: A challenge to nation-states. Alternatives: Turkish Journal of International Relations, 2(1), 42–66.
• Baritci, F., & Aydeniz, H. (2019). Kamu diplomasisi aracı olarak medya: TRT World örneği, Erciyes İletişim Dergisi, 6(2), 1551-76.
• Budak, E. (2020). Türk diasporasına yönelik dijital diplomasi: Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı üzerine bir inceleme. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 8(1), 535-58.
• Bush, G. W. (2001, Ekim 10). A nation challenged.https://www.nytimes.com/2001/10/12/us/nation-challenged-excerpts-president-s-remarks-war-terrorism.html
• Cem, İ. (2004). Türkiye Avrupa Avrasya. Bilgi Üniversitesi Yayınları.
• Cowan, G., & Arsenault, A. (2008). Moving from monologue to dialogue to collaboration: The three layers of public diplomacy. The annals of the American academy of political and social science, 616(1), 10-30.
• Cull, N. J. (2008). Public diplomacy: Taxonomies and histories. The annals of the American Academy of Political and Social Science, 616(1), 31-54.
• Cull, N. J. (2008a). The public diplomacy of the modern olympic games and China’s soft power strategy. İçinde M. E. Price & D. Dayan (Eds.), Narratives of the new China (ss. 117-144). University of Michigan Press.
• Cull, N. J. (2009). Public diplomacy: Lessons from the past. Los Angeles: Figueroa Press.
• Çetin, O. M. (2022). Bir kamu diplomasisi aktörü olarak Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı. İletişim Çalışmaları Dergisi, 8(2), 233-255.
• Çevik, B. S., & Seib, P. (2015). Introduction: Why Turkey’s public diplomacy matters. İçinde B. S. Çevik & P. Seib (Eds.), Turkey’s public diplomacy (ss. 1–11). Londra: Palgrave Macmillan.
• Davutoğlu, A. (2008). Turkey’s foreign policy vision: An assessment of 2007. Insight Turkey, 10(1), 77–96.
• Fjällhed, A. (2021). Managing disinformation through public diplomacy. İçinde P. Surowiec & I. Manor (Eds.), Public diplomacy and the politics of uncertainty (ss. 227–253). Cham: Springer.
• Gilboa, E. (2008). Searching for a theory of public diplomacy. The annals of the American academy of political and social science, 616(1), 55-77.
• Gregory, B. (2008). Public diplomacy: Sunrise of an academic field. The annals of the American academy of political and social science, 616(1), 274-290.
• Gregory, B. (2024). American diplomacy's public dimension: Practitioners as change agents in foreign relations. Cham: Palgrave Macmillan.
• Gündoğmuş, Y. N. (2023, Nisan 12). Anadolu Ajansı 103 yıllık tecrübesiyle doğru haber için çalışıyor.https://www.aa.com.tr/tr/kurumsal-haberler/anadolu-ajansi-103-yillik-tecrubesiyle-dogru-haber-icin-calisiyor/2863964.
• Güzel, S. Ç. (2016). Dış yardımlarda destekleyici bir unsur olarak kültürel diplomasi ve Yunus Emre Enstitüsü örneği. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 30(2), 343-359.
• Huijgh, E. (2016). Public diplomacy. C. M. Constantinou, P. Kerr ve P. Sharp (Ed.), The SAGE handbook of diplomacy içinde (ss. 437–450). Londra: Sage.
• Jagodzinski, K. & Bryzghalov, A. (2025, Haziran 5). Brandirectory.https://brandirectory.com/softpower
• Karagül, S. (2013). Türkiye'nin Balkanlardaki yumuşak güç perspektifi: Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 8(1), 79-102.
• Karslı, S. E., & Yazgan, A. M. (2025). Kültürel diplomasi bağlamında Türk dizileri. Telakki Sosyal Bilimler Dergisi, 3(5), 232-262.
• Karslı, S. E., & Yazgan, A. M. (2024). Türk dış politikasında bir yumuşak güç aracı: Türk Maarif Vakfı örneği. Fenerbahçe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(2), 117-130.
• Kelly, J. R. (2009). Between “take-offs” and “crash landings”: Situational aspects of public diplomacy. İçinde N. Snow & P. M. Taylor (Eds.), Routledge handbook of public diplomacy (ss. 72–85). Londra: Routledge.
