Yerel Çevre Hareketleri: Kangal Eğricek Köyü Bakırtepe Altın Madeni Örneği
Öz
Öz: Bu çalışma, Sivas’ın Kangal ilçesine bağlı Eğricek Köyü ve çevresinde yürütülen Bakırtepe Altın Madeni faaliyetlerinin köy yaşamı üzerindeki etkilerini ele almaktadır. Altın madenciliğiyle bölgede su kaynaklarının kirlenmesi, toprağın verim kaybetmesi, meraların zarar görmesi ve doğal dengenin bozulması gibi sorunlar ortaya çıkmış; bu durum çevreyi ve köyde yaşayan insanların günlük yaşamını, hayvancılığı ve geçim kaynaklarını doğrudan etkilemiştir. Özellikle gençlerin köyden ayrılmak zorunda kalması sürecin en belirgin sonuçlarından biri olmuştur. Çevrede yaşanan değişimlere karşı köy halkı ve çevre duyarlılığı olan gruplar protestolar düzenlemiş, imza kampanyaları yapmış ve hukuki yollara başvurarak meseleyi çevre sorununun ötesinde yaşam alanlarını koruma mücadelesine dönüştürmüştür. Çalışma, büyük ölçekli yatırımlar ile kırsal yaşam arasındaki gerilime odaklanarak doğal kaynakların ekonomik kazanç amacıyla kullanımının köylülerin doğayla kurduğu geleneksel ilişkiyi nasıl dönüştürdüğünü tartışmaktadır. Bulgular, köylülerin kuşaklar boyunca edindikleri bilgi ve deneyimle toprağı ve suyu koruyarak üretim yaptıklarını; ancak son yıllardaki politikalar ve madencilik faaliyetleri nedeniyle bu dengenin bozulduğunu göstermektedir. Buna rağmen köyde gelişen dayanışma dikkat çekicidir. Sonuç olarak, Türkiye’de toprak ve suya yönelik mücadeleleri anlamak için köylülerin emeğini, deneyimini ve doğayla kurdukları bağı dikkate almak gerekir. Yerel halkın söz sahibi olduğu ve birlikte karar alabildiği süreçler güçlendikçe hem çevrenin korunması hem de toplumsal denge açısından daha sağlıklı sonuçlara ulaşmak mümkün olacaktır. Anahtar Kelimeler: Bakırtepe Altın Madeni, Kırsal Yaşam, Hayvancılık, Dayanışma, Doğal Denge
Anahtar Kelimeler
Bakırtepe Altın Madeni , Kırsal Yaşam , Hayvancılık , Dayanışma , Doğal Denge
Kaynakça
- Adorno, T. W. (2016). Negatif diyalektik (Ş. Öztürk, Çev.). İstanbul: Metis Yayınları.
- Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027 (Erişim Tarihi: 17.11.2025)
- Çoban, A. (2018). Doğanın Metalaştırılması. Toplum ve Bilim, 143, 209-241.
- Çoşkun, B. (2021). Doğanın metalaştırılması: Aydınlanmanın diyalektiğinin zirvesi. Mülkiye Dergisi, 45(3), 771-792.
- Demir Export. (2024). Bakırtepe Altın İşletmesi. https://www.demirexport.com/Page/Index/TR/18_Bak%C4%B1rtepe%20Alt%C4%B1n%20%C4%B0%C5%9Fletmesi (Erişim Tarihi: 24.12.2024)
- Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü. (t.y.). Kimyasal Metalurji 2. Hafta [PDF]. Retrieved from https://mme.deu.edu.tr/wp-content/uploads/2017/10/Kimyasal_Metalurji_2_Hafta.pdf (Erişim Tarihi: 02.02.2026)
- Günaydın, G. (2015, 23 Haziran). Sancılı ilişki: Köylü, Toprak ve İktidar. Heinrich Böll Stiftung Türkiye. https://tr.boell.org/tr/2015/06/23/sancili-iliski-koylu-toprak-ve-iktidar (Erişim Tarihi: 22.01.2026)
- Escobar, A. (2008). Territories of difference: Place, movements, life, redes. Durham, NC: Duke University Press.
- Foster, J. B. (2008). Savunmasız Gezegen: Çevrenin Kısa Ekonomik Tarihi (H. Ünder, Çev.). Ankara: Epos Yayınları.
- Harvey, D. (2005). A brief history of neoliberalism. Oxford, UK: Oxford University Press.