7. Sınıf Sosyal Bilgiler ‘Kültür ve Miras’ Öğrenme Alanına Yönelik Başarı Testinin Geliştirilmesi

Öz

Bu araştırmada, “2018 Sosyal Bilgiler Öğretim Programında” yer alan 7. sınıf “Kültür ve Miras" öğrenme alanına yönelik bir başarı testinin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Başarı testinin geliştirilmesinde araştırma yöntemlerinden tarama deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Gaziantep İlinin Şehitkamil ve Şahinbey ilçelerine bağlı 3 devlet ve 1 özel ortaokulunda 7. sınıfta öğrenim gören 300 öğrenci oluşturmaktadır. Amaçlı örnekleme yönteminden kolay ulaşılabilir durum örneklemi ile öğrenciler belirlenmiştir. 7. sınıf SBDÖP ‘Kültür ve Miras’ öğrenme alanında yer alan 5 kazanıma uygun çoktan seçmeli 42 soru, araştırmacı tarafından oluşturulmuştur. Madde havuzu oluşturulduktan sonra testin kapsam ve görünüş geçerliği için uzman görüşleri alınmıştır. Başarı testinin geçerli ve güvenilir olması için madde analizi yapılmıştır. Madde analizlerine göre, 4 sorunun madde güçlük ve madde ayırt edicilik değerleri zayıf çıktığı için testten çıkarılmıştır. Ayrıca soru sayılarının zorluk ve kazanımlar açısından dengeli bir dağılım göstermesi için 13 soru testten çıkarılmıştır. Test genelinde madde güçlük indeks değeri 0,41, madde ayırt edicilik değeri de 0,38 olarak bulunmuştur. Test sorularını iç tutarlılığını tespit etmek için Kr-20 güvenirlik analizi yapılmıştır. Testin Kr- 20 değeri 0,799 olarak bulunmuştur. Sonuç olarak 25 sorudan oluşan geçerliliği ve güvenirliği kanıtlanmış oldukça güvenilir bir başarı testi geliştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal Bilgiler
• Kültür ve Miras
• Başarı Testi
• MAdde Analizi
• Geçerlik ve Güvenirlik

Development of Achıevement Test For 7th Grade Socıal Studıes 'Culture And Herıtage' Learnıng Fıeld

Öz

In this study, it was aimed to develop an achievement test for the 7th grade "Culture and Heritage" learning area in the "2018 Social Studies Curriculum". Survey design, one of the research methods, was used in the development of the achievement test. The study group of the research consists of 300 students studying in the 7th grade in 3 public and 1 private secondary school in Şehitkamil and Şahinbey districts of Gaziantep Province. The students were selected using convenience sampling from the purposive sampling method. 42 multiple-choice questions appropriate to the 5 learning outcomes in the 7th grade SBSTP 'Culture and Heritage' learning domain was created by the researcher. After the item pool was created, expert opinions were taken for the content and face validity of the test. Item analysis was conducted to ensure that the achievement test was valid and reliable. According to the item analyses, 4 questions were excluded from the test due to poor item difficulty and item discrimination values. In addition, 13 questions were removed from the test to ensure a balanced distribution of the number of questions in terms of difficulty and achievements. The item difficulty index value was found to be 0.41 and the item discrimination value was found to be 0.38. Kr-20 reliability analysis was performed to determine the internal consistency of the test questions. The Kr-20 value of the test was found to be 0.799. As a result, a highly reliable achievement test consisting of 25 questions with proven validity and reliability was developed.

Anahtar Kelimeler

• Social Studies
• Culture and Heritage
• Achievement Test
• Item Analysis
• Validity and Reliability

