Armut Standart Çöğür Anacı Seçimi-1

Öz

Bazı kültür çeşitleriyle, yabani türlerin standart armut çöğür anacı olarak kullanılabilmeleri amacıyla başlatılan bu projenin kültür çeşitleri ile ilgili bölümü tamamlanmıştır. Ülkemizde en çok yetiştirilen yerli ve yabancı çeşitlerden Akça, Mustafabey, Williams, Coscia ve Ankara’nın serbest tozlanmalarıyla karşılıklı tozlamalardan elde edilen tohumların çimlenme oranları yüzde olarak tespit edilmiş, çöğür ve sür günlerde çap ve boy ölçümleri yapılmış ve aşı tutma oranları hesaplanmıştır. Çap ve boy üniformiteleri varyasyon katsayısı (CV) ile ifade edilmiştir. Ayrıca kök gelişimi de bir panelle puanlama yoluyla tespit edilmiştir. Sonuçların değerlendirilmesinde tartılı derecelendirme metodu esas alınmış ve ele alınan özellikler bakımından Williams çeşidinin serbest tozlanması ilk sırayı almıştır. Bunu Coscia ve Ankara çeşitlerinin serbest tozlanmaları takip etmektedir. Sonuç olarak projenin tümü ile ilgili çalışmalar tamamlanmadan önce, armut fidanı üretiminde şimdilik Williams çeşidi tohum kaynağı olarak önerilmekledir.

Anahtar Kelimeler

• Armut
• Çöğür
• Anaç

Seedling Rootstock Selection for Pears-1

Öz

The first step in pear seedling rootstock selection of some pear cultivars and wild species was terminated in 1984. The domestic and foreign cultivars studied widely grown in Turkey were Akça, Mustafabey, Williams. Coscia and Ankara. The seeds were obtained from fruits of open pollinated and cross-pollinated flowers of these cultivars. The following parameters were considered for evaluation; seed germination as percentage, measurement of height and diameter of seedlings and subsequent growth over budding, bud-take as percentage, uniformity of height and diameter of root and top systems by coefficient of variation (CV), and root growth by visual observation. Date was evaluated on weighed-rankit method based on the parameters mentioned above. As a result, open-pollinated Williams cultivar has been selected as the promising seedling rootstock followed by open pollinated Coscia as the second and Ankara as the third.

Anahtar Kelimeler

• Pear
• Seedling
• Rootstock

Kaynakça

1. Anonyms, 1961. Pear Rootstocks in California. California Agricultural Experiment Station Extension Service, Leaflet No:136.
2. Anonyms, 1969. A Research Programme for Decidious Fruit Production, Research and Training Centers for the Production, Processing and Marketing of Fruit and Vegetables, Turkey, UNDP-FAO technical Report 1. Roma.
3. Batjer, L.P., H. Schneider, 1960. Relation of Pear Decline to Rootstocks and Sieve Tube Necrosis. Proc. Amer. Soc. Hort. Sci. 76:85-97.
4. Chaikovs’ka, Z.P., 1970. Comparative Evaluation of Vegetative and Seedling Rootstocks for Pear. Naukovi Prasti, L’vivskii Sils’s’e’ kogospodars’kii Institut. 30:211-217. (Hort. Abst. 42:394 No. 43192).
5. Dokuzoğuz, M., 1964. Bazı Önemli Armut Çeşitlerinin Döllenme Biyolojileri Üzerinde Araştırmalar. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 1(2):68-84.
6. Fogle, H.W., 1975. Cherries. Advances in Fruit Breeding (Ed.: J. Janick, J.N. Moore). Purdue University Press, West Lafayette, Indiana, USA, pp:348-366.
7. Gönülşen, N., 1977. Ege Bölgesinde Mevcut Bazı Yabani Armut Türleri ve Bunların Anaçlık Değerleri Üzerinde Araştırmalar. Doktora Tezi, Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi, İzmir.
8. Gönülşen, N., Ö. Özcan, 1980. Armut Anaç Seleksiyonu Uygulama Projesi. 1980 yılı gelişme raporu. Ege Bölge Zirai Araştırma Enstitüsü, Menemen.

9. Hartmann, H.T., W.H. Griggs, C.J. Hansen, 1963. Propagation of Own-rooted Old Home and Bartlett Pears to Produce Trees Resistant to Pear Decline. Proc. Amer. Soc. Hort. Sci. 82:92-102.
10. Hartmann, H.T., D.E. Kester, 1975. Plant Propagation Principles and Practices. 3. Ed. Prentice Hell, Inc. Englewood Cliff, New Jersey, USA. 662p.
11. Higdon, R.J., M.N. Westwood, 1963. Some Factors Affecting the Rooting of Hardwood Pear Cutting. Proc. Amer. Soc. Hort. Sci. 83:193-198.
12. Hutchinson, A., 1974. Rootstocks for Fruit Tress. Ministry of Agriculture and Food, Ontario, Canada. Publ. No:334.
13. Karnatz, H., 1951. Local Fruit Varieties of the Lower Elbe Region Suitable for Rootstocks. Milt. Obstb. Versuchsring Jork 6:18-21. (Hort. Abst. 20:458 No:3252).
14. Kemmer, E., 1953. Rootstock Influence on Fruit Shape. Dtsch. Obstb. 72(1):12-13. (Hort. Abst. 23:569 No:3820).
15. Layne, R.E.C., H.A. Quamme, 1975. Pears. Advances in Fruit Breeding (Ed.: J. Janick, J.N. Moore). Purdue Univ. Press, West Lafayette, Indiana, USA. pp:38-70.
16. Ölez, H., 1967. Meyve Yetiştiriciliğinde Kullanılan Anaçlar ve Özellikleri. Seminer Notu. Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü, Yalova.
17. Özbek, S., 1978. Özel Meyvecilik. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Adana, Yayın No:128.
18. Sykes, J.T., 1969. Tohumla ve Vejetatif Olarak Üretilen Anaçlar, Fayda ve Mahzurları. TÜBİTAK Meyveciliğimizin Geliştirilmesi ve Ürünlerinin Değerlendirilmesi ile İlgili Problemler ve Bu Maksatla Yapılması Gerekli Araştırmalar (Sempozyum). Tarım ve Ormancılık Grubu.
19. Thomas, H.E. ve ark., 1948. Rootstock Susceptibility to Armillaria mellea. Phytopatology 138:152-154. (Hort. Abst. 19:101 No:979).
20. Westwood, M.N., M.E. Chestnut, 1964. Rest Period, Chilling Requirement of Bartlett Pear as Related to Pyrus calleryana and P.communis Rootstocks. Proc. Amer. Soc. Hort. Sci. 84:82-87.
21. Westwood, M.N., H.R. Cameron, P.B. Lombard, C.B. Cordy, 1971. Effects of Trunk and Rootstock on Decline, Growth and Performance of Pear. Jour. Amer. Soc. Hort. Sci. 96(2):147-150.
22. Whittaker, E.C., 1956. Pear Rootstocks in New South Wales. Agric. Gaz. N.S.W. 67:226-237 (Hort. Abst. 27:22 No:103).