Araştırma Makalesi

Düğmeli yonca hatlarında (Medicago orbicularis L. Bart.) bazı fiziksel ve kimyasal yöntemlerin tohum dormansisi üzerine etkileri

Cilt: 11 Sayı: 2 29 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR

Düğmeli yonca hatlarında (Medicago orbicularis L. Bart.) bazı fiziksel ve kimyasal yöntemlerin tohum dormansisi üzerine etkileri

Öz

Amaç: Bu çalışma, tohum dormansisi görülen düğmeli yonca hatlarında dormansiyi kırmak için farklı uygulamaların çimlenme ve fide gelişim özellikleri üzerine etkisinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Materyal ve Yöntem: Bu denemede; kontrol, zımparalama (1, 2 ve 3 dakika), 25°C oda sıcaklığı koşullarındaki suda bekletme (6, 24 ve 48 saat), 70°C sıcak suda bekletme (5, 15 ve 20 dakika), dondurucu ve ardından buzdolabında bekletme (2saat-5 gün ve 4 saat-10 gün), kum+demir talaşı karışımı ile tahrip etme (1, 2 ve 3 dakika), sülfürik asit (%70) çözeltisinde bekletme (30, 50 ve 70 dakika), zımparalama (1 dakika) ve ardından sodyum hipokloritte bekletme (4, 8 ve 10 dakika) yöntemleri kullanılmıştır. Deneme tesadüf parsellerinde bölünmüş parseller deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak laboratuvar ortamında yürütülmüştür. Deneme planında ana parselleri hatlar, alt parselleri uygulamalar oluşturmuştur. Araştırma Bulguları: Denemenin genelinde, zımparalama (2 dakika) ve zımparalama (1 dakika) + sodyum hipokloritte bekletme (4 dakika) yöntemleri etkili bulunmuştur. Tohum kabuğuna fiziksel veya kimyasal yollarla hasar vermek, çimlenmeyi kolaylaştırıcı bir etki sağlamıştır. Hatlar ve uygulamalar genel olarak kontrole göre daha iyi sonuçlar vermiştir. Sonuç: Düğmeli yonca (Medicago orbicularis (L.) Bart.) tohumlarının sert kabukluluk özelliği, zamanla azalmaktadır. Ancak bu çalışmada ele alınan fiziksel ve kimyasal uygulamalar, tohumun dormansi evresinde çimlenebilmesini sağlamıştır. Uygulamaların türü ve süresi, bu değişken yapılı tohum kabuklarında, ancak optimum oranda hasar bırakırsa, tohum çimlendikten sonra gelişimine devam edebilir. Bu da hatlar ve uygulamalar açısından da değişken olmuştur. Hatlar uygulamalara farklı tepkiler gösterdiğinden, çalışılan tür, çeşit veya hattın dormansi durumu iyi bilinmelidir. Bu tohumların kaç yıl önce toplandığı, ne kadar süre depo edildiği, hangi ortam şartlarında bekletildiği de önemlidir. Bunların yanında çeşitli biyokimyasal testlerin, çalışmadan önce ve sonra yapılmış olması, bu test sonuçlarının değerlendirilmesi, en doğru yöntemi bulmakta fayda sağlayacağı sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Akdeniz Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi

Proje Numarası

FYL-2018-3126

Teşekkür

Bu çalışmayı “FYL-2018-3126” proje numarası ile maddi olarak desteklediği için Akdeniz Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi’ne teşekkür ederim.

Kaynakça

  1. Agrawal, P.K. and Dadlani, M., 1995. Techniques in Seed Science and Technology. Second Edition. South Asian Publishers Limited, India.
  2. Akman Y., Küçüködük M., Düzenli S., Tuğ, G.N., Bitki Fizyolojisi, Ankara, (2001)
  3. Alane, F., Chabaca, R., Ouafi, L., Abdelguerfi laouar, M., & Abdelguerfi, A. (2016). Break dormancy, germination capacity of medics after different techniques of scarification (Physical, Chemical and Mechanical). African Journal of Agricultural Research, 11(5), 340–351.
  4. Avcı, S., Kaya, M. D., İleri, O., & Özaşık, İ. (2013). Effect of dormancy breaking treatments and salinity on germination of Melilotus alba and M. officinalis, (June 2016).
  5. Aydın, I. and F.Uzun. 2001. The Effects of Some Applications on Germination Rate of Gelemen Clover Seeds Gathered from Natural Vegetation in Samsun. Pak. J. Bio. Sci., 4, 181-183.
  6. Aydın, İ., Uzun, F., & Algan, D. (2015). Farklı coğrafi lokasyonlardan toplanan bazı yabani tek yıllık yonca türlerinin verim ve besinsel özellikleri. Anadolu Journal of Agricultural Sciences, 30(3), 275.
  7. Bauchan G.R., 1998. What Are Annual Medics Proceedings of the 36th North American Alfalfa Improvement Conference. August, 2-6. Bozeman, Montana, Usa Belel, M. D. (2016). Effect of different scarification methods on the germination of petai belalang (Leucaena leucocephala) seed. Global Advanced Research Journal of Agricultural Science, 5(1), 2315–5094.
  8. Budak, F., & Budak, F. (2014). Yem bitkilerinde kalite ve yem bitkileri kalitesini etkileyen faktörler. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi, 7(1), 1–6.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ziraat Mühendisliği , Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2022

Gönderilme Tarihi

8 Eylül 2020

Kabul Tarihi

10 Eylül 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 11 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Yıldırım, G. H., & Bilgen, M. (2022). Düğmeli yonca hatlarında (Medicago orbicularis L. Bart.) bazı fiziksel ve kimyasal yöntemlerin tohum dormansisi üzerine etkileri. Akademik Ziraat Dergisi, 11(2), 253-262. https://doi.org/10.29278/azd.790784

Cited By