Social Work Practice in Addiction Rehabilitation: Erenköy BAHAR Model

Abstract

The increase in the number of alcohol and substance users and the fact that this situation has become a global problem has led to a greater focus on the detoxification and rehabilitation processes of individuals with alcohol and substance use disorder, as well as protective and preventive policies. The aim of rehabilitation in addiction treatment is to provide interventions and practices in a holistic way that will enable individuals with a diagnosis of alcohol and substance use disorder to cope with the medical, psychological, social, economic and legal problems caused by addiction. This study focuses on the social work practices in Erenköy Bağımlı Hastalar İçin Rehabilitasyon (BAHAR) Center, which offers individualized and holistic treatment for addicts in Turkey. Social workers in the center are actively engaged in activities of mending disrupted family relationships, offering functional social support mechanisms and post-rehabilitation planning with the aim to help addicted patients regain their psycho-social health back and stay clear of alcohol and substance. In this context, social work practices at Erenköy BAHAR Center begin with preparing social study reports, followed by family interviews, psychoeducation groups, social aid guidance, counseling, house visits and shelter counseling. It is considered important to increase the number of addiction rehabilitation centers and employ more social workers in the field to help addicted patients maintain their well-being and regain their social functionality.

Keywords

• Addiction
• Rehabilitation
• Social Work
• Substance Use Disorder
• Alcohol Use Disorder

Bağımlılık Rehabilitasyonunda Sosyal Hizmet Uygulamaları: Erenköy BAHAR Modeli

Öz

Alkol ve madde kullanıcı sayısının artması ve bu durumun küresel bir sorun haline gelmesi koruyucu ve önleyici politikaların yanı sıra alkol ve madde kullanım bozukluğu (AMKB) tanılı bireylerin arındırma ve rehabilitasyon süreçlerine daha fazla odaklanılmasını sağlamıştır. Bağımlılık tedavisinde rehabilitasyonun amacı, alkol ve madde kullanım bozukluğu tanılı bireylerin bağımlılığın yarattığı tıbbi, psikolojik, sosyal, ekonomik ve yasal sorunlarla baş etmelerini sağlayacak müdahale ve uygulamaları bütüncül bir şekilde sağlamaktır. Bu çalışmada Türkiye’de AMKB tanılı bireylere yönelik bireyselleştirilmiş ve bütüncül bir tedavi sunan Erenköy Bağımlı Hastalar İçin Rehabilitasyon (BAHAR) Merkezi’ndeki sosyal hizmet uygulamaları değerlendirilmiştir. AMKB tanılı bireylerin psikososyal sağlığına tekrar kavuşması ve alkol ve maddeden uzak kalması için, sosyal hizmet uzmanları AMKB tanılı bireylerin bozulan aile ilişkilerinin onarılmasında, sosyal destek mekanizmalarının işlevsel kılınmasında ve rehabilitasyon sonrası planlama konusunda aktif olarak faaliyetler yürütmektedir. Bu kapsamda Erenköy BAHAR Merkezi’nde sosyal hizmet uygulamaları sosyal inceleme raporu hazırlama ile başlamakta, aile görüşmeleri, grup psikoeğitimleri, sosyal yardım yönlendirmeleri, danışmanlık, ev ziyaretleri ve barınma danışmanlığı çerçevesinde devam etmektedir. AMKB tanılı bireylerin iyilik hallerini sürdürmeleri ve sosyal işlevselliklerini geri kazanabilmeleri için bağımlılık rehabilitasyon merkezlerinin yaygınlaştırılması ve bu alanda daha çok sosyal hizmet uzmanının istihdam edilmesi önemli görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Bağımlılık
• Rehabilitasyon
• Sosyal Hizmet

