Yûnus Emre’nin Dîvân Neşirlerine Girmemiş Şiirleri

Despite the centuries that have passed since his death, Yûnus Emre, who played a pivotal role in establishing Anatolian Turkish as a literary language, remains a focal point for both Sufi circles and the academic community. The circulation of poems attributed to Yûnus through oral transmission or various genres of written culture, such as mecmuas and cönks, within different Sufi lodge environments has led to the emergence of independent manuscript copies over time. This situation has both increased the diversity during the transcription process and made it difficult to define the definitive boundaries of Yûnus Emre’s dîvâns. The transmission process of the poems has resulted in the emergence of an extensive variety of manuscripts. Consequently, the publication of poems claimed to belong to Yûnus Emre remains one of the most complex issues in the field of textual criticism in Turkey. This article focuses on poems found in a late-period manuscript (registered at the Berlin National Library, Ms. or. oct. 2869), whose scribe and transcription date are unknown, which are not included in existing dîvân editions. The main purpose of this article is to present a series of poems identified in a manuscript registered under the number Ms. or. oct. 2869 at the Berlin State Library, which were not included in previous dîvân publications. We believe that these poems carry the potential to expand the boundaries of the Yûnus Emre Dîvân.

Vefatının üzerinden asırlar geçmesine rağmen Anadolu Türkçesinin yazı dili olmasında büyük rolü olan Yûnus Emre, tasavvuf ehlinin ve akademik çevrenin odağındadır. Yûnus'a atfedilen şiirlerin farklı tekke muhitlerinde, sözlü aktarımla veya mecmua ve cönk gibi yazma kültürünün çeşitli türlerinde dolaşıma girmesi, zaman içinde birbirinden bağımsız nüshalarının ortaya çıkmasına yol açmıştır. Bu durum, hem metinlerin istinsah sürecindeki çeşitliliği artırmış hem de Yûnus Emre dîvânlarının sınırlarını belirlemeyi güçleştirmiştir. Şiirlerin aktarım süreci, geniş bir nüsha çeşitliliğinin ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Dolayısıyla, Yûnus Emre’ye ait olduğu öne sürülen şiirlerin neşirleri, Türkiye’de metin tenkidi alanının karşılaştığı en karmaşık meselelerden biri olmaya devam etmektedir. Bu makalede istinsah tarihi ve müstensihi bilinmeyen, Berlin Milli Kütüphanesi Ms. or. oct. 2869 numarada kayıtlı muahhar olarak nitelendirilen nüshada bulunup dîvân neşirlerinde yer almayan şiirler üzerinde durulacaktır. Makalenin temel amacı, önceki dîvân neşirlerinde olmayan Berlin Milli Kütüphanesi Ms. or. oct. 2869 numarada kayıtlı yazmada tespit edilen bir dizi şiiri ortaya koymaktır. Söz konusu şiirlerin, Yûnus Emre Dîvânı'nın sınırlarını genişletme potansiyeli taşıyabileceğini düşünmekteyiz.