Yiyecek ve İçecek Menü Planlamasını Etkileyen Yeni Trendler: Türk Gastronomi Dergilerinin İncelenmesi

Öz

Tüketici davranışlarının değişen dinamikleri, sürdürülebilirlik endişeleri ve teknolojik yenilikler, son yıllarda yiyecek ve içecek menüsü planlamasını önemli ölçüde yeniden şekillendirmiştir. Bu çalışma, 2023 ile 2025 yılları arasında yayımlanan üç önde gelen Türk gastronomi dergisi olan Journal of Tourism and Gastronomy Studies (JOTAGS), Aydın Gastronomy ve Journal of Gastronomy, Hospitality, and Travel (JOGHAT) tarafından hakemli literatürde yayımlanan makalelerin sistematik bir incelemesini sunarak, yiyecek ve içecek menüsü planlamasında ortaya çıkan trendleri belirlemeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla PRISMA protokolüne uygun olarak, 119 makale seçilmiş ve tematik içerik analizi kullanılarak incelenmiştir. Bulgular, altı baskın eğilimi ortaya koymaktadır: (1) menülerde yerel ve/veya coğrafi işaretli ürünlere yer verilmesi; (2) klasik tariflerde sağlıklı malzeme ikamesi; (3) sürdürülebilirlik odaklı uygulamalar; (4) teknoloji entegrasyonu; (5) artistik görsel yemek sunum ve servis stilleri; ve (6) geleneksel yemeklerin deneyimsel olarak yeniden yorumlanması. Bu sentez, Türkiye'de ortaya çıkan akademik tartışmayı haritalamakta ve hızla gelişen gastronomik çevrede yiyecek hizmeti sunan profesyoneller için pratikteki uygulamalara vurgu yapmaktadır. Özellikle tüketici kabul süreci, gıda tasarımı ve menü planlamasında yapay zeka entegrasyonu gibi konulardaki boşluklara vurgu yaparak gelecekteki araştırmalar için yol göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Gastronomi trendleri
• Türk gastronomi literatürü
• yiyecek ve içecek yönetimi

Emerging Trends Affecting Food and Beverage Menu Planning: A Review of Turkish Gastronomy Journals

Öz

In recent years, food and beverage menu planning has undergone a significant transformation due to the changing dynamics of consumer behavior, sustainability concerns, and technological innovation. Thus the current study systematically reviews peer-reviewed research papers published between 2023 and 2025 in three prominent Turkish gastronomy journals; Journal of Tourism and Gastronomy Studies (JOTAGS), Aydın Gastronomy and Journal of Gastronomy, Hospitality, and Travel (JOGHAT) to identify emerging trends affecting food and beverage menu planning. 119 articles were used for thematic content analysis in accordance with the PRISMA protocol. The results indicated six main trends: (1) inclusion of indigenous and/or geographically indicated products in menus; (2) classic recipes with healthy ingredient substitutions; (3) sustainability-driven practices; (4) technology integration; (5) artistic visual food presentation and service styles; and (6) experiential reinterpretation of traditional dishes. This synthesis highlights the practical implications for foodservice professionals in a rapidly changing gastronomic environment and maps the emerging academic discourse in Türkiye. It concludes by pointing out research gaps and future directions, especially in the areas of food design, consumer acceptance, and the use of artificial intelligence (AI) in menu planning.

Anahtar Kelimeler

• Gastronomy trends
• Turkish gastronomy literature
• food and beverage management

Kaynakça

1. Abdelmassih, K., Arendt, S. W. (2020). Menu development for meetings and events: an opportunity for conveying cultural diversity and inclusion initiatives. Journal of Convention & Event Tourism, 21(4), 355–364
2. Acun, S., Gül, H., Ulutürk, Ş., Çevik, H. E., Yaver, Y. (2024). Şeker ikamesi olarak doğal tatlandırıcılar ile glutensiz muffin kek üretimi ve kalite değerlendirmesi [Production of gluten-free muffin cakes using natural sweeteners as sugar substitutes and their quality evaluation]. Aydın Gastronomy, 8(1), 15–30.