Kaynakça

1. 1. Adejoh SO, Temilola OM, Adejuwon FF. Rehabilitation of drug abusers: the roles of perceptions, relationships and family supports. Social Work in Public Health 2018; 33(5), 289–298. doi:10.1080/19371918.2018.1469063
2. 2. Aktürk İ. Bağımlılık ve Sosyal Hizmet. Aktürk İ, Bozdoğan ÖM, Çuhacı G, Ögel K, Şimşek GM, Tokluoğlu N (Editörler). 1. Baskı, İstanbul: Yeşilay Yayınları, 2019: 63-78.
3. 3. Altıntop M. Madde Bağımlılığı Tedavi Merkezlerine Başvurmuş 18-24 Yaşları Arasındaki Bireylerin Tedavi Süreçlerine Bakış Açıları: Diyarbakır Örneği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Ankara Üniversitesi. 2017
4. 4. Altıntoprak AE, Akgür SA, Kitapçıoğlu G, Yüncü Z, Coşkunol, H. Denetimli Serbestlik Olgularının Retrospektif Analizi: Sosyodemografik Özellikler, Bireysel ve Ailesel Bağımlılık ve Suç Öyküleri ve Tedavi Yanıtları. Bağımlılık Dergisi 2014; 15 (1): 1-9.
5. 5. Babahanoğlu R. Madde bağımlıları damgalanıyor mu? Journal of Social and Humanities Sciences Research 2019; 6(44): 3513-3519.
6. 6. Başer D,Kırlıoğlu M. Türkiye’deki sosyal yardım sistemine yönelik sosyal hizmet uzmanlarının deneyimleri. Toplum ve Sosyal Hizmet 2020; 31(4); 1486-1513.
7. 7. Bozdoğan, Ö.M. Bağımlılık ve Sosyal Hizmet. Aktürk İ, Bozdoğan ÖM, Çuhacı G, Ögel K, Şimşek GM, Tokluoğlu N (Editörler). 1. Baskı, İstanbul: Yeşilay Yayınları, 2019; 79-91.
8. 8. Buchanan J. Tackling Problem Drug Use: A New Conceptual Framework. Social Work Approaches in Health and Mental Health 2013; 117-138.

