Ergenlerde İnternet Bağımlılığı ile Şema Mekanizmaları Arasındaki İlişki

Öz

Amaç: Bu çalışmada özel lisede eğitimlerini sürdüren 14-18 yaşındaki ergenlerin internet bağımlılığı ile şema mekanizmaları arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışma Özel bir Anadolu Lisesindeki 148 gönüllü öğrencinin katılımıyla ilişkisel tarama modeli esas alınarak yapılmıştır. Verilerin toplanmasında İnternet Bağımlılık Ölçeği, Young Şema Ölçeği, ve Sosyo-Demografik Bilgi Formu ile elde edilen bilgiler kullanılmıştır. Bulgular: Örneklem; eğitimlerini sürdürmekte olan 14-18 yaş grubu ergenleri temsil eden 75’i kız, 72’si erkek, 1 kişide cinsiyetini belirtmemiş toplam 148 öğrenciden oluşmaktadır. İnternet kullanım özellikleri ile internet bağımlılık ölçeğine göre belirlenen gruplar arasındaki ilişki değerlendirildiğinde, internet bağımlılığı ile cinsiyet arasında bir farklılık görülmezken yaş grupları arasında anlamlı farklılıklar vardır. İnternet kullanım amacına göre ise eğlence amaçlı kullanımda bağımlılık en yüksek düzeydedir. Ayrıca internet bağımlılığı ve şema mekanizmaları arasında pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur. Sonuç: Çalışma grubunda yer alan ergenlerin 18 uyumsuz şema ile internet bağımlılığı arasında kusurluluk, yetersiz özdenetim ve boyun eğicilik şemaları açısından pozitif yönlü orta kuvvetli anlamlı bir ilişki bulunmuştur..

Anahtar Kelimeler

• Ergenler
• İnternet Bağımlılığı
• Şema Mekanizmaları

The Relationship Between Internet Addiction and Schema Mechanisms among Adolescents

Abstract

Objective: The aim of this study was to investigate the relationship between internet addiction and schema mechanisms of adolescents in a private high school sample. Method: The study sample was based on a relational screening model with the participation of 148 volunteer students in a private Anatolian High School located in Üsküdar district of Istanbul province in the 2015-2016 Academic year. Data was collected using the Internet dependency scale, Young schema scale, and socio-demographic data form. Results: The sample consists of 148 students, 75 of whom are girls, 72 of whom are boys, and 1 person who has not stated their gender, representing 14-18 age group who continue their education in their classes. There was no difference between internet addiction and gender, while there are significant differences between age groups. According to the purpose of using the Internet, addiction is highest in recreational use. In addition, a positive directional relationship was found between internet dependence and schema mechanisms. Conclusion: Among 18 maladjusted schemas found in adolescents in the study group, a positive moderate strong relationship was found between imperfection, inadequate self-control and submissiveness schemas and internet addiction.

Keywords

• Puberties
• The İnternet Addiction
• Schema Mechanisms

Kaynakça

1. Arısoy Ö. İnternet bağımlılığı ve tedavisi. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 2009; 1(1): 55-67.
2. Chiu SI, Lee JZ, Huang DH. Video game addiction in children and teenagers in Taiwan. Cyberpsychol Behavior 2004; 7(5): 571-581.
3. Young KS. Internet addiction: The emergence of a new clinical disorder. Cyberpsychol Behav 1998; 1(3): 237-244.
4. Gökçearslan Ş, Günbatar MS. Ortaöğrenim öğrencilerinde internet bağımlılığı. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama 2012; 2(2): 10-24.
5. Ancel G, Acikgoz I, Ayhan AGY. The relationship between problematic internet using emotional intelligence and some sociodemographic variables. Anadolu Psikiyatri Derg 2015; 16(4): 255-264.
6. Bayhan V. Lise öğrencilerinde internet kullanma alışkanlığı ve internet bağımlılığı (Malatya uygulaması). Akademik Bilişim’11 - XIII. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri Kitabı 2011
7. Boyd D. Taken out of context: American teen sociality in networked publics. SSRN Electronic Journal 2008; 1344756.
8. Doğan A. İnternet bağımlılığı yaygınlığı. Yüksek Lisans Tezi, İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Aile Eğitimi ve Danışmanlığı Anabilim Dalı Aile Eğitimi Ve Danışmanlığı Programı, 2013.

