Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

«ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ

Yıl 2013, Sayı: 65-66, 12 - 17, 23.12.2013

Öz

Мақалада «Қорқыт Ата кітабында» айтылатын «Басаттың Төбегөзді өлтірген әңгімесінің баяны» деп аталатын жырдағы Төбегөз дәудің шығу тарихы жан-жақты сөз болады. Көне түркілердің мифологиясында ұшырасатын жалғыз көзді адамдар мен дәулер туралы кейіпкердің қазақ ертегісінде, Геродот жазбаларында және Қорқыт кітабында кездесетіндігі ғылыми тұрғыдан талданады. Бұл персонаждың исламға дейін, шамандық наным негізінде дүниеге келгендігі айтылады.

Kaynakça

  • 1. Қорқыт ата кітабы. Оғыздардың батырлық жырлары: Эпос /Орыс тілінен ауд. Ә.Қоңыратбаев, М.Байділдаев. – Алматы: Жазушы, 1986. – 128 бет.
  • 2. «Қорқыт Ата» энциклопедиялық жинақ: /Бас редактор Ә.Нысанбаев – Алматы: «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы – 1999 ж.
  • 3. Қазыналы Оңтүстік. - Алматы: «Нұрлы Әлем», 2012. – Сер: Түкістан кітапханасы. 5-кітап. Қазақ жырлары. – 304 бет.
  • 4. Қазақтың батырлық эпосы./Құрастырған С.Дәуітов. – Алматы: Рауан, 1992. – 104 бет.
  • 5. Ыбыраев Ш. Эпос әлемі. Қазақтың батырлық жырларының поэтикасы. – Алматы: Ғылым, 1993. – 296 б.
  • 6. Қоңыратбаев Ә.Қ. Көп томдық шығармалар жинағы.-Алматы: «МерСал» Баспа үйі, 2004. Т.1. Фольклортану мәселелері. – 2004. – 554 бет.
  • 7. Геродот. История./Пер. С греч. И комм. Г.А.Стратановского. Вступ. Статья И.Е.Сурикова. – М.: ОЛМА-ПРЕСС инвест, 2004. – 640 с.

DISTINCTIVE FEATURES OF THE WAY TOBEGOZ IN "BOOK OF KORKYT ATA"

Yıl 2013, Sayı: 65-66, 12 - 17, 23.12.2013

Öz

The article examines the history of the emergence of widely giant (dау) Tobegoz, which is mentioned in the song (zhyr) entitled "The story of Kill Tobegoz by Basat" in "book of Korkyt Ata." Research carried out an analysis of what the characters one-eyed men and giants (dау), had meetings in the ancient Turkic mythology take place in Kazakh fairy-tales, the writings in the book of Geradot and in the book of Korkyt. Says that this character originated before Islam and beliefs based on shamanism.

Kaynakça

  • 1. Қорқыт ата кітабы. Оғыздардың батырлық жырлары: Эпос /Орыс тілінен ауд. Ә.Қоңыратбаев, М.Байділдаев. – Алматы: Жазушы, 1986. – 128 бет.
  • 2. «Қорқыт Ата» энциклопедиялық жинақ: /Бас редактор Ә.Нысанбаев – Алматы: «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы – 1999 ж.
  • 3. Қазыналы Оңтүстік. - Алматы: «Нұрлы Әлем», 2012. – Сер: Түкістан кітапханасы. 5-кітап. Қазақ жырлары. – 304 бет.
  • 4. Қазақтың батырлық эпосы./Құрастырған С.Дәуітов. – Алматы: Рауан, 1992. – 104 бет.
  • 5. Ыбыраев Ш. Эпос әлемі. Қазақтың батырлық жырларының поэтикасы. – Алматы: Ғылым, 1993. – 296 б.
  • 6. Қоңыратбаев Ә.Қ. Көп томдық шығармалар жинағы.-Алматы: «МерСал» Баспа үйі, 2004. Т.1. Фольклортану мәселелері. – 2004. – 554 бет.
  • 7. Геродот. История./Пер. С греч. И комм. Г.А.Стратановского. Вступ. Статья И.Е.Сурикова. – М.: ОЛМА-ПРЕСС инвест, 2004. – 640 с.

Yıl 2013, Sayı: 65-66, 12 - 17, 23.12.2013

Öz

Kaynakça

  • 1. Қорқыт ата кітабы. Оғыздардың батырлық жырлары: Эпос /Орыс тілінен ауд. Ә.Қоңыратбаев, М.Байділдаев. – Алматы: Жазушы, 1986. – 128 бет.
  • 2. «Қорқыт Ата» энциклопедиялық жинақ: /Бас редактор Ә.Нысанбаев – Алматы: «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы – 1999 ж.
  • 3. Қазыналы Оңтүстік. - Алматы: «Нұрлы Әлем», 2012. – Сер: Түкістан кітапханасы. 5-кітап. Қазақ жырлары. – 304 бет.
  • 4. Қазақтың батырлық эпосы./Құрастырған С.Дәуітов. – Алматы: Рауан, 1992. – 104 бет.
  • 5. Ыбыраев Ш. Эпос әлемі. Қазақтың батырлық жырларының поэтикасы. – Алматы: Ғылым, 1993. – 296 б.
  • 6. Қоңыратбаев Ә.Қ. Көп томдық шығармалар жинағы.-Алматы: «МерСал» Баспа үйі, 2004. Т.1. Фольклортану мәселелері. – 2004. – 554 бет.
  • 7. Геродот. История./Пер. С греч. И комм. Г.А.Стратановского. Вступ. Статья И.Е.Сурикова. – М.: ОЛМА-ПРЕСС инвест, 2004. – 640 с.
Toplam 7 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Kazakça
Konular Türk Halk Bilimi
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Bakyt Abzhet Bu kişi benim

Z. Yıldırım Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi 23 Aralık 2013
Yayımlandığı Sayı Yıl 2013 Sayı: 65-66

Kaynak Göster

APA Abzhet, B., & Yıldırım, Z. (2013). «ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ. Türkoloji(65-66), 12-17.
AMA Abzhet B, Yıldırım Z. «ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ. Türkoloji. Aralık 2013;(65-66):12-17.
Chicago Abzhet, Bakyt, ve Z. Yıldırım. “«ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ”. Türkoloji, sy. 65-66 (Aralık 2013): 12-17.
EndNote Abzhet B, Yıldırım Z (01 Aralık 2013) «ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ. Türkoloji 65-66 12–17.
IEEE B. Abzhet ve Z. Yıldırım, “«ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ”, Türkoloji, sy. 65-66, ss. 12–17, Aralık2013.
ISNAD Abzhet, Bakyt - Yıldırım, Z. “«ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ”. Türkoloji 65-66 (Aralık2013), 12-17.
JAMA Abzhet B, Yıldırım Z. «ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ. Türkoloji. 2013;:12–17.
MLA Abzhet, Bakyt ve Z. Yıldırım. “«ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ”. Türkoloji, sy. 65-66, 2013, ss. 12-17.
Vancouver Abzhet B, Yıldırım Z. «ҚОРҚЫТ АТА КІТАБЫНДАҒЫ» ШАМАНДЫҚ НАНЫМНАН ТУҒАН ТӨБЕГӨЗ БЕЙНЕСІНІҢ САҚТАЛУ ЕРЕКШЕЛІГІ. Türkoloji. 2013(65-66):12-7.