Kaynakça

1. Altınışık, S. & Orhan, F. (2002). Sosyal bilgiler dersinde çoklu ortamın öğrencilerin akademik başarıları ve derse karşı tutumları üzerindeki etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23, 41- 49.
2. Arın, D. & Deveci, H. (2008). Sosyal bilgiler dersinde güncel olayların kullanımının öğrenci başarısına ve hatırda tutma düzeyine etkisi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 7(26), 170-185.
3. Avcı, G. & Gümüş, N. (2020). İlkokul 4 sınıf sosyal bilgiler dersi insanlar yerler ve çevreler öğrenme alanına yönelik başarı testi geliştirilmesi. Presented at the Ankara II. Scientific Research Kongresi, Ankara, Türkiye.
4. Aykaç, N. (2007). İlköğretim sosyal bilgiler dersi eğitim-öğretim programına yönelik öğretmen görüşleri. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6 (22), 46-73.
5. Balcı, A. (2006). Sosyal bilimlerde araştırma: yöntemler, teknikler, ilkeler. (6. Baskı). Ankara: Pegem.
6. Balcı, E. & Tekkaya, C. (2000). Ölçme ve değerlendirme tekniklerine yönelik bir ölçeğin geliştirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 42-50.
7. Bildik, Y. (2023). Arapça gramerde ölçme-değerlendirme araci olarak çoktan seçmeli testler-isim cümlesi örneği. Bozok Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 24(24), 335-360. https://doi.org/10.51553/bozifder.1369027
8. Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2021). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. (30. Baskı). Ankara: Pegem.