9. Esen E. Ergenlerde internet bağımlılığını yordayan psiko-sosyal değişkenlerin incelenmesi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi 2011, 4(36), 127-138.
10. Harris AE, Curtin L. Parental perceptions, early maladaptive schemas, and depressive symptoms in young adults. Cognit Ther Res 2002; 26(3): 405-416.
11. Jang KS, Hwang SY, Choi JY. Internet addiction and psychiatric symptoms among Korean adolescents. J Sch Health 2008; 78(3): 165-171.
12. Taylan HH, Işık M. Sakarya’da ortaokul ve lise öğrencilerinde internet bağımlılığı. Turkish Studies 2015; 10(6): 855-874.
13. Üneri Ö, Tanıdır C. Bir grup lise öğrencisinde internet bağımlılığı değerlendirmesi: Kesitsel bir çalışma. Dusunen Adam 2011; 24(4): 265-272.
14. Yılmaz E, Şahin YL, Haseski Hİ, Osman E. Lise öğrencilerinin internet bağımlılık düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi: Balıkesir ili örneği. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi 2014; 4(1): 133-144.
15. Young JE, Klosko JS, Weishaar ME, Kierdorf T. Schematherapie. Ein praxisorientiertes Handbuch. Paderborn: Junfermann, 600, 2005.
16. Renner F, Lobbestael J, Peeters F, et al. Early maladaptive schemas in depressed patients: Stability and relation with depressive symptoms over the course of treatment. J Affect Disord 2012; 136(3): 581-590.
17. Young J, Klosko J, Weishaar E. Şema Terapi. 2. Baskı, İstanbul: Litera Yayıncılık, 2003.
18. Shah R, Waller G. Parental style and vulnerability to depression: The role of core beliefs. J Nerv Ment Dis 2000; 188(1): 19-25.
19. Rusinek S, Charbonnier E, Boudoukha A-H, et al. Early maladaptive schemas among children: A new way to screen for depressed children? Psicoterapia Cognitiva e Comportamentale 2013; 19(2): 157-168.
20. McGinn LK, Young JE, Sanderson WC. When and how to do longer term therapy without feeling guilty. Cognit Behav Pract 1995; 2(1): 187-212.
21. Meyer C, Gillings K. Parental bonding and bulimic psychopathology: The mediating role of mistrust/abuse beliefs. Int J Eat Disord 2004; 35(2): 229-233.
22. Turner HM, Rose K, Cooper M. Schema and parental bonding in overweight and nonoverweight female adolescents. Int J Obes 2005; 29(4): 381-387.
23. Petrocelli JV, Glaser BA, Calhoun GB, Campbell LF. Cognitive schemas as mediating variables of the relationship between the self-defeating personality and depression. J Psychopathol Behav Assess 2001; 23(3) :183-191.
24. Soygüt G, Çakır Z. Ebeveynlik biçimleri ile psikolojik belirtiler arasındaki ilişkilerde kişilerarası şemaların aracı rolü: şema odaklı bir bakış. Turk Psikiyatri Derg 2009; 20(2): 144-152.
25. Soygüt G, Çakır Z, Karaosmanoğlu A. Ebeveynlik biçimlerinin değerlendirilmesi: Young ebeveynlik ölçeğinin psikometrik özelliklerine ilişkin bir inceleme. Türk Psikoloji Yazıları 2008; 11(22): 17-30.
26. Soygüt G, Karaosmanoğlu A, Çakır Z. Erken dönem uyumsuz şemaların değerlendirilmesi: Young Şema Ölçeği Kısa Form-3'ün psikometrik özelliklerine ilişkin bir inceleme. Turk Psikiyatri Derg 2009; 20(1): 75*84.
27. Dağ İ. Belirti tarama listesi (SCL-90-R)’nin üniversite öğrencileri için güvenirliği ve geçerliği. Turk Psikiyatri Derg 1991; 2(1): 5-12.