3. Akay, E., İnce Karaçeper, E. (2024). Zincir yiyecek içecek işletmelerinde dijital dönüşüm: İstanbul örneği [Digital transformation in chain food and beverage businesses: the case of İstanbul]. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 7(2), 527–549.
4. Akyol, C., Ünal, F. (2024). Yiyecek içecek işletmeleri yöneticilerinin coğrafi işaretli ürünlere yönelik görüşleri: Boyabat (Sinop) örneği [Opinions of food and beverage business managers on geographically ındicated products: Boyabat (Sinop) Case]. Aydın Gastronomy, 8(1), 143–154.
5. Al-Hubaishi, M., Ali, M. A. M., Tahir, N. M. (2024). Personalized food recommendations: a machine learning model for enhanced dining choices. In IEEE 14th International Conference on Control System, Computing and Engineering (ICCSCE) (pp. 316–320). Institute of Electrical and Electronics Engineer. https://www.proceedings.com/content/076/076561webtoc.pdf
6. Altın, G., Şimşek, A. B. (2024). Toplu beslenme yerlerinde optimal menü planlaması: matematiksel model yaklaşımı [optimal menu planning in mass feeding places: A mathematical model approach]. Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, 24(3), 552–566.
7. Altundağ, Ö. Ö. (2025). Günümüz yapay zeka teknolojileri ile menü planlaması ve besin öğeleri analizi: Chatgpt tabanlı bir yaklaşım [Menu planning and nutrient analysis with contemporary AI technologies: a Chatgpt-based approach]. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 34 (Special Issue: Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ), 16–35. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1642390
8. Alzuhairi, S., Doğan, M. (2021). Fonksiyonel gıdaların gastronomideki önemi [The importance of functional foods in gastronomy]. ART/Icle: Sanat ve Tasarım Dergisi, 1(2), 249–267.

9. Astania, D., Azhar, A. (2025). Generation Z preferences for menu variety and restaurant atmosphere: ımplications for Yoshinoya. Pedagogic Research-Applied Literacy Journal, 2(1), 164–168.
10. Aydın, B. N., Yılmaz, M. (2024). Etik kavramlar çerçevesinde gastronomi, gıda ve beslenme. In Y. Oğan (Ed.), Gastronomi Alanında Tematik Araştırmalar III (pp. 8–21). Çizgi Kitabevi.
11. Baiomy, A. E., Jones, E., Goode, M. M. (2019). The influence of menu design, menu item descriptions and menu variety on customer satisfaction. A case study of Egypt. Tourism and Hospitality Research, 19(2), 213–224.
12. Barlak, S., Başar, M. S. (2025). İstanbul’da pastane menülerinde glutensiz ürün seçenekleri üzerine pazar araştırması [Market Research on Gluten -Free Product Options in Patisserie Menus in Istanbul]. Uluslararası Türk Dünyası Turizm Araştırmaları Dergisi, 10(1), 56–74. https://doi.org/10.37847/tdtad.1694179
13. Başkaya Sezer, D., Kumuz, G., Baldıran, Ş. (2024). İnsan-gıda etkileşimi: gastronomide kullanılan şekil değiştiren gıdalar [Human-food interaction: Shape-changing foods used in gastronomy]. Aydın Gastronomy, 8(1), 231–246.
