Tombul Fındıkta Rehabilitasyon Uygulamalarının Verim ve Kaliteye Etkileri

Objective: The aim of this study was to investigate the effects of rehabilitation practices on yield and quality characteristics of Tombul hazelnuts in economically exhausted orchards in the Ordu province. Materials and Methods: This research was conducted over two years, from 2019 to 2020, in three different orchards located in two different districts. In each orchard, parcels were established with an area of 2 decares and 100 hazelnut ‘ocaks’ for rehabilitation activities, and control parcels with the same specifications were also established. While the control parcels were left to the standard practices of the producers, the rehabilitation parcels underwent various procedures throughout the trial period, including soil structure analysis, plant nutrient element analysis, fertilization, agricultural pest control, pruning of damaged and diseased branches, and the removal of basal shoots. Yield and quality parameters were examined in the trial. Results: The yield values in the rehabilitation parcels were significantly higher than those in the control parcels. The increase in yield per plant in the rehabilitation parcels was calculated as 67% in the first year and 60% in the second year compared to the control. Similarly, rehabilitation practices increased the GKAV values by 29.8% in the first year and 53.8% in the second year compared to the control. Despite the fact that the two-year findings indicated differences in fruit weight (2.46 g - 1.98 g), kernel ratio (56.34% - 49.12%), and shell thickness (1.00 mm - 1.03 mm) between rehabilitation and control parcels, the effect of rehabilitation practices on these characteristics was not statistically significant. Likewise, rehabilitation practices numerically increased the oil and protein ratios compared to the control. Conclusion: The results obtained suggest that rehabilitation practices can lead to significant yield increases in orchards with older hazelnut trees, providing substantial contributions to producers and the regional economy. Furthermore, it is believed that rehabilitation practices can have a positive impact on quality by reducing the percentage of defective fruits in hazelnut trees.

Amaç: Bu çalışmada Ordu ilinde yaşlanmaya yüz tutmuş Tombul fındık bahçelerinde rehabilitasyon uygulamalarının verim ve kalite üzerine etkileri araştırılmıştır. Materyal ve Yöntem: 2019-2020 yıllarında iki yıl süre ile 2 farklı ilçede 3 farklı bahçede yürütülen bu araştırmada her bahçe kontrol ve rehabilitasyon alanı olarak ikiye ayrılmıştır. Araştırma sahasında 2 şer dekar veya 100 er ocak olacak şekilde parseller oluşturulmuştur. Kontrol parselinde üreticiler geleneksel uygulamalarına devam etmiş, rehabilitasyon parsellerinde ise fındık için modern tarım teknikleri uygulanmıştır. Toprak ve bitki besin elementleri analizleri, gübreleme, zirai mücadele işlemleri, budama ve dip sürgünlerinin alınması, yabancı ot mücedelesi deneme süresince düzenli bir şekilde yapılmıştır. Denemede, verim ve meyve kalite parametreleri incelenmiştir. Araştırma Bulguları: Rehabilitasyon parsellerindeki verim değerleri kontrol parsellerine göre daha yüksek çıkmış ve bu farklılık istatistiksel olarak önemli bulunmuştur. Rehabilitasyon parsellerindeki kontrole göre verim artışı değerleri bitki başına ilk yıl %67 ikinci yıl ise %60 olarak hesaplanmıştır. Benzer şekilde rehabilitasyon uygulamaları kontrole göre GKAV değerlerini ilk yıl %29.8, ikinci yıl ise %53.8 oranında artırmıştır. İki yıllık bulgular ışığında rehabilitasyon ve kontrol parsellerinde sırasıyla, meyve ağırlığı 2.46- 1.98 g, iç oranı %56.34 - %49.12, kabuk kalınlığı da 1.00 – 1.03 mm değerlerinde çıkmış olmakla birlikte rehabilitasyon uygulamalarının anılan özellikler üzerine etkisi istatistiki olarak önemli çıkmamıştır. Sonuç: Elde edilen bulgular rehabilitasyon uygulamalarının bahçelerde önemli verim artışı sağlayacağını, üreticiler ve bölge ekonomisi açısından önemli katkılar sunacağı kanısındayız. Bununla birlikte rehabilitasyon uygulamaları bitkilerde kusurlu meyve oranını azalttığı için meyve kalite özellikleri üzerine olumlu etki yapmaktadır.