• Kirişçi, K. (2009). The transformation of Turkish foreign policy: The rise of the trading state. New Perspectives on Turkey, 40, 29–56.
• Kovach, P. (2009). The public diplomat: A first person account. İçinde N. Snow & P. M. Taylor (Eds.), Routledge handbook of public diplomacy (ss. 201–211). Londra: Routledge.
• Lemay, C. (2009). The "operationalization" of Canadian public diplomacy in the 21st century: The importance of properly understanding the communication strategy. Canadian Army Journal, 12(1), 30–43.
• Leonard, M., Stead, C., & Smewing, C. (2002). Public diplomacy. The Foreign Policy Centre.
• Löffelholz, M., Auer, C., & Srugies, A. (2014). Strategic dimensions of public diplomacy. İçinde D. Holtzhausen & A. Zerfass (Eds.), The Routledge handbook of strategic communication (ss. 439–458). Londra: Palgrave.
• McClory, J. (2025, Haziran 5). Overall Ranking.https://softpower30.com.
• Melissen, J. (Ed.). (2005). The new public diplomacy: Soft power in international relations. Palgrave Macmillan.
• Nye, J. S. (2004). Soft power: The means to success in world politics. New York: Public Affairs.
• Nye, J. S. (2008). Public diplomacy and soft power. The Annals of the American Academy of Political and Social Science, 616(1), 94–109.
• Özdemir, Ö. C., & Taşcıoğlu, R. (2022). Kurumsal iletişimde sosyal medya kullanımı: Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı üzerine bir inceleme. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 1(53), 65-81.
• Pajtinka, E. (2019). Public diplomacy as a theoretical problem: Searching for a definition. European Journal of Transformation Studies, 7(2), 21–32.
• Risso, L. (2013). Radio wars: Broadcasting in the Cold War. Cold War History, 13(2), 145–152.
• Roberts, W. R. (2007). What is public diplomacy? Past practices, present conduct, possible future. Mediterranean Quarterly, 18(4), 36–52.
• Say, B., & Joldoshov, A. (2022). Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA)’nın Kırgızistan’daki kamu diplomasisi etkinlik alanları. Ahi Evran Akademi, 3(1), 1–18.
• Sevin, E., Metzgar, E. T., & Hayden, C. (2019). The scholarship of public diplomacy: Analysis of a growing field. International Journal of Communication, 13, 4814–4837.
• Signitzer, B., & Wamser, C. (2006). Public diplomacy: A specific governmental public relations function. İçinde C. H. Botan & V. Hazleton (Eds.), Public relations theory II (ss. 382–411). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
• Smith-Mundt Act (1948, Ocak 27). Smith-Mundt Act.https://www.usagm.gov/who-we-are/oversight/legislation/smith-mundt.
• Snow, N. (2009). Rethinking public diplomacy. İçinde N. Snow & P. M. Taylor (Eds.), Routledge handbook of public diplomacy (ss. 3–11). London: Taylor & Francis.
• TRT. (2025, Temmuz 27). Tarihçe.https://www.trt.net.tr/kurumsal/tarihçe
• Tuch, H. N. (1990). Communicating with the world: U.S. public diplomacy overseas. New York: Palgrave Macmillan US.
• Türkiye Bursları. (2025, Temmuz 5). Türkiye bursları. .https://www.turkiyeburslari.gov.tr/hakkimizda
• USIA. (2022, Kasım 25). Records of the United States Information Agency (RG 306). https://www.archives.gov/research/foreign-policy/related-records/rg-306
• Ünalmış, A. N. (2019). Yumuşak gücün tesis edilmesinde kültürel diplomasinin önemi ve bir uygulayıcı olarak Yunus Emre Enstitüsü. Bilig, 91, 137–159.
• Washburn, A. (1956). U. S. Information Agency. World Affairs, 119(4), 101-103.
• Yıldırım, K. E., & Yıldırım, A. (2017). Türkiye’nin yumuşak güç sembollerinden Türk İşbirliği Koordinasyon Ajansı ve Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı’na genel bakış. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 33, 203–219.
• Zaharna, R. S. (2009). Mapping out a spectrum of public diplomacy initiatives. İçinde N. Snow & P. M. Taylor (Eds.), Routledge handbook of public diplomacy (ss. 86–100). London: Routledge.