9. Büyüköztürk, Ş. (2016). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. (22. Baskı). Ankara: Pegem.
10. Canbazoğlu Bilici, S. (2019). Örnekleme yöntemleri. Özmen, H., ve Karamustafaoğlu, O. (Edt.). Eğitimde araştırma yöntemleri (2. Baskı, ss. 59-63) içinde. Ankara: Pegem.
11. Creswell, J. W. (2012). Educational research: planning, conducting and evaluating quantitative and qualitative research, Boston MA: Pearson Education (4th ed.). Pearson.
12. Çakan, M. (2003). Geniş ölçekli başarı testlerinin eğitimindeki yeri ve önemi. Eğitim ve Bilim, 28(128), 19-26.
13. Çiftçi, S., Meydan., A. & Ektem, I. (2007). Sosyal bilgiler öğretiminde probleme dayalı öğrenmeyi kullanmanın öğrencilerin başarısına ve tutumlarına etkisi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 17, 179-190.
14. Çiftcibaşı, F., Karamustafaoğlu, S. & Bolat, A. (2023). ‘Güneş Sistemi ve Tutulmalar’ ünitesine yönelik başarı testi geliştirilmesi. Gaziantep Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 7(1), 1-26.
15. Demir, Y. & Şenyurt, S. (2021). Kültürel miras akademik başarı testi (KMABT): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Ulusal Eğitim Akademisi Dergisi (UEAD), 5(2), 279-298. https://doi.org/10.32960/uead.961426
16. Demircioğlu, İ. H. (2020). Tarih öğretimi, öğretim teknolojileri ve materyal tasarımı, İsmail H. Demircioğlu ve İ. Turan (Ed.), Tarih Öğretiminde Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı (5. Baskı, 1-12) içinde. Ankara: Pegem.
17. Dilek, D. (2007). Tarih Derslerinde Öğrenme ve Düşünce Gelişimi. (3. baskı). Ankara: Nobel.
18. Doğanay, A. (2002). Sosyal bilgiler öğretimi. C. Öztürk ve D. Dilek (Ed.), Hayat Bilgisi ve Sosyal Bilgiler Öğretimi (1. Baskı, ss. 15-46) içinde. Ankara: Pegem.
19. Doğanay, A. (2003). Öğretimde kavram ve genellemelerin geliştirilmesi. C. Öztürk ve D. Dilek (Ed.), Hayat Bilgisi ve Sosyal Bilgiler Öğretimi içinde (5. Baskı, ss. 265-296). Ankara: Pegem.
20. Erden, M. (1996). Sosyal Bilgiler Öğretimi (6. Baskı). Ankara: Alkım.
21. Ersozlu, Z. & Kazu, H. (2011). İlköğretim beşinci sınıf sosyal bilgiler dersinde uygulanan yansıtıcı düşünmeyi geliştirme etkinliklerinin akademik başarıya etkisi. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(1), 141-159
22. Haladyna, T. M. (1997). Writing Test İtems to Evaluate Higher Order Thinking. London: Allyn & Bacon.
23. Hasançebi, B., Terzi, Y. & Küçük, Z. (2020). Madde güçlük indeksi ve madde ayırt edicilik indeksine dayalı çeldirici analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 10(1), 224-240. https://doi.org/10.17714/gumusfenbil.615465
24. Hayta, P. (2022). Bağlam temelli öğrenme yaklaşımının öğrencilerin sosyal bilgiler dersindeki akademik başarı ve derse karşı tutumuna etkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Kastamonu Üniversitesi.
25. İbrahimoğlu, Z. & Öztürk, C. (2013). Sosyal bilgiler dersinden örnek olay yöntemi kullanımının öğrencilerin akademik başarı derse karşı tutum ve eleştirel düşünme becerileri üzerine etkileri. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(2), 523-548.
26. Kara, F. & Çelikler, D. (2019). 5.sınıf “maddenin değişimi” ünitesinde kullanılan bağlam temelli öğrenmenin öğrencilerin başarısına etkisi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 216-245. Doi: 10.17860/mersinefd.428001
27. Karagöz, Y. (2014). SPSS 21.1 Uygulamalı Biyoistatistik. (1. Basım). Ankara: Nobel.
28. Karalı, M. A. (2022). Sosyal bilgiler öğretiminde hologram içerikli uygulamaların akademik başarı ve tutum üzerine etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Marmara Üniversitesi.
29. Karasar, N. (2020). Bilimsel Araştırma Yöntemi (36. Basım). Ankara: Nobel.
30. Kartal, M. & Bardakçı, S. (2018). Spss ve Amos Uygulamalı Örneklerle Güvenirlik ve Geçerlik Analizleri. Ankara: Akademisyen Kitabevi.
31. Köroğlu, M. N., Karaca, M. & Bektaş, O. (2023). Maddenin yapısı ve özellikleri konusunda başarı testi geliştirme: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (AUJEF), 7(1), 1-32. https://doi.org/10.34056/aujef.997764
32. Köse, B. (2023). Bilişim destekli sosyal bilgiler öğretiminin öğrencinin akademik başarı, tutum ve kalıcılığına etkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi.
33. Kurt, A., Aydın, M. & Bekereci, Ü. (2023). Achievement test development study for 6th grade sound and characteristics unit: validity and reliability analysis, E-International Journal of Educational Research, 14 (3), 20-33. DOI: https://doi.org/10.19160/e-ijer.1226568
34. Kuş, Z., Merey, Z. & Karatekin, K. (2013). İlköğretim 4. ve 5. sınıf sosyal bilgiler ders kitaplarında yer alan değerler. Değerler Eğitimi Dergisi, 11(25), 183-214.
35. Millî Eğitim Bakanlığı [MEB], (2005). Sosyal bilgiler dersi öğretim programı (4-5 ve 6-7). http://ttkb.meb.gov.tr/program2.aspx adresinden 18.11.2023 tarihinde alınmıştır.
36. Millî Eğitim Bakanlığı [MEB], (2018). Sosyal bilgiler dersi öğretim programı (İlkokul ve ortaokul 4., 5., 6. ve 7. sınıflar). http://mufredat.meb.gov.tr adresinden 18.11.2023 tarihinde alınmıştır.
