Bursa ve Yalova İllerinde Soğuk Depolarda Karşılaşılan Sorunlar ve Ürün Kayıpları

Öz

Günümüzde depolama faaliyetleri teknolojinin yardımıyla, ürünlerin uzun süreli muhafaza edilebilen modern tesislerde, soğutma ortamının ısı ve nem bileşimi kontrol edilerek üründeki bozulma ve çürümeler en aza indirilecek şekilde yapılmaktadır. Bursa ve Yalova, bahçe bitkileri ürünlerinin muhafazası konusunda üretim ve tüketim bölgelerine olan yakınlıkları nedeniyle önemli illerimizdendir. Bu bölgede soğuk hava depoculuğu son zamanlarda hızla gelişen ve yaygınlaşan bir sektör haline gelmiştir. Çalışmamızda, her iki ilde bulunan işletmelerin kapasitelerine göre depolanan meyve ve sebze türlerinde ortaya çıkan kayıplar ile günümüzde yaşanan sorunlar tespit edilmeye çalışılmıştır. Bursa ve Yalova illerinde bulunan yaş meyve ve sebze muhafazası yapan işletmelerin mevcut durumları ve mevcut kapasitesi en az 2000 ton/yıl ve kullanılabilir kapasiteli en az 3000 ton/yıl olan soğuk hava depoları üzerine çalışma yapılmıştır. İşletmeler muhafaza tür ve teknolojilerine (Normal Atmosfer, Kontrollü Atmosfer, Dinamik Kontrollü Atmosfer, Modifiye Atmosfer, Freshcut ve Donmuş) göre sınıflandırılarak; Yalova il genelinde 8, Bursa il genelinde 29 olmak üzere toplam 37 adet soğuk hava deposu incelenmiştir. Normal atmosfer koşullarda depolanan meyve türlerinde ortalama % 7,31 kayıp ortaya çıkarken; donmuş muhafaza altında tüm meyve sebze türlerinde toplam % 9,32 tüketime sunulamayan ve kayıp ürün olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Bursa
• Muhafaza
• Soğuk Hava Deposu
• Ürün kaybı
• Yalova

Postharvest Problems And Product Losses in Cold Storages in Bursa and Yalova

Öz

Today, with the help of technology, the storage activities are carried out in modern facilities where the products can be stored for a long time, by controlling the heat and humidity composition of the cooling medium, and minimizing the deterioration and decay of the product. Bursa and Yalova are among our important provinces due to their proximity to production and consumption areas for the preservation of horticultural crops. In this region, cold storage has recently become a rapidly developing and expanding sector. In our study, it has been tried to determine the losses in the types of fruits and vegetables stored according to the capacities of the enterprises in both provinces and the problems experienced today. In Bursa and Yalova, the current situation of the enterprises engaged in the storaging of fresh fruits, vegetables and the current capacity of at least 2000 tons/year and the cold storages with a usable capacity of at least 3000 tons/year have been studied. Businesses are classified according to their storage types and technologies (Normal Atmosphere, Controlled Atmosphere, Dynamically Controlled Atmosphere, Modified Atmosphere, Freshcut and Frozen); A total of 37 cold storage houses, 8 in Yalova and 29 in Bursa, were examined. While an average of 7.31% loss occurs in fruit types stored under normal atmospheric conditions; It has been determined that there is a total of 9.32% of unavailable and lost products in all fruit and vegetable types under frozen storage.

Anahtar Kelimeler

• Bursa
• Storage
• Cold Storage House
• Loss of Product
• Yalova

Kaynakça

1. Anonim, 2023-a. Rize ili soğuk hava deposu ön fizibilite raporu (https://www.yatirimadestek.gov. tr/pdf/assets/upload/fizibiliteler/rize-ili-soguk-hava-deposu-on-fizibilite-raporu--2022.pdf) (Erişim Tarihi: Mart 2023).
2. Anonim, 2023-b. Global cold chain capacity report (https://www.gcca.org/resources/2020-global-cold-chain-capacity-report) (Erişim Tarihi: Mart 2023).
3. Anonim, 2023-c. İl Müdürlüğü Brifingi. İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Bursa (https://bursa. tarimorman.gov.tr/belgeler/faaliyet%20raporlar%c4%b1/2019%20y%c4%b1l%c4%b1%20brifing.pdf) (Erişim Tarihi: Mart 2023).
4. Anonim, 2023-d. İl Müdürlüğü Brifingi. İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Yalova, (https://drive. google.com/file/d/1yo3fdjvuyskosqelg3zfstrfe7yvqsht/view) (Erişim Tarihi: Mart 2023).
5. Anonim, 2016. 2016 yılı dünya ekonomi forumu raporları (http://www.jll.com.tr/turkey/tr-tr/haber ler/115/soguk-hava-depolari) (Erişim Tarihi: Haziran 2019).
6. Cantek, 2016. Dünya soğuk hava depo kapasitesi. Cantek Group Bülteni 2016/3.
7. Okudum, R., 2012. Soğuk hava depolarının dağılışı ve coğrafi analizi: Isparta ili örneği (Yüksek Lisans Tezi). Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Coğrafya Anabilim Dalı, Isparta.
8. Özcan, M., Ertürk, E., 1994. Türkiye’nin soğuk hava depo potansiyeli, sorunları ile Karadeniz bölgesinin soğuk hava depoculuğundaki yeri. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yardımcı Ders Kitabı Yayın No:1, Samsun, s:6.

9. Salin, V., 2014. Capacity and growth of refrigerated warehousing by country. IARW Global Cold Storage Capacity Report. International Association of Refrigerated Warehouses.
10. Sargın, S., Okudum, R., 2014. Isparta ilinde soğuk hava depolarının kuruluşu, gelişimi ve gelişime etki eden faktörler. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi, Sosyal Bilimler Dergisi, Nisan 2014, 31:111-132.
11. Türk, R., 2015. Cold storage facilities and their properties in the world and Türkiye. Bahçe (Special Issue), 7. National Horticultural Congress, Çanakkale, Türkiye 1:309-313 (in Turkish).