Matematik Eğitiminde Kavramsal ve İşlemsel Bilgi Üzerine Hazırlanan Tezlerin Eğilimlerinin İncelenmesi

Öz

Matematik eğitimi, bilimde ve teknolojide gerçekleşen yeniliklerin etkisiyle devamlı değişim göstererek gelişmektedir. Öğrencilere matematiğin nasıl öğretilebileceği konusunda ise kavramsal ve işlemsel bilginin önemi ön plana çıkmaktadır. Bu çalışmada Türkiye’de matematik eğitiminde kavramsal ve işlemsel bilginin ele alındığı tezlerin incelenmesi amaçlanmıştır. Belirlenen amaç doğrultusunda betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Tarama, Yüksek Öğretim Kurumu Başkanlığı Ulusal Tez Merkezi veri tabanında anahtar sözcükler kullanılarak yapılmış ve 26 tez inceleme kapsamına alınmıştır. Bu tezler içerik analizi kullanılarak incelenmiştir. Elde edilen veriler tablolara aktarılıp, frekans olarak ifade edilerek yorumlanmıştır. Matematik eğitiminde kavramsal ve işlemsel bilginin konu alındığı tezlerin 2000 yılından itibaren aralıklı olacak şekilde ele alındığı görülmüştür. En çok 2019 yılında yüksek lisans tezi olarak yazıldığı, sadece 4 tane doktora tezinin olması dikkat çekmektedir. Ayrıca yazılan tezlerin araştırma konularının en fazla cebir konusuna yönelik olduğu tespit edilmiştir. Bu araştırmada sadece Türkiye’deki tezler ele alındığı için, ilgili alanda yurt içinde veya yurtdışında yapılmış olan araştırmaların da içerik analizi yöntemiyle incelenmesi önerilebilir.

Anahtar Kelimeler

• İşlemsel Bilgi
• Kavramsal Bilgi
• Matematik Eğitimi
• İçerik Analizi

Investigation of the Tendencies of Theses about Conceptual and Procedural Knowledge in Mathematics Education

Öz

Mathematics education is constantly changing and developing under the influence of innovations in science and technology. In terms of how mathematics can be taught to students, the importance of conceptual and procedural knowledge comes to the fore. In this study, it is aimed to investigate the theses on conceptual and procedural knowledge in mathematics education in Turkey. For this purpose, descriptive survey model was used. The National Thesis Center database of the Presidency of the Council of Higher Education was searched using keywords and 26 theses were included in the study. The data obtained from the analyzed theses using content analysis were transferred to tables, expressed as frequency and interpreted. It was observed that the theses on conceptual and procedural knowledge in mathematics education were handled intermittently since 2000. It is noteworthy that most of them were written as master's theses in 2019 and there were only 4 doctoral theses. In addition, it was determined that the research topics of the theses were mostly about algebra. Since only theses in Turkey were addressed in this study, it may be recommended to conduct a content analysis of the studies conducted in the relevant field in Turkey or abroad.

Anahtar Kelimeler

• Procedural Knowledge
• Conceptual Knowledge
• Math Education
• Content Analysis

Kaynakça

1. Arık, R. S., & Türkmen, M. (2009, Mayıs). Eğitim bilimleri alanında yayınlanan bilimsel dergilerde yer alan makalelerin incelenmesi [Tam Metin Bildiri]. 1. Uluslararası Türkiye Eğitim Araştırmaları Kongresi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Antalya. http://www.eab.org.tr/eab/2009/pdf/488.pdf
2. Atasever, D. (2019). Türkiye’de 2014-2018 yılları arasında matematik eğitimi alanında yapılan lisansüstü tezlerin analizi [Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi]. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi.
3. Baki, A. ve Kartal, T. (2004). Kavramsal ve işlemsel bilgi bağlaminda lise öğrencilerinin cebir bilgilerinin karakterizasyonu. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2(1), 27-50.
4. Birgin, O. ve Gürbüz, R. (2009). İlköğretim II. kademe öğrencilerinin rasyonel sayılar konusundaki işlemsel ve kavramsal bilgi düzeylerinin incelenmesi. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 22(2), 529-550.
5. Bozkurt, A., Özmantar, M. ve Özdemir, M. İ. (2022). Matematik öğretiminin işlemsel ve kavramsal bilgi bağlamında değerlendirilmesine ilişkin ölçekler geliştirme çalışması. Eğitim ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori ve Uygulama, 13 (25), 1-26.
6. Doğan, M. ve Bayraktar Kurt, E. (2021). Matematik eğitiminde origami: lisansüstü tezlerin araştırma eğilimleri. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. 14(77), 874-885.
7. Geçici, M.E. ve Türnüklü, E. (2020). Türkiye’de problem kurma üzerine hazırlanan tezlerin tematik açıdan incelenmesi. International e-Journal of Education Studies, 4(7), 56-69. https://doi.org/10.31458/iejes.606783
8. Gülsoy, D., & Çekmez, E. (2022). Etkinlik Temelli Öğretimin Öğrencilerin Dörtgenlerin Alan Ölçümüne İlişkin Kavramsal ve İşlemsel Bilgilerine Etkisinin İncelenmesi. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 11(2), 263-275. https://doi.org/10.30703/cije.890306

9. Hiebert, J. ve Lefevre, P. (1986). Conceptual and procedural knowledge in mathematics: An introductory analysis. Conceptual and procedural knowledge: The case of mathematics, 1-27. https://doi.org/10.4324/9780203063538
10. İnceoğlu, G. (2009). Matematik eğitimi ve matematik öğretimi alanında yapılan tezlerin bir değerlendirmesi. e-Journal of New World Sciences Academy Education Sciences, 4(3), 1046-1052.