14. Bayesen, D. (2025). Yöresel yemeklerin estetik dönüşümü: Tabak tasarımı üzerine bir derleme [The aesthetic transformation of traditional dishes: A review on plate design]. NEUGastro, 4(1), 1–19. https://doi.org/10.54497/neugastro.2025.12
15. Ceyhun Sezgin, A., Ateş , A. (2024). Türkiye’de gıda israfını önleme çalışmaları: Gıda dostu Turuncu Bayrak örneği [Studies to prevent food waste in Turkey: The sample of the food-friendly Orange Flag]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 11(4), 3331–3357. https://doi.org/10.21325/jotags.2023.1345
16. Cirillo, K. (2022). Eating ourselves: Marking identity and belonging through food & sensorial recreations. [Master’s Thesis, Berlin HMKW University of Applied Science]. https://docuphilemedia.com/images/EatingOurselves_KarenCirillo_Oct2022.pdf
17. Cooke, N. (2025). Tastes and traditions: A journey through menu history. Reaktion Books.
18. Corvo, P., Migliavada, R., Zocchi, D.M. (2022). New food and restaurant trends. In C. Facioni, G. Di Francesco, P. Corvo (Eds.), Italian studies on food and quality of life. Social Indicators Research Series (vol 85, pp. 39–55). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-97806-8_3
19. Curoğlu, Ö. B., Sarıışık, M. (2024). Aybastı’nın yenilebilir mantarları ve mutfakta kullanım alanlarının belirlenmesi [Determinaton of edible mushrooms in Aybastı and their culinary uses]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 12(4), 2627–2642.
20. Çekiç, I., Bayar, Ç. (2024). Applications of artificial intelligence and machine learning in gastronomy: The rise of the smart kitchen [Yapay zeka ve makine öğreniminin gastronomide uygulamaları: Akıllı Mutfağın Yükselişi]. In S. Eryılmaz, A.O.Akalan (Ed.), Türk Asrı Eşiğinde Eğitim Bilimleri ve Sosyal Bilimler Üzerine Değerlendirmeler (pp. 29–37). Türk Eğitim-Sen Genel Merkezi Yayınları.
21. Çetin, H. C., Arman, A. (2025). Sustainable food waste management in chain restaurants: The case of Istanbul. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 13(2), 1368–1393.
22. Çetinkaya, A. D. Genç, S. (2025). İzmir sokak lezzeti sübyenin gastronomi açısından değerlendirilmesi [Evaluation of İzmir street flavor Sübye in terms of gastronomy]. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 13(1), 837–855.
23. Çetinsöz, B. C., Polat, A. S. (2018). Restoranlarda menü bilgilerinin tüketicilerin davranışsal niyeti üzerine etkisi [The impact of menu informations on behavioral intention of customers in restaurants]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 6(4), 3–20.
24. Çavuş, O., Şengül, S., Özkaya, F. D. (2018). Restoran şeflerinin menü geliştirme ve ürün tedarik süreçleri hakkındaki görüşlerinin değerlendirilmesi: The World 50 Best Restaurants List örneği [Evaluation of the Restoran Chef's Views about Menu Development and Product Processing Processes: Sampel of the World 50 Best Restaurants List]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 6(Special Issue 3), 95–110.
25. Çiftçi, E. Z., Yüncü, H. R. (2024). Sensory evaluation of similarities between animal-based milk and nut-based milk alternatives used in the Muhallebi (Turkish dairy dessert). Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 7(3), 806–817.
26. Doğan, M. (2022). Menü planlama ve standart reçeteler. In M. Doğan (Ed.), Toplu beslenme sistemleri ve catering hizmetleri yönetimi (pp. 91–107). Nobel Akademik Yayınları.
27. Duman, G., Sarper, F. (2023). Fonksiyonel bir gıda olarak yenilebilir mantarlar: Mutfak şeflerinin kullanma ve bilgi durumlarının incelenmesi [Edible mushrooms as a functional food: an ınvestigation of kitchen chefs’ usage and knowledge]. Aydın Gastronomy, 7(1), 43–56.
28. Ercan, M. O., Kaya, S., Erdoğan, T. (2024). Plate design and presentation in Michelin-starred restaurants: The case of İstanbul. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel (Online), 7(1), 336–346.
