Mentha spicata L. ve Mentha villoso-nervata Opiz. genotiplerinin tarımsal özellikleri üzerine azot ve fosfor dozlarının etkisi
Öz
Nane genotiplerinin (Mentha spicata L. ve Mentha villoso-nervata Opiz.) tarımsal özellikleri üzerine azot ve fosfor dozlarının etkilerini belirlemek amacıyla yapılan bu çalışma 2010 ve 2011 yıllarında Erzurum’da yürütülmüştür. Mentha spicata’ya ait iki (2 ve 6 no’lu) ve Mentha villoso-nervata’ya ait bir genotip (4 no’lu) ile azot ve fosforun üç dozunun (0, 5, 10 kg/da) kullanıldığı deneme “Şansa Bağlı Tam Bloklar Deneme Planına” göre üç tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Denemede bitki boyu, yeşil herba, drog herba, yeşil yaprak, drog yaprak verimleri ile yeşil yaprak oranı incelenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; incelenen karakterler üzerine deneme yıllarının, azot ve fosfor dozlarının etkisi önemli bulunmuştur. Azotlu ve fosforlu gübre dozları dikkate alındığında en fazla bitki boyu, yeşil herba ve drog herba verimleri dekara azot ve fosforun 10 kg’lık dozunda belirlenmiştir. Yeşil yaprak verimi ve drog yaprak verimi 5 kg’lık azot ve 10 kg’lık fosfor dozlarında, yeşil yaprak oranı ise azot uygulanmamış muameleler ile fosforun 5 kg’lık dozunda tespit edilmiştir. Genotipler içerisinde, bitki boyu, yeşil herba, drog herba ve yeşil yaprak verimleri 4 no’lugenotipte, drog yaprak verimi ile yeşil yaprak oranı ise 6 no’lu genotipte fazla olmuştur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ahsan, S.A., 1999. Examine Some of the Factors Influencing the Quantity and Quality Attributes of the Aromatic Oils in Mint. Melon, Ph.D. Thesis, Faculty of Agriculture. The University of Baghdad, Iraq.
- Alkire, B.H., Simon, J.E., 1995. Response of Midwestern peppermint (Mentha piperita L.) and native spearmint (M. spicata L.) to rate and from of nitrogen fertilizer. Acta Horticulturae, 426:537-549.
- Mentha spicata L. ve Mentha villoso-nervata Opiz. genotiplerinin tarımsal özellikleri üzerine azot ve fosfor dozlarının… Bayram, E., Kırıcı, S., Tansı, S., Yılmaz, G., Arabacı, O., Kızıl, S., Telci, İ., 2010. “Tıbbi ve aromatik bitkiler üretiminin arttırılması olanakları”. Türkiye Ziraat Mühendisliği VII. Teknik Kongresi. 11-15 Ocak 2010 Ankara. Türkiye Ziraat Mühendisliği VII. Teknik Kongresi Bildiriler Kitabı-I: 437–456.
- Başer, K.H.C., 1997. İlaç ve baharat bitkilerinin ilaç ve alkollü içki sanayilerinde kullanımı. İstanbul Ticaret Odası Yayın No: 39, İstanbul.
- Baytop, T. 1999. Türkiye’de Bitkiler İle Tedavi, Geçmişte ve Bugün. İstanbul Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi Yayınları, Syf:550.
- Chand, S.,Anwar, M., and Patra, D.D., 2001. Influence of combined application of farm yard manure (FYM) and inorganic fertilizer on herb, essential oil yield and nutrient accumulation in menthol mint (Mentha arvensis). Journal of Medicinal and Aromatic Plant Sciences, 23: 29–33.
- Chang, K.H.,Hwan, J.H., Park, H., Kang, D.J., Lee, Y.S., 1987. Effect of aplication levels of nitrogen fertilizer on the growth and chemical of mint. Research reports of rular development administration crops, 29(1):289-293.
- Costa, A.G.,Bertolucci, S.K.V., Chagas, J.H., Ferraz, E.O., Pinto, J.E.B.P., 2013. Biomass production, yield and chemical composition of peppermint essential oil using different organic fertilizer sources. Ciênc. Agrotec., 37(3): 202-210.
- Dağcı, E.K., Dığrak M., 2005. Bazı meyve ekstraktlarının antibakteriyal ve antifungal aktiviteleri. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi. Fen ve Mühendislik Dergisi, 8(2):1-7.
- Ellialtıoğlu, Ş.,Sevengör Ş., Sezik E., 2008. Şanlıurfa’da nane tarımının geliştirilmesi üzerinde çalışmalar. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, (Online) http://www.agri.ankara.edu.tr/bahce/1099_1181024037.pdf. (15 Mayıs 2014)