37. Oğuz, S. (2008). İlköğretim 5. sınıf öğrencilerinin sosyal bilgiler dersinde bilgisayar destekli öğretim yöntemi ile turizm konularının öğretimi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Gazi Üniversitesi.
38. Oruç, Ş. (2010). Sosyal bilgiler öğretiminde mizah kullanımının öğrencilerin akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2(3), 56-73.
39. Özaşkın Arslan, A. G. & Karamustafaoğlu, S. (2019). 2018 Fen bilimleri öğretim programı kapsamındaki 7. sınıf güneş sistemi ve ötesi ünitesine yönelik bir başarı testi geliştirme. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38(2), 172-205. Doi: 10.7822/omuefd.528571.
40. Özcan, H., Koca, E., & Söğüt, M. (2019). Ortaokul Öğrencilerinin Basınç Kavramıyla İlgili Anlayışlarını Ölçmeye Yöneik Bir Test Geliştirme Çalışması. Eğitim ve Toplum Araştırmaları Dergisi, 6(1), 130-144.
41. Öztürk, C. (2012). Sosyal bilgiler: Toplumsal yaşama disiplinlerarası bir bakış. Öztürk, C. (Edt.). Sosyal bilgiler öğretimi (3. Baskı, ss. 2-30). İçinde. Ankara: Pegem.
42. Pala, F. (2020). Sosyal bilgiler dersinde dijital öyküleme destekli grup çalışmasının akademik başarı, tutum ve kalıcılığa etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Atatürk Üniversitesi.
43. Soylu, Ü. İ., Karamustafaoğlu, S. & Karamustafaoğlu, O. (2020). 6. sınıf “madde ve ısı” ünitesi başarı testi geliştirme: geçerlik ve güvenirlik, Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(2), 271–293. https://doi.org/10.47479/ihead.800620
44. Şahin, M., Başkurt, İ., & Deringöl, Y. (2023). İlkokul 3. Sınıf Öğrencilerine Yönelik Matematik Problem Çözme Başarı Testinin Geliştirilmesi. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(39), 811-838. https://doi.org/10.35675/befdergi.1211836
45. Şentürk, M. (2020). Sosyal bilgiler dersinde eğitici çizgi roman ve eğitici çizgi film kullanımının öğrencilerin tutum, motivasyon ve akademik başarılarına etkileri [Yayımlanmamış doktora tezi]. Atatürk Üniversitesi.
46. Şimşek, Ü. (2007). Çözeltiler ve kimyasal denge konularında uygulanan jigsaw ve birlikte öğrenme tekniklerinin öğrencilerin maddenin tanecikli yapıda öğrenmeleri ve akademik başarıları üzerine etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Atatürk Üniversitesi.
47. Tokcan, H. & Alkan, G. (2013). Sosyal bilgiler öğretiminde kavram karikatürlerinin öğrenci başarısına etkisi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 14(2), 1-19.
48. Turan, R. & Ulusoy, K. (2013). Sosyal bilgilerin temelleri. Turan, R., ve Ulusoy, K. (Edt.). Sosyal bilgilerde tarihin yeri ve önemi (3. Baskı, ss. 138-153) içinde. Ankara: Pegem.
49. Turan, S. & Karasu Avcı, E. (2018). 2018 Sosyal bilgiler öğretim programının dijital vatandaşlık bağlamında incelenmesi. Eğitim ve Yeni Yaklaşımlar Dergisi, 1(1), 28- 38.
50. Turgut, M. F. & Baykul, Y. (2014). Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme (6. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
51. Uçar, A. & Karakuş, U. (2017). 6. sınıf sosyal bilgiler dersi çevre konularının öğretiminde belgesel kullanımının öğrencilerin akademik başarı ve tutumlarına etkisi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 18(3), 992-1009.
52. Üçüncü, G. & Sakız, G. (2020). Başarı testi geliştirme süreci: ı̇lkokul dördüncü sınıf maddeyi tanıyalım ünitesi örneği. Kastamonu Education Journal, 28(1), 82-94. Doi:10.24106/kefdergi.3440
53. Ünal, Ç. & Çelikkaya, T. (2009). Yapılandırmacı yaklaşımın sosyal bilgiler öğretiminde başarı, tutum ve kalıcılığa etkisi (5. Sınıf Örneği). Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 13(2), 197- 212.
54. Ünal, A. V. (2023). Artırılmış gerçeklik uygulamalarının sosyal bilgiler öğretmen adaylarının genel fiziki coğrafya dersi başarı-tutum ve öğrenci görüşlerine etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Necmettin Erbakan Üniversitesi.
55. Yeşiltaş, E. (2006). Sosyal bilgiler fiziki coğrafya konuları öğretiminde araç-gereç kullanımının öğrencilerin başarı düzeylerine etkisi (Kars ili örneği) [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Kafkas Üniversitesi.
56. Yeşiltaş, E. (2010). Sosyal bilgiler öğretimine yönelik geliştirilen bilgisayar yazılımının akademik başarı ve tutuma etkisi [Yayımlanmamış Doktora Tezi]. Gazi Üniversitesi.
57. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. (11. Baskı). Seçkin Yayınevi.
58. Yıldırım Suna, Z., Güzel, A. & Benzer, A. (2023). Türkçe öğretmenlerinin çoktan seçmeli soru hazırlamaya ı̇lişkin görüşlerinin değerlendirilmesi. Asya Studies-Academic Social Studies / Akademik Sosyal Araştırmalar, 7(Special Issue / Özel Sayı 3), 1-14. https://doi.org/10.31455/asya.1201939
59. Yılmaz, K. & Çolak, R. (2012). Sosyal bilgiler öğretiminde kavram haritaları kullanımının öğrencilerin tutum, akademik başarı ve bilgilerinin kalıcılık düzeylerine etkisi. Uluslararası Cumhuriyet Eğitim Dergisi, 1(1), 1-16.
60. Yılmaz, İ. (2022). Sosyal bilgiler öğretiminde web 2.0 araçlarının kullanımının akademik başarı ve derse yönelik tutuma etkisinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Afyon Kocatepe Üniversitesi.