29. Ercik, C., İlhan, İ., Keskin, S. N. (2023). Tüketici tercihlerinde renk ve görselliğin lezzet ve genel kabul edilebilirlik üzerindeki etkisi: El yapımı çikolata örneği [The Impact of Color and Visuals on Taste and General Acceptability in Consumer Preferences: A Handmade Chocolate Example]. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 11(3), 2618–2638.
30. Ercoşkun, H. (2025). Gourmet salts and molecular gastronomy. Aydın Gastronomy, 9(1), 233–247.
31. Erçetin, H. K., Güneş, E. (2023). Kullan at ürünler yerine eskiye dönüş [Return instead of use products]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 11(2), 865–876.
32. Erden, A. E. (2024). Restoranlardaki QR menü uygulamalarının UTAUT 2 modeliyle değerlendirilmesi (Tez no. 879384) [Doctoral Dissertation, İstanbul Gelişim Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Tez Merkezi.
33. Erkan, D., Bilici, N. S. (2023). Coğrafi işaretler hakkında yerel yönetici görüşlerinin analizi [Analysis of local executive opinions about geographical indications]. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 6(1), 319–334.
34. Finfgeld-Connett, D. (2014). Use of content analysis to conduct knowledge-building and theory-generating qualitative systematic reviews. Qualitative research, 14(3), 341–352. FSR Magazine (2024). Revealing the top 8 menu trends of 2024. Retrieved July 31, 2025, from https://www.fsrmagazine.com/feature/revealing-the-top-8-menu-trends-of-2024/
35. Gere, A., Harizi, A., Bellissimo, N., Moskowitz, H., Kókai, Z. (2022). Consumer-driven-and consumer-perceptible food innovation. In Charis M. Galanakis (Ed.), Innovation strategies in the food industry (pp. 97–120). Academic Press. https://doi.org/10.1016/B978-0-323-85203-6.00001-3
36. Gheribi, E. (2017). Innovation strategies in restaurant business. Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstwa, 11, 125–135.
37. Ginani, V. C., Araújo, W. M. C., Zandonadi, R. P., Botelho, R. B. A. (2020). Identifier of regional food presence (IRFP): a new perspective to evaluate sustainable menus. Sustainability, 12(10), 3992. https://doi.org/10.3390/su12103992
38. Güler, O., Meryem, G. Ü. P. (2025). Michelin Rehberi’ndeki restoranların coğrafi işaretli yemeklerinin gastronomik mesajı nedir? Instagram paylaşımlarına yönelik göstergebilimsel bir inceleme [What is the Gastronomic message of geographically ındicated dishes in Michelin Guide restaurants? A semiotic analysis of ınstagram posts]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 13(2), 1938–1958.
39. İnce Karaçeper, E. (2024). Yeme-içme sektöründe yaşanılan dijital dönüşüme yönelik mutfak şeflerinin bakış açısı: Mersin ili örneği [The virtual transformation in the food and beverage ındustry and the perspective of chefs: The case of Mersin]. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 12(4), 2379–2399. https://doi.org/10.21325/jotags.2024.1492
40. Innova Market Insights. (2024). Top food trends for 2025. Retrieved July 31, 2025, from https://www.innovamarketinsights.com/trends/top-food-trends-2025/
41. Islam, T., Joyita, A. R., Alam, M. G. R., Hassan, M. M., Hassan, M. R., Gravina, R. (2023). Human-behavior-based personalized meal recommendation and menu planning social system, IEEE Transactions on Computational Social Systems 10(4), 2099–2110. https://doi.org/10.1109/TCSS.2022.3213506
42. İş, M. (2024). Yeni nesil yemek hizmeti modelleri: Avane cloud kitchens örneği [New generation catering models: The case of Avane cloud kitchens]. Journal of Silk Road Tourism Research, 4(2), 59–70.
