Okul Öncesi Öğretmen Adaylarının Yaratıcı Kişilik Özellikleri ile Yaratıcı Düşünme Eğilimleri ve Eleştirel Düşünme Eğilimleri

Öz

Okul öncesi öğretmen adaylarının yaratıcı kişilik özellikleri, yaratıcı düşünme eğilimleri ve eleştirel düşünme eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yürütülen bu çalışma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modelinde kurgulanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme yöntemine göre seçilen Artvin Çoruh Üniversitesi Okul Öncesi Öğretmenliği programında öğrenim gören ve araştırmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden 78 okul öncesi öğretmen adayından oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak öğretmen adaylarının demografik bilgilerini elde etmek amacıyla “Demografik Bilgi Formu”, yaratıcı kişilik özelliklerini belirlemek amacıyla “Yaratıcı Kişilik Özellikleri Ölçeği”, yaratıcı düşünme eğilimlerini belirlemek amacıyla “Marmara Yaratıcı Düşünme Eğilimleri Ölçeği” ve eleştirel düşünme eğilimlerini belirlemek amacıyla “Marmara Eleştirel Düşünme Eğilimleri Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda okul öncesi öğretmen adaylarının yaratıcı kişilik özelliklerinin, yaratıcı düşünme eğilimlerinin ve eleştirel düşünme eğilimlerinin yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Öğretmen adaylarının yaratıcı kişilik özellikleri ile yaratıcı düşünme eğilimleri ve eleştirel düşünme eğilimleri arasında orta düzeyde, pozitif yönlü ve anlamlı; yaratıcı düşünme eğilimleri ile eleştirel düşünme eğilimleri arasında yüksek düzeyde, pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Buna göre okul öncesi öğretmen adaylarının yaratıcı kişilik özellikleri arttıkça yaratıcı düşünme eğilimleri ve eleştirel düşünme eğilimlerinin arttığı; yaratıcı düşünme eğilimleri arttıkça eleştirel düşünme eğilimlerinin arttığı söylenebilir. Son olarak araştırmanın sonucunda okul öncesi öğretmen adaylarının yaratıcı kişilik özellikleri, yaratıcı düşünme eğilimleri ve eleştirel düşünme eğilimlerinin demografik değişkenlere göre farklılaşmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yaratıcı kişilik özelliği
• Yaratıcı düşünme eğilimi
• Eleştirel düşünme eğilimi
• Okul öncesi öğretmen adayları.

Creative Personality Traits and Creative Thinking Dispositions and Critical Thinking Tendencies of Pre-School Teacher Candidates: The Case of Artvin Coruh University

Öz

This study, which was conducted to examine the relationship between creative personality traits, creative thinking tendencies and critical thinking tendencies of pre-school teacher candidates, was designed in the relational survey model, one of the quantitative research methods. The study group of the research consists of 78 pre-school teacher candidates studying in Artvin Çoruh University Preschool Teaching program, who were selected according to the criterion sampling method, one of the purposeful sampling methods, and who voluntarily accepted to participate in the research. As a data collection tool in the research, "Creative Personality Traits Scale" "Marmara Creative Thinking Tendencies Scale" and "Marmara Creative Thinking Tendencies Scale" “Critical Thinking Dispositions Scale” was used. As a result of the research, it was determined that pre-school teacher candidates' creative personality traits, creative thinking tendencies and critical thinking tendencies were at high levels. The relationship between the creative personality traits of teacher candidates and their creative thinking tendencies and critical thinking tendencies is moderate, positive and significant; It has been determined that there is a high level, positive and significant relationship between creative thinking tendencies and critical thinking tendencies. Accordingly, as the creative personality traits of preschool teacher candidates increase, their creative thinking tendencies and critical thinking tendencies increase; It can be said that as creative thinking tendencies increase, critical thinking tendencies increase. Finally, as a result of the research, it was determined that the creative personality traits, creative thinking tendencies and critical thinking tendencies of pre-school teacher candidates did not differ according to demographic variables.

Anahtar Kelimeler

• Creativity personality trait, Creative thinking disposition, Critical thinking disposition, Preschool teacher candidates.

Kaynakça

1. Alkın-Şahin, S., Tunca, N., & Ulubey, Ö. (2014). Öğretmen adaylarının eğitim inançları ile eleştirel düşünme eğilimleri arasındaki ilişki. İlköğretim Online, 13(4), 1473-1492.
2. Ask, K., & Alison, L. (2017). Investigators’ decision-making. In Forensic psychology in context (pp. 35-55). Willan.
3. Bayraktar, S., & Güder, S. Y. (2019). Okul öncesi öğretmen adaylarının toplumsal cinsiyet rolüne ilişkin tutumları ile eleştirel düşünme eğilimleri ilişkisi. Anadolu Journal of Educational Sciences International, 9(2), 640-665.
4. Beghetto, R. A. (2010). Creativity in the classroom. The Cambridge Handbook of Creativity, 447-463.
5. Belda-Medina, J. (2022). Promoting inclusiveness, creativity and critical thinking through digital storytelling among EFL teacher candidates. International Journal of Inclusive Education, 26(2), 109-123. https://doi.org/10.1080/13603116.2021.2011440
6. Berkant, H. G., & Varki, E. (2022). Öğretmen adaylarının çok boyutlu 21. yüzyıl becerileri ile yaratıcı düşünme eğilimlerinin incelenmesi. Journal of Social, Humanities and Administrative Sciences, 8(58), 1661-1680. http://dx.doi.org/10.29228/JOSHAS.66329
7. Bilge, F. (2012). Gestalt ve insancıl yaklaşımda öğrenme. B. Yeşilyaprak (Ed.), Eğitim psikolojisi içinde (ss. 272- 286). Pegem Akademi.
8. Bulut, İ. (2022). Creative thinking dispositions of preschool teacher candidates as a predictor of 21st century skills. Eurasia Journal of Social Sciences & Humanities, 9(29), 50-74. https://doi.org/10.5281/zenodo.7497242

9. Can, Ş., & Kaymakçı, G. (2015). Öğretmen adaylarının eleştirel düşünme eğilimleri. Education Sciences, 10(2), 66-83.
10. Chabeli, M. M. (2006). Higher order thinking skills competencies required by outcomes-based education from learners. Curationis, 29(3), 78-86.