Korunga Çeşitlerinde Bazı Tohum Verimi Özelliklerinin Belirlenmesi ve Arı Merası Olarak Değerlendirilmesi
Öz
Amaç: Bu çalışma, korunga çeşitlerinin bazı tohum verimi özelliklerinin ve arı merası olarak değerlendirilebilme olanaklarının belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür.
Materyal ve Yöntem: Araştırmada bitkisel materyal olarak beş adet korunga çeşidi (Emre, Koç, Lütfibey, Özerbey ve Yunus) kullanılmıştır. Korunga çeşitlerini m2’de ziyaret eden arı sayısı, arıların çiçekte kalma süreleri, sapta çiçek sayısı, m2’de çiçek sayısı, bitki boyu, sapta meyve sayısı, bin tane ağırlığı ve tohum verimi gibi özellikler incelenmiştir.
Araştırma Bulguları: Araştırma alanındaki korungalar 26 Nisan 2021 tarihinde çiçeklenmeye başlamıştır. Arazideki gözlemler ise 06 Mayıs 2021 tarihi itibariyle başlamış ve toplamda on farklı günde (6, 10, 15, 20, 24, 27, 31 Mayıs, 7 ve 10 Haziran) gözlem yapılmıştır. Yapılan ölçüm ve gözlemler sonucunda; korunga çeşitleri ve sayım zamanlarının ortalamasına bakıldığında m2’de ziyaret eden arı sayısı 21.4 adet, arıların çiçekte kalma süresi 5.4 saniye, sapta çiçek sayısı 41.8 adet, m2’de çiçek sayısı 1303 adet ve bitki boyu 64.2 cm olarak tespit edilmiştir. Ayrıca, korunga çeşitlerinde en fazla sap başına meyve sayısı Koç ve Özerbey (sırasıyla 30.7 adet ve 28.1 adet) çeşitlerinde, en yüksek bin tane ağırlığı Emre (24.7 g), Koç (23.0 g) ve Lütfibey (21.9 g) çeşitlerinde ve en yüksek tohum verimi de 55.9 kg/da ile Emre çeşidinde saptanmıştır.
Sonuç: Korunga çeşitlerinde arı bitki ilişkisini gösteren m2’de arı sayısı, arının çiçekte kalma süresi ve çiçek sayısı gibi özellikler dikkate alındığında Emre, Koç ve Özerbey çeşitlerinin, tohum verimi ve bin tane ağırlığı gibi özellikler dikkate alındığında ise Emre çeşidinin ön plana çıktığı görülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Onobrychis viciifolia, korunga, arı merası, verim özellikleri, brychis viciifolia, sainfoin, bee pasture, yield characteristics.
Destekleyen Kurum
Bingöl Üniversitesi Pilot Üniversite Koordinasyon Merkez Birimi
Proje Numarası
PİKOM-Bitki.2019.001
Teşekkür
Bu çalışma, Bingöl Üniversitesi Pilot Üniversite Koordinasyon Merkez Birimi Tarafından (Proje No: PİKOM-Bitki.2019.001) desteklenmiştir. Verilen destekten dolayı Pilot Üniversite Koordinasyon Merkez Birimine teşekkür ederiz.
Kaynakça
- Açıkgöz, E. (2001). Yem bitkileri. Uludağ Üniversitesi Güçlendirme Vakfı Yayın No: 182, Bursa.
- Avcı, S. (2010). Türkiye’de doğal olarak yetişen yabani korunga (Onobrychis sp.) türlerinin toplanması ve morfolojik özelliklerinin belirlenmesi. Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Ankara.
- Aygün, C., Kara, E. & Çakal, Ş. (2007). Yem bitkileri türlerinin kültüre alınma olanakları. Türkiye VII. Tarla Bitkileri Kongresi, 25-27 Haziran 2007, Erzurum (Poster Bildiri).
- Bakoğlu, A. & Kutlu, M.A. (2006). Bingöl sulu şartlarında yetişen arı otu (Phacelia tanecetifolia Benntham)’na uygulanan değişik sıra aralığının bazı tarımsal özelliklere ve arı merası olarak kullanılmasına etkisi üzerine bir araştırma. Uludağ Arıcılık Dergisi, 6(1), 33-38.
- Balabanlı, C. Yüksel, O. & Karadoğan, T. (2007). Korungada (Onobrychis sativa L.) gelişim seyrinin belirlenmesi. Türkiye VII. Tarla Bitkileri Kongresi 25- 27 Haziran, Erzurum.
- Bhattarai, S. Coulman, B. Beattie, A. D. & Biligetu, B. (2018). Assessment of sainfoin (Onobrychis viciifolia Scop.) germplasm for agro-morphological traits and nutritive value. Grass and Forage Science Journal, 4 (73), 958-966.
- Dadaşoğlu, E., & Tosun, M. (2017). Bazı bitki hormonlarının korunga (Onobrychis sativa L.) in vitro özellikler üzerine etkisi. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 7(3), 267-278.
- Dubbs, A.L. (1968). Sainfoin as a honey crop. Montana Agricultural Experiment Station Bulleten, 627, 109 pp.
- Ekiz, H., Altınok, S., Sancak, C., Sevimay, C.S., & Kendir, H. (2011). Tarla bitkileri (V. Yem Bitkileri Çayır ve Mera). Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, Yayın No: 1588, Ankara.
- Ertuğrul, V. (1998). Seçilmiş korunga bitkilerinde çiçek tozu, meyve ve tohum özellikleri. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Bastırılmış Yüksek Lisans Tezi, Ankara.