43. Jain, A., Bansal, S., Bhardwaj, S. (2022). COVID-19 outbreak: A paradigm shift in food and beverage industry with context to Delhi-NCR. In R.N. Subudhi, S. Mishra, A. Saleh, D. Khezrimotlagh (Eds.), Future of work and business in Covid-19 era (pp. 329–339). Springer. https://doi.org/10.1007/978-981-19-0357-1_28
44. Ju, X., Lo, F. P. W., Qiu, J., Shi, P., Peng, J., Lo, B. (2022, 15 October). MenuAI: Restaurant food recommendation system via a transformer based deep learning model. arXiv:2210.08266. https://doi.org/10.48550/arXiv.2210.08266
45. Karahan, E., Sünnetçioğlu, S. (2024). Yemek sunumunda kullanılan yerel motifli tabakların tüketici lezzet algısına etkisi [The effect of local pattern plates used in food presentation on consumer flavour perception]. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 7(1), 104–121.
46. Kaya, S., Ercan, M. O., Erdoğan, T. (2024). Füzyon mutfak üzerine yapılan çalışmaların bibliyometrik analizi [A bibliometric analysis of studies on fusion cuisine]. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(3), 540–560.
47. Kayran, M. F., Atçı, D. (2024). Geçmişten günümüze gastronomi akımlarının toplumsal değişimler açısından değerlendirilmesi [Evaluating gastronomic trends from the past to the present in terms of social changes]. Toros University Journal of Food Nutrition and Gastronomy, 3(1), 69–81.
48. Kendirci, P., Üzgün, Ş. (2023). Soğuk çay ve limonata formülasyonlarında sakkaroz (sofra şekeri) ve stevya kullanımının ürün tercihi üzerine etkisi [The effect of sucrose (table sugar) and stevia use in ice tea and lemonade formulations on product preference]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 11(2), 951–968.
49. Kılıç, B., Delipınar, G. E., Güler, E. G., Gönen, İ., Gülbahar, M. O., Can, Ü., Yayla, Ö. (2023). Measuring the tendencies of customers to use qr code menu in restaurants. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 2023, 6(3), 1057–1067.
50. Kızıldemir, Ö., Kaderoğlu, G. H. (2021). Yiyecek içecek işletmelerindeki menü tasarımlarının sürdürülebilirlik kapsamında değerlendirilmesi [Evaluation of menu designs in food and beverage businesses within the scope of sustainability]. Journal of Tourism Intelligence and Smartness, 4(2), 296–322.
51. Köselerden, M. N., Güvenç, N. Y. (2025). Sürdürülebilir restoranlarda yöresel ürün kullanımı ve İstanbul mutfak kültürünün sürdürülebilirliği [Use of local products in sustainable restaurants and sustainability of Istanbul culinary culture]. Aydın Gastronomy, 9(2), 283–304.
52. Lai, H. B. J., Karim, S., Krauss, S. E., Ishak, F. A. C. (2020). A review of approaches to manage menu profitability. International Journal of Revenue Management, 11(3), 151–171.
53. McHugh, M. L. (2012). Interrater reliability: the kappa statistic. Biochemia medica, 22(3), 276-282.
54. Mihalache, I. D. (2016). Critical eating: Tasting museum stories on restaurant menus. Food, Culture & Society, 19(2), 317–336.
55. Moher, D., Liberati, A., Tetzlaff, J., and Altman, D. G. (2009). Preferred reporting items for systematic reviews and meta-analyses: the PRISMA statement. International Journal of Surgery,8(5), 336–341. https://doi.org/10.1016/j.ijsu.2010.02.007
56. Moskowitz, H., Li, K., Bolini, H., Batalvi, B. (2016). Consumer driven and consumer perceptible food innovation. In C. M. Galanakis (Ed.), Innovation strategies in the food industry (pp. 91–116). Academic Press. https://doi.org/10.1016/B978-0-12-803751-5.00006-4
57. Mutlu, H. G. (2024). Z kuşağının restoranlarda sürdürülebilir beslenme farkındalığı ve seçimleri üzerine bir çalışma [A study on generation Z's awareness of sustainable nutrition and choices in restaurants]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 12(3), 1749–1770.