9. 9. Cılga İ. Madde ve Madde Kullanımı İle Mücadelede Ulusal Politika ve Strateji Öncelikleri. Toplum ve Sosyal Hizmet Dergisi 2009; 20(1); 7-22.
10. 10. Chie QT, Tam CL, Bonn G, Dang HM, Khairuddin R. Substance Abuse, Relapse, and Treatment Program Evaluation in Malaysia: Perspective of Rehab Patients and Staff Using the Mixed Method Approach. Frontiers in Psychiatry 2016; 7 (90): 1-13.
11. 11. Çetin Y. Madde Bağımlılığı ve Yalova Ölçeğinde Madde Bağımlısı algısı. Yüksek Lisans Tezi, Yalova: Yalova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı Sosyal Politika Bilim Dalı, 2013.
12. 12. Çiftçi GE, Uluocak PG. Almanya’da madde bağımlısı çocuk ve gençlere yönelik bir rehabilitasyon modeli. Kriz Dergisi 2010; 18(2):11–18.
13. 13. Çuhacı, G. (2019). Bağımlılık ve Sosyal Hizmet. Aktürk İ, Bozdoğan ÖM, Çuhacı G, Ögel K, Şimşek GM, Tokluoğlu N (Editörler). 1. Baskı, İstanbul: Yeşilay Yayınları, 2019: 143-155.
14. 14. Daşbaş S, Polat G, Kesen NF. Genelci Yaklaşım Açısından Madde Bağımlısı Çocuklara Yönelik Sosyal Hizmet. Türkiye’de Çocuğun Refahı ve Korunması. Atamtürk E, Yaman E (Editörler.), Ankara: Gündem Çocuk Derneği Yayını, 2013
15. 15. Daley DC, Feit MD. The Many Roles of Social Workers in the Prevention and Treatment of Alcohol and Drug Addiction: A Major Health and Social Problem Affecting Individuals, Families, and Society. Social Work in Public Health 2013; 28(3-4):159–164.
16. 16. Department of Community, Rural and Gaeltacht Affairs. Report of the Working Group on Drugs Rehabilitation 2007; İrlanda. Erişim Tarihi: 08.08.2021
17. 17. Dilbaz N. Madde Kullanım Riski ve Madde Bağımlılığından Korunma. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı 2013; Ankara: T.C. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Aile ve Toplum Hizmetleri Genel Müdürlüğü (proje).
18. 18. European Monitoring Centre for Drugs and Drug Addiction (2019). France Country Drug Report 2019.
19. 19. European Monitoring Centre for Drugs and Drug Addiction (2019). Germany Country Drug Report 2019.
20. 20. Erükçü Akbaş G, Mutlu E. Madde Bağımlılığı Tedavisi Gören Kişilerin Bağımlılık Tedavi Deneyimleri. Toplum ve Sosyal Hizmet 2016; 27(1): 101-122.
21. 21. Galeotti M. Narcotics and Nationalism: Russian Drug Policies and Futures, Improving Global Drug Policy Comparative Perspectives and UNGASS 2016; New York University Center for Global Affairs.
22. 22. Ibabe I, Stein JA, Nyamathi A, Bentler PM. Predictors of Substance Abuse Treatment Participation Among Homeless Adults. Journal Substance Abuse Treatment 2014; 46(3), 374-381
23. 23. Fraser C, McIntyre A, Manby M. Exploring the Impact of Parental Drug/Alcohol Problems on Children and Parents in a Midlands County in 2005/06. British Journal of Social Work 2008; 39(5): 846.
24. 24. Karakaya İ, Sacakli G, Bilici R, Ogel K. The pathway to care of patients with SUD who presented at addiction treatment centers (AMATEM) in Turkey, Journal of Ethnicity in Substance Abuse 2019; DOI: 10.1080/15332640.2019.1704959
25. 25. Gündüz Türkeş S. Ankara AMATEM Kliniğinde Tedavi Gören Bireylerin Tedavi Sürecindeki Deneyimleri ve Taburculuk Sonrası Gereksinimleri. Yüksek Lisans Tezi, Ankara: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Hizmet Anabilim Dalı 2020.
26. 26. Karaman H. Türkiye’de Bağımlılık Alanında Bir Rehabilitasyon Modeli Olarak Yeşilay Danışmanlık Merkezi’nin (YEDAM) İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: İstanbul Üniversitesi, 2017
27. 27. Karataşoğlu S. Sosyal Politika Boyutuyla Madde Bağımlılığı. Türk İdare Dergisi 2013; 476. 321-352.
28. 28. Kargin M, Hicdurmaz D. Psychoeducation Program for Substance Use Disorder: Effect on Relapse Rate, Social Functioning, Perceived Wellness, and Coping. Journal of Psychosocial Nursing and Mental Health Services 2020; 58, 8
29. 29. Kılıç E, Özkan Y. Okul Temelli Aile Danışmanlığına Sosyal Hizmetin Rolü ve Önemi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi 2015; 19(1), 155-178
30. 30. Macit R. Uyuşturucu Satıcıları: Damgalanmışların Suç ve Ceza Anlayışı. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi 2017; 20 (2), 173-199.
31. 31. Matthew KJ, Regmi B, Lama LD. Role of Family in Addictive Disorders International Journal of Psychosocial Rehabilitation 2018; 22 (1), 65-75
32. 32. National Association Social Work (NASW). Standards for Social Work Practice with Clients with Substance Use Disorder, 2013
33. 33. Lander L, Howsare J, Byrne M. The Impact of Substance Use Disorders on Families and Children: From Theory to Practice. Social Work in Public Health 2013; 28(3-4), 194–205.
34. 34. Lin W, Zhou MPA, W. Factors associated with the physical and mental health of drug users participating in community-based drug rehabilitation programmes in China. Health and Social Care in the Community 2019; 00, 1-7.
