Ölçek Geliştirme Üzerine Bir Bibliyometrik Analiz

Öz

Bu araştırmanın temel amacı, ölçek geliştirme alanında deneyim sahibi olmayan araştırmacılar için teorik bir çerçeve oluşturmaya yönlendirmek ve bu alanda çalışmalar yaparken hangi dergilere ve yazarlara başvuracakları konusunda onlara rehberlik etmektir. Bu çalışmada ölçek geliştirme üzerine Web of Science (WOS) veri tabanında yer alan makalelerin bibliyometrik özellikleri incelenmiştir. Ölçek geliştirme alanında yapılan ilgili çalışmalar bibliyometrik analiz yöntemi ile çeşitli görseller oluşturularak yorumlanmıştır. Bu çalışma kapsamında ölçek geliştirme konusundaki en etkili çalışmaların, dergilerin, ülkelerin hangileri olduğu, hangi kavramların zaman içerisinde nasıl geliştiği, ilgili alanda trend olan konuların neler olduğu sorularına yanıt aranmıştır. Analiz sonuçlarına göre WOS veri tabanında 1980-2023 yılları arasında ölçek geliştirme konusunda yazılan 1377 makale olduğu, ölçek geliştirme alanına en çok katkı sağlayan ülkenin ABD, yazarın ise Van Braak J. olduğu görülmüştür. Bunun yanında diğer ülkeler arasındaki iş birliği ağında da ABD’nin temel aktör konumunda olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ölçek geliştirme alanında en çok kullanılan anahtar kelimelerin öğrenci, eğitim ve geçerlik olduğu görülmüştür. Son yıllarda ölçek geliştirme alanıyla ilişkilendirilen trend konunun ise çevre (environment) kavramı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Ölçek geliştirme
• bibliyometrik analiz
• R programlama dili
• biblioshiny
• WOS.

A Bibliometric Analysis of Scale Development

Öz

The main purpose of this research is to guide researchers who do not have experience in the field of scale development to create a theoretical framework and to guide them about which journals and authors to apply while working in this field. In this study, the bibliometric features of the articles in the Web of Science (WOS) database on scale development were examined. Related studies in the field of scale development were interpreted by creating various images with the bibliometric analysis method. Within the scope of this study, answers were sought to the questions of which are the most effective studies, journals and countries on scale development, which concepts have developed over time, and what are the trending topics in the relevant field. According to the results of the analysis, it was seen that there were 1377 articles written on scale development in the WOS database between 1980 and 2023, the country that contributed the most to the field of scale development was the USA, and the author was Van Braak J. In addition, it has been concluded that the USA is the main actor in the cooperation network between other countries. It has been seen that the most used keywords in the field of scale development are student, education and validity. It has been concluded that the trend topic associated with the field of scale development in recent years is the concept of environment.

Anahtar Kelimeler

• Scale development
• bibliometric analysis
• R programming language
• biblioshiny
• WOS.

Kaynakça

1. Aria M. ve Cuccurullo C. (2017). Bibliometrix: an R-tool for comprehensive science mapping analysis, Journal of Informetrics, 11(4), 959-975. doi: 10.1016/j.joi.2017.08.007
2. Basham, A. ve Sedlacek, W. E. (2009). Validity. In American Counseling Association, The ACA. Erişim Adresi: chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.cureus.com/articles/41020-validity-of-sequential-organ-failure-assessment-and-quick-sequential-organ-failure-assessment-in-assessing-mortality-rate-in-the-intensive-care-unit-with-or-without-sepsis.pdf
3. Brains, C., Willnat, L, Manheim, J. ve Rich, R. (2011). Empirical political analysis, 8th edition, MA: Longman. Erişim Adresi: https://www.taylorfrancis.com/books/mono/10.4324/9781315109664/empirical-political-analysis-craig-leonard-brians-richard-rich-jarol-manheim-lars-willnat
4. DeVellis, R. F. (2016). Scale development: Theory and applications (Vol. 26), SAGE Publications: Thousand Oaks, CA. https://search.worldcat.org/title/Scale-development-:-theory-and-applications/oclc/953860312
5. Erkuş, A. (2012). Var olan ölçek geliştirme yöntemleri ve ölçme kuramları psikolojik ölçek geliştirmede ne kadar işlevsel: Yeni bir öneri, Eğitimde ve Psikolojide Ölçme ve Değerlendirme Dergisi, 3(2), 279-290. Erişim Adresi: http://dergipark.org.tr/tr/pub/epod/issue/5802/77218
6. Freeman, CE. (2004). Trends in educational equity of girls ve women, National Center for Education Statistics. Erişim Adresi: https://www.jstor.org/stable/23606826
7. Güzeller, C. O. ve Çeliker, N. (2018). Bibliometric analysis of tourism research for the period 2007-2016, Advances in Hospitality and Tourism Research, 6(1), 1-22. DOI: 10.30519/ahtr.446248
8. Lotka, A. J. (1926). The frequency distribution of scientific productivity, Journal of the Washington Academy of Sciences, 16(12), 317-323. Erişim Adresi https://www.jstor.org/stable/24529203

9. Moher D, Liberati A, Tetzlaff, J. ve Altman DG. (2009). Preferred reporting items for systematic reviews and meta-analyses: The PRISMA Statement, PLoS Med. DOI: 10.1371/journal.pmed.1000097
10. Moral-Muñoz, JA., Herrera-Viedma, E., Santisteban-Espejo, A. ve Cobo, MJ. (2020). Software tools for conducting bibliometric analysis in science: An up-to-date review, Profesional de la Información, 29(1). DOI: https://doi.org/10.3145/epi.2020.ene.03
11. Newman, M. E. (2001). Clustering and preferential attachment in growing networks, Physical Review, 64(2), 025102. DOI:https://doi.org/10.1103/PhysRevE.64.025102
12. Ruhanen, L., Weiler, B., Moyle, B. D. ve McLennan, C. L. J. (2015). Trends and patterns in sustainable tourism research: A 25-year bibliometric analysis, Journal of Sustainable Tourism, 23(4), 517-535. DOI: 10.1080/09669582.2014.978790.
13. Tavşancıl E. (2002). Tutumların Ölçülmesi ve SPSS ile Veri Analizi, 1.baskı, Nobel Yayınevi.
14. Yurdugül, H. ve Bayrak, F. (2012). Ölçek geliştirme çalışmalarında kapsam geçerlik ölçüleri: Kapsam geçerlik indeksi ve Kappa istatistiğinin karşılaştırılması, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Özel Sayı 2, 264-271. Erişim Adresi:
15. Yüncü, HR. ve Karagöz, D. (2013). Sosyal ağ analizi ile turizm alanında yazılmış doktora tezlerinin araştırma konularının incelenmesi, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15, 205-232. https://doi.org/10.14520/adyusbd.666