58. National Restaurant Association (2024). 2025 What’s hot culinary forecast. Retrieved July 31, 2025, from https://restaurant.org/research-and-media/research/research-reports/whats-hot-food-beverage-trends/
59. Özdemir, S. S., Buldaç, M.(2021). Yeme içme akımları/eğilimleri bağlamında gelecekteki restoranlar için olası mekansal kurgular ve tasarım ölçütleri. In G. Çalışkan, G. Yıldırım (Eds.), Geleceğin restoranları (pp. 147–163). Detay Yayıncılık.
60. Özen, İ. A., Akpınar, A. (2022). Yiyecek içecek işletmelerinde COVID-19 pandemi sonrası gelişen yeni trendler. In Y. Oğan (Ed.), Gastronomi alanında tematik araştırmalar II (pp. 94–102). Çizgi Kitabevi.
61. Öztürk, B., Kanoğlu, E. (2024). Metaforlarla gastronomide sürdürülebilirlik ve atık yönetimi [Sustainability and waste management in gastronomy with metaphors]. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 7(3), 791–805.
62. Pandey, S. (2023). The dynamics of food and beverage service: A contemporary analysis. International Journal for Multidimensional Research Perspectives,1(3), 59–75.
63. Polimenov, M. (2025, 27-28 February). Traditions and culinary identity as a basis for innovation and quality of the restaurant product. In T. Vesik (Ed.), Proceedings of the I International Scientific and Practical Conference. “Expanding knowledge through interdisciplinary research” (pp.16–21). World of Conference. https://doi.org/10.5281/zenodo.15013683
64. Selçuk, B., Seçim, Y. (2023). Yerel gıda ile mutfak kültürünün menü planlama ve gastronomik çekiciliğe etkisi [The effect of local food and culinary culture on menu planning and gastronomic attractiveness]. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 6(2), 558–582.
65. Sharma, A., Jolly, P. M., Chiles, R. M., DiPietro, R. B., Jaykumar, A., Kesa, H., Monteiro, H., Robert, K., Saulais, L. (2022). Principles of foodservice ethics: a general review. International Journal of Contemporary Hospitality Management, 34(1), 135–158.
66. Sharma, N., Yeasmen, N., Dube, L., Orsat, V. (2024). Rise of plant-based beverages: A consumer-driven perspective. Food Reviews International, 40(10), 3315–3341. https://doi.org/10.1080/87559129.2024.2351920
67. Shen, P. I., Huang, D. S., Wang, J. S., Yang, Y. T. C. (2024, 26-29 November). Ai-based multi-objective optimization algorithm for intelligent school lunch menu planning system. In Twelfth International Symposium on Computing and Networking Workshops (CANDARW), (pp. 406–408). Institute of Electrical and Electronics Engineers (IEEE). https://doi.org/10.1109/CANDARW64572.2024.00079
68. Stephens, C. (2024). The benefits of offering a limited time menu. Retrieved July 31, 2025, from https://www.flipdish.com/resources/blog/the-benefits-of-offering-a-limited-time-menu
69. Sullivan, V. S., Smeltzer, M. E., Cox, G. R., MacKenzie‐Shalders, K. L. (2021). Consumer expectation and responses to environmental sustainability initiatives and their impact in foodservice operations: A systematic review. Journal of Human Nutrition and Dietetics, 34(6), 994–1013.
70. Şahin, E. Ö. (2025). Çoklu duyusal deneyim, inovasyon ve tekonolojik gelişmelerin gastronomi perspektifinden örneklerle incelenmesi [Examining multi-sensory experience and innovation with examples from the gastronomy perspective]. Aydın Gastronomy, 9(1), 191–205.