35. 35. Jenkins LA, Kronick RF. Pre-Trial Diversion Strategies For Drug Involved Offenders, Journal of Offender Rehabilitation 1995; 22:3-4, 129-140.
36. 36. Kolupaev RV, Loginova EV, Rogacheva RI, Fokina LV, Fadeeva OM, Novikov RA. Model of a Regional System of Social Rehabilitation and Re-socialization of People with Addictions in Russia, Bioscıences Biotechnology Research Asia 2014; November,11,127-132.
37. 37. Peleg-Oren N, Rahav G, Teichman M. Social Work and the Treatment of Substance Abuse in IsraeL. Journal of Social Work Practice in the Addictions 2002; 2:3-4, 85-96.
38. 38. Oral M, Tuncay T. Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmet Uzmanlarının Rol ve Sorumlulukları. Toplum ve Sosyal Hizmet Dergisi 2012; 23(2). 93-114.
39. 39. Ögel K, Koç C, Aksoy A, Basabak A, Evren. Sigara, Alkol ve Madde Bağımlılığı Tedavi Programı (SAMBA) 2012; İstanbul: Yeniden Yayınları.
40. 40. Raheb G, Khaleghi, E, Moghanibashi-Mansourieh A, Farhoudian A, Teymouri R. Effectiveness of social work intervention with a systematic approach to improve general health in opioid addicts in addiction treatment centers. Psychology Research and Behavior Management 2016; 9, 309–315. doi:10.2147/prbm.s110705
41. 41. Resmî Gazete. Bağımlılık Danışma, Arındırma ve Rehabilitasyon Merkezleri Hakkında Yönetmelik 2019; Ankara, T.C. Cumhurbaşkanlığı.
42. 42. Platt JJ. Vocational rehabilitation of drug abusers. Psychological Bulletin 1995; 117(3), 416–433. doi:10.1037/0033-2909.117.3.416
43. 43. Unegbu RO. Exploring the Role of Social Workers in Substance Abuse Treatment . Walden University, College of Social and Behavioral Sciences, 2020
44. 44. Pishchulin VI, Loginova EV, Rogacheva LI, Fokina LV, Rogachev MA, Fadeeva OM. Drug addict social integration system in modern Russian society. Life Science Journal 2014 ;11(12) ,608-611
45. 45. Polat G. Madde Bağımlılığı Tedavisinde Sosyal Hizmet Mesleği. Okmeydanı Tıp Dergisi. 2014; 30(2). 143-148.
46. 46. Sevin Ç, Erbay E. Madde Bağımlılarının Tedavi Sonrası Sosyal Yaşamdaki Sorunları ve Sosyal Hizmet Uygulamaları. Bağımlılık Dergisi, 2008; 9(1):36-40.
47. 47. Straussner SLA. The Role Of Social Workers In The Treatment Of Addictions: A Brief History. Journal of Social Work Practice in the Addictions 2001; 1(1), 3-9.
48. 48. Şener MM, Küçükşen K. Madde Bağımlısı Bireylerin Rehabilitasyonunda Sivil Toplum Kuruluşlarının Rolü. Journal of Human Sciences 2017; 14(1), 486-495
49. 49. Türkiye Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığı İzleme Merkezi (TUBİM). Türkiye Uyuşturucu Raporu. Emniyet Genel Müdürlüğü 2019, Ankara.
50. 50. Yuvalı E. Hak Temelli Sosyal Yardım ve Klientalizm. Türkiye Barolar Birliği Dergisi 2018; 135, 384-404
51. 51. Tambağ H, Öz F. Grup Psikoeğitiminin Yaşlıların Hemşirelik Bakımında Kullanılması. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2014; 47–53
52. 52. Thylstrup B, Schrøder S, Hesse M. Psycho-education for substance use and antisocial personality disorder: a randomized trial. BMC Psychiatry 2015; 15(1). doi:10.1186/s12888-015-0661-0
53. 53. Uyuşturucu ile Mücadele Yüksek Kurulu. Uyuşturucu ile Mücadele Faaliyet Raporu 2017; Ankara, Uyuşturucu İle Mücadele Yüksek Kurulu.
54. 54. Ünlü A, Demir O. Addict and Non-Addict Drug Dealers in İstanbul, Turkey: Profiles and Differences. International Journal of Human Sciences 2012; 2 (2),161-173.
55. 55. Ünübol B, Çinka E, Mayi M, Şamar B, Yılmaz M, Urcan MF, Bilici R. Bağımlı Hastalar İçin Rehabilitasyon: Erenköy Bahar Modeli. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 2021; 13(3), 412-427.
56. 56. Vinogradova MV, Kryukova EM, Kulyamina OS, Vapnyarskaya OI, Sokolova, AP. Approaches to the Study of the Status and Trends of Drug Abuse, Rehabilitation and Reintegration of Drug Users. Bioscıences Biotechnology Research Asia 2014; November, 11(3),1505-1514
57. 57. Wenzel SL, Green HD, Tucker JS, Golinelli D, Kennedy DP, Ryan G, Zhou A. The social context of homeless women’s alcohol and drug use. Drug and Alcohol Dependence 2009; 105(1-2), 16–23. doi:10.1016/j.drugalcdep.2009.05.026
58. 58. Wells EA, Kristman-Valente AN, Peavy KM, Jackson TR. Social Workers and Delivery of Evidence-Based Psychosocial Treatments for Substance Use Disorders. Social Work in Public Health 2013; 28(3-4), 279–301.
59. 59. Whitley CEM. Social Work Clinical Supervision in the Addictions: Importance of Understanding Professional Cultures. Journal of Social Work Practice in the Addictions 2010; 10(4), 343–362.
60. 60. Xiong H, Jia J. Situational Social Support and Relapse: An Exploration of Compulsory Drug Abuse Treatment Effect in China. International Journal of Offender Therapy and Comparative Criminology 2018;63(8), 1202–1219 0306624X1881524. doi:10.1177/0306624x18815243
61. 61. https://bakirkoyruhsinireah.saglik.gov.tr/TR,346319/bag-evi.html (21 Mayıs 2021 tarihinde ulaşıldı)