28. Döner CY, Keser HTD. İlköğretim öğrencilerinde internet bağımlılığının farklı değişkenlere göre incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Ankara: Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2011.
29. Batıgün AD, Kılıç N. İnternet bağımlılığı ile kişilik özellikleri, sosyal destek, psikolojik belirtiler ve bazı sosyo-demografik değişkenler arasındaki ilişkiler. Türk Psikoloji Dergisi 2011; 26(67): 1-10.
30. Kim K, Ryu E, Chon MY, et al. Internet addiction in Korean adolescents and its relation to depression and suicidal ideation: a questionnaire survey. Int J Nurs Stud 2006; 43(2): 185-192.
31. Lee MS, Ko YH, Song HS, et al. Characteristics of Internet use in relation to game genre in Korean adolescents. Behav 2006; 10(2): 278-285.
32. Taylan H, Işık M. Internet addiction among secondary school and high school students in Sakarya. Turkish Studies 2015; 10(6): 855-874.
33. Aloi M, Verrastro V, Rania M, et al. The potential role of the early maladaptive schema in behavioral addictions among late adolescents and young adults. Front Psychol 2020; 10: 3022.
34. Gürcan N. Ergenlerin problemli internet kullanımları ile uyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Konya: Selçuk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2010.
35. Taş İ. Ergenlerde internet bağımlılığı ve psikolojik belirtilerin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 2018; 6(1): 31-41.
36. Su W, Han X, Jin C, Yan Y, Potenza MN. Are males more likely to be addicted to the internet than females? A meta-analysis involving 34 global jurisdictions. Comput Hum Behav 2019; 99, 86–100.
37. Öksüz Ö. Cinsiyetin internet bağımlılığı, problemli internet kullanımı, siber zorbalık ve siber mağduriyet değişkenleri üzerine etkisi : bir meta-analiz çalışması. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2019
38. Şahin M. Üniversite öğrencilerinde internet bağımlılığı ve saldırganlık. Dusunen Adam 2014; 27(1): 43-52.
39. Kraut R, Patterson M, Lundmark V, et al. Internet paradox: A social technology that reduces social involvement and psychological well-being? Am Psychol 1998; 53(9): 1017-1031.
40. Yang SC, Tung CJ. Comparison of Internet addicts and non-addicts in Taiwanese high school. Comput Hum Behav 2007; 23(1): 79-96.
41. Kahraman S, Yalçin SA, Çevik C. Lise Öğrencilerinin internet kullanimi. 5th International Computer & Instructional Technologies Symposium, 2011.
42. Horwitz AG, Hill RM, King CA. (2011). Specific coping behaviors in relation to adolescent depression and suicidal ideation. J Adolesc 2011; 34: 1077– 1085.
43. Shajari F, Sohrabi F, Jomehri F. Relationship between early maladaptive schema and internet addiction:a cross-sectional study. Asian J Pharm Res Heal Care 2016; 8: 84.
44. Tortamış B. Sığınma evinde kalan kadınlarda şiddet öyküsü açısından travma sonrası stres bozukluğu, benlik saygısı ve beden algısının değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul: İstanbul Üniversitesi, 2009.
45. Boysan MY, Pişkin MTD. Üniversite öğrencilerinde erken dönem uyumsuz şemalar, başa çıkma stilleri ve öznel iyi oluş arasındaki ilişkilere yönelik bir model sınaması. Doktora Tezi, Ankara:Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Eğitimde Psikolojik Hizmetler, 2012.