71. Şahin, E., Yazicioğlu, İ. (2018). Menü tasarımının yemek seçim kararına etkisi üzerine bir değerlendirme [An evaluation on the effect of menu design on food selection decision]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 6(4), 900–913.
72. Temizel, G. (2024). Local food on the menus of local businesses. Journal of Gastronomy Hospitality and Travel, 7(1), 55–66.
73. Тоmalia, Т., Prylepa, N., Аntoshkova, N. (2024). Integrated approaches, new trends and innovations in menu development for the restaurant industry. Development Service Industry Management, 4, 321–325.
74. Wang, Y. (2012). Designing restaurant digital menus to enhance user experience. [Master's Thesis, Iowa State University]. Iowa State University Digital Repository. https://dr.lib.iastate.edu/handle/20.500.12876/26970
75. Yarış, A., Arıcı, A. A. (2023). Türkiye’de bulunan Michelin yıldızlı restoranlara yapılan çevrimiçi yorumların analizi [Analysis of online reviews on Michelin star restaurants in Turkey]. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 6(4), 1923–1932.
76. Yıldız, E., Buyruk , L. (2024). Potansiyel tüketicilerin 3D baskılı yiyeceklere yönelik algılarının davranışsal niyete etkisi: Çeşitlilik arayışının düzenleyici rolü [The effect of potential consumers’ perceptions of 3D printed foods on behavioral intention: The moderating role of Varie]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 12(1), 353–375. https://doi.org/10.21325/jotags.2024.1383
77. Yıldız, M., Yılmaz, M. (2020). Gastronomi alanındaki trendlere bir bakış [A review about trends in gastronomy]. Sivas Interdisipliner Turizm Araştırmaları Dergisi, 5, 19–35.
78. Yılmaz, A. İ. (2025). Yonuz Eriği’nin Türk Mutfak Kültürü’nde kullanımı: Çorum’da nitel bir araştırma [Dishes made with Yonuz Plum (Prunus divaricata var) in Turkish Cuisine: A qualitative research in Çorum]. Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 13(1), 856–889.
79. Yılmaz, M. (2025). Restoran ve otel ı̇şletmeleri̇nde eti̇k ı̇hlaller ve sorunlar: Karşılaştıtmalı bi̇r ı̇nceleme [Ethical violations and problems in hotel and restaurant operations: a comparative analysis]. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 8(1), 188–210.
80. Yılmaz, S., Güzel, Ö., Arman, A. (2025). Lüks restoranlarda müşteri deneyimini şekillendiren unsurların çevrimiçi yorumlara yansıması: Antalya 7 Mehmet Restoranı örneği [The reflection of factors shaping customer experience in luxury restaurants on online reviews: The case of Antalya 7 Mehmet Restaurant]. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 8(2), 436–450.
81. Yoon, B., Chung, Y., Jun, K. (2020). Restaurant industry practices to promote healthy sustainable eating: A content analysis of restaurant websites using the value chain approach. Sustainability, 12(17), 7127, 1–15. https://doi.org/10.3390/su12177127
82. Yulistiyono, A., Andriani, E., Rukmana, A. Y. (2023). Transformation of modern culinary entrepreneurs: Strategies and challenges in the face of the modern era. West Science Journal Economic and Entrepreneurship, 1(03), 155–161.
83. Uçgun, G. Ö. (2025). Metaverse, genişletilmiş gerçeklik ve yapay zekâ ve teknolojilerinin turistik yiyecek içecek işletmelerine etkisi [The impact of metaverse, extended reality and artificial intelligence technologies on touristic food and beverage businesses]. Aydın Gastronomy, 9(2), 249-264.
84. Zeng, G., Zhao, Y., Sun, S. (2014). Sustainable development mechanism of food culture’s translocal production based on authenticity. Sustainability, 6(10), 7030–7047.