Ortaokul Müdürlerinin Stratejik Liderlikleri ve Kriz Yönetimi Becerileri

Öz

Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin algılarına göre ortaokul müdürlerinin stratejik liderlikleri ve kriz yönetimi becerilerini tespit etmek ve aralarında anlamlı bir ilişkinin olup olmadığı belirlemektir. Araştırmanın evrenini 2020-2021 eğitim öğretim yılında İzmir ili Buca ilçesindeki toplam 27 resmi ortaokul ve bu okullarda çalışmakta olan 1430 öğretmen oluşturmuştur. Bu çalışmada, uygun/ kazara örnekleme yönteminden yararlanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 313 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada “Stratejik Liderlik Ölçeği” ve “İlköğretim Okulu Müdürlerinin Kriz Yönetim Becerileri Ölçeği” olmak üzere iki ölçek kullanılmıştır. Öğretmenlerin demografik özelliklerine (cinsiyet, medeni durum, yaş, hizmet yılı, eğitim düzeyi, branş) ek olarak kullanılan ölçeklerden biri “Stratejik Liderlik Ölçeği” 35 maddeden oluşmaktadır, diğeri “İlköğretim Okulu Müdürlerinin Kriz Yönetim Becerileri Ölçeği” 31 maddeden oluşmaktadır. Araştırma bulguları sonucunda, okul müdürlerinin stratejik liderlik ve kriz yönetimi becerilerine ilişkin algıları olumlu görülmüştür. Stratejik liderlik ve kriz yönetimi becerileri alt boyutları arasında anlamlı, pozitif ilişkiler belirlenmiştir. Ayrıca okul müdürlerinin stratejik liderlikleri, kriz yönetimi becerilerini anlamlı şekilde yordamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Liderlik
• Stratejik Liderlik
• Kriz
• Kriz Yönetimi Becerileri

Strategic Leadership and Crisis Management Skills of Secondary School Principals

Öz

This research aims to determine the strategic leadership and crisis management skills of secondary school principals according to teachers' perceptions and to determine whether there is a meaningful relationship between them. It has been determined whether there is a significant difference between the perceptions of the teachers according to their gender, marital status, age, professional seniority, education level, and branches. The population of the research consisted of 27 public secondary schools in Buca district of İzmir province and 1430 teachers working in these schools in the 2020-2021 academic year. 313 teachers answered the measurement tool. In this study, a convenient/accidental sampling method was used. "Strategic Leadership Scale" and "Primary School Principals' Crisis Management Skills Scale" were used in the research. One of the scales used in addition to the demographic characteristics of teachers (gender, marital status, age, years of service, education level, branch) is “Strategic Leadership Scale” which consists of 35 items, “Primary School Principals' Crisis Management Skills Scale” consists of 31 items. In the strategic leadership scale, it is observed that teachers' perceptions of school principals' strategic leadership are positive. In the Primary School Principals' Crisis Management Skills Scale, it was concluded that teachers' perceptions of crisis management skills were positive. In the analysis of the relationship between the strategic leadership of secondary school principals and their crisis management skills, the correlation between strategic leadership sub-dimensions and crisis management skills sub-dimensions as a result of the Pearson Product Moments Correlation Coefficient was examined. A positive correlation was observed in the comparison of these dimensions. As a result of simple regression analysis, as the strategic leadership of managers increases, their crisis management skills also increase.

Anahtar Kelimeler

• Leadership
• Strategic Leadership
• Crisis
• Crisis Management Skills

Kaynakça

1. Aksu, A., Deveci, S. (2009). İlköğretim Okulu Müdürlerinin Kriz Yönetimi Becerileri. e- Journal of New World Sciences Academy, 4(2), 448-464.
2. Altınkurt, Y. (2007). Eğitim Örgütlerinde Stratejik Liderlik ve Okul Müdürlerinin Stratejik Liderlik Uygulamaları (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Anadolu Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
3. Aydın, M. (2014). Eğitim Yönetimi, Ankara: Gazi Kitabevi.
4. Aydın, M. K. (2012). Kamu ve Özel İlköğretim Okulu Müdürlerinin Stratejik Liderlik Özellikleri ile Kurumlarının Örgütsel Öğrenme Düzeyleri Arasındaki İlişki (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
5. Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı, Ankara: Pegem Akademi Yayınları. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün., Ö.E., Karadeniz, Ş., Demirel, F. (2017). Eğitimde Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Ankara: Pegem Akademi.
6. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, O. E., Karadeniz, Ş., Demirel, F. (2018). Eğitimde Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Ankara: Pegem Akademi.
7. Can, N. (2013). Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, Ankara: Pegem Akademi.
8. Coşkun, Ö. (2017). Öğretmenlerin Algılarına Göre Okul Müdürlerinin Stratejik Liderlik Davranışlarının İncelenmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Türk Hava Kurumu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

9. Çakmak, Y.E. (2018). Stratejik Liderlik ve Duygusal Emek Arasındaki İlişki: Ardahan İli Okul Yöneticiliği Örneği (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ardahan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ardahan.
10. Davies, B. (2004). Developing The Strategically Focused School. School Leadership and Management, 24(1), 11-27.
11. Drucker, P. F. (1996). Yeni Gerçekler (B. Karanakçı, Çev.), Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
12. Drucker, P. F. (2000). 21. Yüzyıl İçin Yönetim Tartışmaları (T. Bahçıvangil ve G. Gorbon, Çeviri Ed.), İstanbul: Epsilon Yayınları.
13. Kadıbeşegil, S. (2001). Kriz Geliyorum Der ! Kriz İletişimi ve Yönetimi, İstanbul: Mediacat Yayınları.
14. Koçel, T. (2001). İşletme Yöneticiliği, İstanbul: Beta Yayınları.
15. Pisapia, J. (2009). The Strategic Leader: New Tactic for a Globalizing Word. Charlotte, NC: IAP, Information Age Publishing.
16. Şencan, H. (2005). Sosyal ve Davranışsal Ölçümlerde Güvenirlik ve Geçerlilik, Ankara: Seçkin Yayıncılık.
17. Tutar, H. (2000). Kriz ve Stres Ortamında Yönetim, İstanbul: Hayat Yayıncılık, İletişim Eğitim Hizmetleri ve Tic. Ltd. Şti.
18. Tüz, M. V. (2001). Kriz ve İşletme Yönetimi, İstanbul: Alfa Basım Yayım.
19. Walker, C. D. (2005). Educational Leadership Culture and Diversity, London: Sage Publication.