Adölesanlarda Sigara İçme ve Madde Kullanma Prevalansı
Öz
Yöntem: Kesitsel tipte bir çalışmadır. Bingöl il merkezinde bulunan 14 lisede eğitim gören 1235 öğrenci üstünde yapılmıştır. Örnekleme yöntemi olarak tabakalı örnekleme yöntemi kullanılmıştır.
Bulgular: Bütün öğrencilerde sigara içme prevalansı %15,8 sigara dışında bağımlılık yapıcı herhangi bir madde kullanma sıklığı %5, erkek öğrencilerde sigara içme oranı %24,1 kız öğrencilerde %7,7 erkek öğrencilerde sigara dışında bağımlılık yapıcı herhangi bir madde kullanma oranları %8,2 kız öğrencilerde %1,9 olarak bulunmuştur. Sigara dışında bağımlılık yapıcı herhangi bir madde kullanma riski sigara içenlerde 8 kat, erkeklerde 2,5 kat artmaktadır. 18 yaşına gelindiğinde sigara dışında madde kullanma riski yaklaşık 1,5 kat artmaktadır. Sigara ve madde kullanmaya başlamada lise 2 kritik dönemdir.
Sonuç: Adölesanlarda sigara içme ve madde kullanma gibi zararlı davranışlar yüksek düzeydedir. Sigara diğer bağımlılık yapıcı maddelerin kullanılma riskini de artırmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- referans 1- Aras Ş, Şemin S, Günay T et al. Lise öğrencilerinin cinsel tutum ve davranış özellikleri. Türk Pediatri Arşivi. 2005;40(2):72-82. referans 2- Call KT, Riedel AA, Hein K et al. Adolescent health and well‐being in the twenty‐first century: a global perspective. Journal of Research on Adolescence. 2002;12(1):69-98. referans 3- Ball JW, Bindler RC, Cowen KJ. Child health nursing partnering with children&families, Ed: Withn JHD. New Jersey: Co: Pearson Education. 2006. referans 4- Kara B, Hatun Ş, Aydoğan M et al. Kocaeli ilindeki lise öğrencilerinde sağlık açısından riskli davranışların değerlendirilmesi. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi. 2003;46(1):30-7. referans 5- Brener ND, Kann L, Shanklin S et al. Methodology of the youth risk behavior surveillance system—2013. Morbidity and Mortality Weekly Report: Recommendations and Reports. 2013;62(1):1-20. referans 6- Canbulat N, Yildiz S. Risky health behaviors of adolescents in Sisli District of Istanbul/Istanbul'un Sisli Ilcesi'nde genclerin riskli saglik davranislari. Journal of Education and Research in Nursing. 2011;8(1):46-53. referans 7- Sustainable Development Goals Indicators, Global Database Available from: https://unstats.un.org/sdgs/indicators/database/ Accessed December 15, 2019 referans 8- Küresel Gençlik Tütün Araştırması (KGTA-2017) Available from: https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/tutun-mucadele-bagimlilik db/duyurular/KGTA-2017_pdf.pdf 2017’de basıldı. 15 aralık 2019’da erişildi. referans 9- Turkey Monitoring Centre of Drug and Drug Use (TUBİM). Turkish Drug Report 2014. Available from: http://www.emcdda.europa.eu/system/files/publications/1012/2014%20TURKISH%20DRUG%20REPORT.pdf Published 2014, Accessed December 15, 2019 referans 10- Turkey. Report of Parliamentary Investigation Commission. The Grand National Assembly of Turkey The Parliamentary Inquiry Commission Established to Search for Problems Regarding Substances, Specifically Drugs, Dependence, Drug Trafficking and to Discern the Necessary Precaution. Ankara: TBMM Published 2009, Accessed December 15, 2019 referans 11- Turkey Country Drug Report 2019 http://www.emcdda.europa.eu/system/files/publications/11356/turkey-cdr-2019.pdf Published 2019, Published 2019, Accessed December 17, 2019 referans 12- Öztekin C, Şengezer T, Özkara A. Effects of parental attitudes on the use of addictive substances in high school students. Niger J Clin Pract. 2017;20(9):1112-1121. referans 13- Ulukoca N, Gökgöz Ş, Karakoç A. Kırklareli üniversitesi öğrencileri arasında sigara, alkol ve madde kullanım sıklığı. Fırat Tıp Dergisi 2013;18(4):230-4. referans 14- Kurupınar A, Erdamar G. Ortaöğretim öğrencilerinde görülen madde bağımlılığı alışkanlığı ve yaygınlığı: Bartın ili örneği. Sosyal Bilimler Dergisi. 2014;16(1):65-84. referans 15- Ogel K, Corapçioğlu A, Sir A et al. Tobacco, alcohol and substance use prevalence among elementary and secondary school students in nine cities of Turkey. Turk Psikiyatri Derg. 2004;15(2):112-118. referans 16- Doğan O, Sivas ilindeki lise öğrencilerinde madde kullanımı yaygınlığı. Bağımlılık Dergisi. 2001;2(2):53-6. referans 17- Evren EC, Saatçioğlu Ö, Evren B et al. Alkol kullanım bozukluğunda cinsiyet farklılığı: Yatan hasta verilerinin incelenmesi. Bağımlılık Dergisi. 2003;4(3):96-100. referans 18- Evren C, Ogel K, Demirci AC et al. Prevalence of lifetime tobacco, alcohol and drug use among 10th grade students in Istanbul. Bulletin of Clinical Psychopharmacology. 2014;24(3):201-210. referans 19- Karatay G, Baş NG. Factors affecting substance use and self-efficacy status of students in eastern Turkey. Cien Saude Colet. 2019;24(4):1317-1326.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Madde Bağımlılığı
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Burak Mete
*
0000-0002-0780-6176
Türkiye
Vedat Söyiler
0000-0002-7635-787X
Türkiye
Erkan Pehlivan
0000-0002-4361-3355
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Mart 2020
Gönderilme Tarihi
11 Ocak 2020
Kabul Tarihi
27 Şubat 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 21 Sayı: 1