TR
EN
Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi
Öz
Boraginaceae familyasına ait Symphytum officinale L. (Tıbbi karakafes otu) türü Avrupa ve Asya’ya özgü, nehirler ve akarsular boyunca nemli alanlarda yetişen, yüksekliği 1-2 metreye kadar ulaşabilen dik, çok yıllık bir bitkidir. Yunanca ‘‘birlikte büyümek’’ anlamına gelen ve ‘‘Symphuo’’ kelimesinden türeyen S. officinale, 2000 yılı aşkın süredir kemik kırıkları, eklem iltihapları, yaralar, hematomlar ve tromboflebit gibi çeşitli hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır. Ülkemizde kök ve yaprakları kabızlıkta, dahilen ise basura karşı kullanıldığı bilinmektedir. Avrupa’da ise künt yaralanmalar, kırıklar, şişmiş çürükler, çıban, karbonkül, varis ülserleri ve yanıklar gibi lokal enflamasyonlarda haricen lapa olarak kullanıldığı bildirilmiştir. Ayrıca emziren kadınlarda meme ağrısını hafifletmek için bitki çayı olarak ülser, fıtık, kolit ve iç kanamayı durdurmak için kullanıldığı bildirilmiştir. Bitki çayının ayrıca burun tıkanıklığı ve iltihabı, ishal ve öksürüğü tedavi etmek için kullanıldığı da kayıtlara geçmiştir. Ağız yaraları ve diş eti kanamalarında ise gargara halinde kullanılmaktadır. Karakafes otunun terapötik etkilerinin yaygın olarak bilinmesine rağmen, insanlarda ve hayvanlarda hepatotoksik ve kanserojen etkili olabileceği çalışmalar ile gösterilmiş, bundan dolayı birçok ülkede kullanımını sınırlandırılmıştır. Genellikle baharat olarak da kullanılan karakafes otunun salatalara da ilave edildiği, diğer yeşilliklerle birlikte kızartılıp köfte yapımında kullanıldığı da kayıtlarda mevcuttur. Bu çalışmada S. officinale türünün geleneksel kullanım alanları ve önemi ile ilgili bazı bilgiler derlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Tulukcu, E., Sağdıç O., 2011. Konya’da Aktarlarda satılan tıbbi bitkiler ve kullanılan kısımları. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 27(4):304-308.
- Öztürk, F., Dölarslan, M., Ebru, G., 2016. Etnobotanik ve tarihsel gelişimi. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi (2):11-13.
- Yaldız, G., Yüksel T., Şekeroğlu, N., 2010. Rize ili florasında bulunan tıbbi ve aromatik bitkiler ve kullanım alanları. 3. Ulusal Karadeniz Ormancılık Kongresi, pp:1100-1114.
- Faydaoğlu, E., Sürücüoğlu, M.S., 2011. Geçmişten günümüze tıbbi ve aromatik bitkilerin kullanılması ve ekonomik önemi. Kastamonu University Journal of Forestry Faculty 11(1):52-67.
- Çitoğlu, G., 1994. Fitoterapi Bitkiler Sözlüğü İngilizce-Latince/Latince-İngilizce. Ankara. 136p.
- Mahmoudzadeh, E., Nazemiyeh, H., Hamedeyazdan, S., 2022. Anti-inflammatory Properties of the Genus Symphytum L.: A Review. Iranian Journal of Pharmaceutical Research 21(1).
- Nastic, N., Borras-Linares, I., Lozano-Sanchez, J., a Svarc-Gajic, J., Segura-Carretero, A. 2020. Comparative Assessment of Phytochemical Profiles of Comfrey (Symphytum officinale L.) Root Extracts Obtained by Different Extraction Techniques. Molecules 25:837.
- Le, V., Dolganyuk, V., Sukhikh, A., Babich, O., Ivanova, S., Prosekov, A., Dyshlyuk, L. 2021. Phytochemical Analysis of Symphytum officinale Root Culture Extract. Applied Sciences 11:447.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Tarım Politikaları
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
29 Mayıs 2024
Gönderilme Tarihi
17 Temmuz 2023
Kabul Tarihi
3 Mayıs 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 53 Sayı: 1
APA
Delimustafaoğlu, F. G., & Baldemir Kılıç, A. (2024). Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi. Bahçe, 53(1), 47-52. https://doi.org/10.53471/bahce.1328684
AMA
1.Delimustafaoğlu FG, Baldemir Kılıç A. Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi. Bahçe. 2024;53(1):47-52. doi:10.53471/bahce.1328684
Chicago
Delimustafaoğlu, Fatma Gül, ve Ayşe Baldemir Kılıç. 2024. “Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi”. Bahçe 53 (1): 47-52. https://doi.org/10.53471/bahce.1328684.
EndNote
Delimustafaoğlu FG, Baldemir Kılıç A (01 Mayıs 2024) Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi. Bahçe 53 1 47–52.
IEEE
[1]F. G. Delimustafaoğlu ve A. Baldemir Kılıç, “Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi”, Bahçe, c. 53, sy 1, ss. 47–52, May. 2024, doi: 10.53471/bahce.1328684.
ISNAD
Delimustafaoğlu, Fatma Gül - Baldemir Kılıç, Ayşe. “Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi”. Bahçe 53/1 (01 Mayıs 2024): 47-52. https://doi.org/10.53471/bahce.1328684.
JAMA
1.Delimustafaoğlu FG, Baldemir Kılıç A. Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi. Bahçe. 2024;53:47–52.
MLA
Delimustafaoğlu, Fatma Gül, ve Ayşe Baldemir Kılıç. “Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi”. Bahçe, c. 53, sy 1, Mayıs 2024, ss. 47-52, doi:10.53471/bahce.1328684.
Vancouver
1.Fatma Gül Delimustafaoğlu, Ayşe Baldemir Kılıç. Tıbbi Karakafes Otu (Symphytum officinale L.) Bitkisinin Kullanım Alanları ve Önemi. Bahçe. 01 Mayıs 2024;53(1):47-52. doi:10.53471/bahce.1328684