Entansif Koşullarda Üretim Yapan Bir Siyah Alaca Süt Sığırı İşletmesinde Süt Üretim Maliyeti ve Karlılık Durumu İçin Ekonomik Analiz

Öz

Amaç: Bu çalışma ile bir Siyah Alaca süt sığırı işletmesinin 1 L (litre) sütten elde ettiği kar-zarar durumunun belirlenmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Yöntem: Bu amaçla özel bir Siyah Alaca süt sığırı işletmesinin 2014-2022 yılları arasındaki gelir ve gider kalemlerine ait veriler değerlendirilmiştir. Araştırma Bulguları: İşletmenin gelir kalemleri toptan süt satışı (%69.36), hayvan kesimi (%14.28), desteklemeler (%8.95), TARSİM (%3.46), hayvan sayısı artışı (%5.92) ve perakende süt satışından (%0.86) oluşmaktadır. İşletmenin gider kalemlerini ise ilaç-aşı gideri (%2.81), yem gideri (%66.93), işçilik gideri (%10.21), muhtelif giderler (%19.51) ve perakende süt satışı gideri (%1.22) oluşturmaktadır. Mevcut işletmede (Toplam gelir)⁄(Toplam gider) oranı ortalama 1.259 TL olarak belirlenmiş ve işletmenin yıllık karı ortalama %84.72 oranında artmıştır. İşletmede ortalama 1 L sütün toplam maliyeti, yemleme maliyeti, satış fiyatı ve kar-zarar durumu sırasıyla 2.72 TL, 1.85 TL, 2.50 TL ve -0.22 TL olarak belirlenmiştir. Sonuç: Sonuç olarak, gider kalemleri içerisinde yemleme maliyetinin en yüksek orana sahip olduğu belirlenmiştir. Yem maliyetinin azaltılması ya da süt veriminin artırılması ile 1 L sütten elde edilen gelir artırılabilir. Ayrıca, mevcut işletmede yoğun kaba yem üretimine ve 1 L sütten zarar edilmesine rağmen, diğer gelir kalemlerinin çeşitliliği sayesinde işletmenin kar ettiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Süt sığırcılığı
• Gelir
• Gider
• Kâr
• Zarar
• Siyah Alaca

Economic Analysis for Milk Production Cost and Profitability in a Holstein Friesian Dairy Cattle Farm Producing Under Intensive Conditions

Abstract

Objective: This study aimed to determine the profit-loss account from 1 liter milk on a Friesian dairy farm. Materials and Methods: For this purpose, the income and expenditure items of a specific Holstein-Friesian dairy farm between 2014 and 2022 were evaluated. Results: The farm's revenue consists of dairy wholesale (69.36%), slaughter (14.28%), support (8.95%), agricultural insurance pool (3.46%), animal increase (5.92%) and dairy retail (0.86%). Also, the farm's expenditure items consist of drug-vaccines (2.81%), feed (66.93%), labor (10.21%), sundry (19.51%) and retail milk sales (1.22%) expenses. The (Total income)⁄(Total expenses) was 1.259, and the farm's annual profit increased by 84.72%. The total cost of 1 liter of milk, feed costs, sales price and profit-loss statement in the farm were 2.72 ₺, 1.85 ₺, 2.50 ₺ and -0.22 ₺, respectively. Conclusion: As a result, it can be determined that feeding costs have the highest share among the expenditure items. The yield from 1 liter of milk can be increased by reducing feeding costs or increasing the average milk yield. Additionally, despite the intensive production of roughage and the loss incurred from selling 1 L of milk in the current farm, it has been determined that the farm is profitable due to the diversity of other income sources.

Keywords

• Dairy cattle
• Revenue
• Expenditure
• Profit
• Loss
• Holstein-Friesian

Kaynakça

1. Anonim, (2021). Dünya ve Türkiye’de süt sektör istatistikleri: Ulusal süt konseyi 2021 raporu. https://ulusalsutkonseyi.org.tr Erişim: Ocak, 2023.
2. Ata, N., & Yılmaz, H. (2015). Türkiye’de uygulanan hayvansal üretimi destekleme politikalarının süt sığırcılığı işletmelerine yansımaları: Burdur ili örneği. Ziraat Fakültesi Dergisi, 10(1), 44-54.
3. Baykalır, Y., Akyüz, B., & Erişir, Z. (2020). İzmir ili Kiraz ilçesinde süt sığırcılığı yapan işletmelerin yapısal özelliklerinin belirlenmesi. Anadolu Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü Dergisi, 30(2), 266-275.
4. Bayramoğlu, Z., & Direk, M. (2006). Konya ilinde tarımsal kalkınma kooperatiflerinin ortağı olan işletmelerde süt sığırcılığı faaliyetinin ekonometrik analizi. Selçuk Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi, 20(40), 12-20.
5. Bulut, E. (2023). Türkiye’de hayvancılık sektörü: Mevcut durum, DTÖ Müzakereleri ve Politika Önerileri. Ekonomi, Sürdürülebilir Kalkınma ve İşletme Alanında Akademik Çalışmalar, 1.
6. Datta, A. K., Haider, M. Z., & Ghosh, S. K. (2019). Economic analysis of dairy farming in Bangladesh. Tropical Animal Health and Production, 51, 55-64.
7. Erdal, G. Erdal, H., & Çiçek, A. (2020). An analysis of the effects of livestock support policies on breeders: An example of TR83 region in Turkey. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 8(11), 2378-2387.
8. Ferrazza, R. D. A., Lopes, M. A., Prado, D. G. D. O., Lima, R. R. D., & Bruhn, F. R. P. (2020). Association Between technical and economic performance ındexes and dairy farm profitability. Revista Brasileira de Zootecnia, 49.

9. Güler, D., & Saner, G. (2021). Süt sığırcılığı işletmelerinde üretim planlaması: İzmir ve Manisa örneği. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 58(1), 75-85.
10. Güven, O. (2021). Ardahan ve Kars illeri büyükbaş hayvancılık işletmelerinin yapısal sorunları. Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 18(2), 149-155.
11. Murat, H. (2020). Economic analysis of dairy cattle farms in Sivas Turkey. International Journal of Veterinary and Animal Research, 3(3), 49-54.
12. Nizam, S., & Armağan, G. (2006). Aydın ilinde pazara yönelik süt sığırcılığı işletmelerinin verimliliklerinin belirlenmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 3(2), 53-60.
13. Perumal, A. (2016). Economic analysis of dairy farming in dry farming areas of Tamil Nadu. Indian Journal of Dairy Science, 69(1).
14. Sarica, D., Demircan, V., Naziroglu, A., Aydin, O., & Koknaroglu, H. (2022). The cost and profitability analysis of different dairy farm sizes. Tropical Animal Health and Production, 54(5), 320.
15. Singh, P., Singh, A. K., Yadav, S. K., & Yadav, R. (2021). Constraints and way forward for boosting ıncome from dairy farming in India: A review. Journal of Scientific Research and Reports, 27(8), 55-64.
16. Şahin, K., Gül, A., Koç, B., & Dağıstan, E. (2001). Adana ilinde entansif süt sığırcılığı üretim ekonomisi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 11(2), 19-28.
17. Torgut, E., Annayev, S., Türkekul, B., & Kart, M. Ç. Ö. (2019). Türkiye’de uygulanmakta olan hayvancılık desteklemelerinin süt sığırcılığı yapan işletmelere etkisi: İzmir ili örneği. Ziraat Fakültesi Dergisi, 14(1), 29-45.
18. Tümer, E. İ., & Birinci, A. (2011). Hayvancılık işletmelerinde süt maliyetine etki eden faktörlerin analizi: Tokat ili örneği. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 42(1), 35-39.