Bazı Önemli Kiraz Çeşitlerinin Meyve Tomurcuklarının Dona Mukavemetleri Üzerinde Araştırmalar-2 (Çiçeklenme Dönemi)

Öz

Bu çalışma, 1992-1993 yılları arasında Yalova Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü, Meyvecilik Bölümünde yapılmıştır. Çalışmada Marmara Bölgesi için ümitvar olarak seçilen kiraz çeşitlerinden Turfanda, Karabodur, 0900 Ziraat, Karagevrek, Akşehir Napolyonu, Bing, Stella ve Van çeşitlerinin çiçeklenme döneminde ilkbahar donlarına mukavemet durumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Çeşitlerinin ilkbahar donlarına mukavemet durumlarının belirlenmesi çiçek tomurcuklarının; tomurcuk patlaması, pembe tomurcuk, tam çiçeklenme ve çiçeklenme sonrası dönemlerde -3℃’ye 1, 2 ve 3 saat, -5℃’ye 1 ve 2 saat süreyle ayrıca 1993 yılında tomurcuk patlaması döneminde -6℃ ve -8℃’ye 1 ve 2 saat süreyle maruz bırakılması suretiyle yapılmıştır. Çeşitlerinin ilkbahar donlarına mukavemet derecelerinin farklı olduğu saptanmıştır. Tüm çeşitler çiçeklenme sonu devresinde en hassas durumda bulunmuşlardır. -3℃’nin tüm uygulamaları, tüm dönemlerde; -5℃ uygulamalarının da tomurcuk patlaması döneminde denemeye alınan çeşitlerde önemli bir zarar yapmadığı anlaşılmıştır. -6℃’nin 2 saat uygulaması ile -8℃’nin 1 ve 2 saatlik uygulamalarının tomurcuk patlaması döneminde çeşitlerin hemen hemen hepsini %90 oranında zararlandırdığı saptanmıştır. Öte yandan -5℃ uygulamalarında dönemlere ve uygulamalara bağlı olarak çeşitlerdeki tomurcuk canlılık oranları %0 ile %98.9 arasında değişmiştir. -5℃’nin 2 saatlik uygulamasının, genel olarak, tüm dönemlerde, ele alınan tüm çeşitler için tamamen öldürücü etki yaptığı saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kiraz
• Meyve Tomurcukları
• Dona Mukavemet
• Çiçeklenme Dönemi
• Prunus avium L.

Frost Resistance of Fruit Buds of Some Sweet Cherry (Prunus avium L.) Cultivars Widely Grown in Turkey-2 (Flowering Period)

Öz

This study was carried out at Yalova Atatürk Central Horticultural Research Institute, the Department of Pomology, between the years of 1992 and 1993. In the study, the spring frost resistance of Turfanda, Karabodur, 0900 Ziraat, Karagevrek, Akşehir Napolyonu, Bing, Stella, and Van sweet cherry (Prunus avium L.) cultivars, were studied by artificial freezing tests. In the spring, at the stages of bud burst, pink cluster, full bloom and post bloom, the flowers were exposed to -3℃ for 1, 2 and 3 hours, to -5℃ for 1 and 2 hours, and for the experiment year of 1993 at bud burst stage to -6℃ and -8℃ for 1 and 2 hours. Spring frost resistance ability of the cultivars differed significantly. During spring, all cultivars were most sensitive at post bloom stage. The application of -3℃ for 1, 2 and 3 hours at all stages, and the application of -5℃ at bud burst stage were not harmful to any flowers of tested cultivars. On the other hand, -6℃ for 2 hours and -8℃ for 1 and 2 hours at the bud burst stage, caused up to 90% flower injury in all cultivars. The alive flower bud percentage of the cultivars at -5℃ applications varied from 0% to 98.9% according to the application year and stages. In general -5℃ for 2 hours caused a total flower injury in all stages for all the cultivars.

Anahtar Kelimeler

• Cherry
• Fruit Buds
• Frost Resistance
• Flowering Period
• Prunus avium L.

Kaynakça

1. Anonim, 1993. Meteoroloji Kayıtları. Meteoroloji İstasyon Müdürlüğü, Yalova.
2. Ashworth, E.N., D.J Rowse and L.A. Billmyer, 1983. The Freezing of Water in Woody Tissues of Apricot and Peach and the Relationship to Freezing Injury. J. Amer. Soc. Hort. Sci. 108(2):299-303.
3. Burak, M., 1989. Marmara Bölgesinde Yetiştirilen Önemli Bazı Şeftali Çeşitlerinin Dona Dayanımları Üzerinde Araştırmalar (Doktora Tezi). Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü, Yalova, 127 s.
4. Büyükyılmaz, M. and D. E. Kester, 1976. Comparative Hardiness of Flower Buds and Blossoms of Some Almod Genotypes in Relation to Time of Bloom and Leafing. J. Amer. Soc. Hort. Sci. 101(4):344-347.
5. Büyükyılmaz, M., F. Öz ve A. Ayanoğlu, 1978. Bazı Önemli Kiraz Çeşitleri Çiçek Tomurcuklarının İlkbahar Donlarına Dayanıklılıklarının Yapay Dondurma Yöntemi ile Karşılaştırılması (Gelişme Raporu). Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü, Yalova.
6. Dennis, F.G. Jr., W.S. Carpenter and W.J. Maclean, 1975. Cold Hardiness of "Montmorency" Sour Cherry Flower Buds During Spring Development. Hort. Science, 10(5):529-531.
7. Düzgüneş, O., 1963. Bilimsel Araştırmalarda İstatistik Prensipleri ve Metotları. Ege Üniversitesi, İzmir, 375s.
8. Eriş, A., 1982. Ankara Koşullarında Yetiştirilen Bazı Üzüm Çeşitlerinin Soğuk Gereksinimleri ve Dona Dayanıklılıklarının Saptanması Üzerinde Araştırmalar. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Yayın:856. Bilimsel Araştırma ve İncelemeler No:515, Ankara, 66 s.

9. Eriş, A., 1985. Bahçe Bitkileri Fizyolojisi. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Ders Notu:11. Bursa, 137 s.
10. Fischer, M., J. Salzer and H.J. Koch, 1987. Frost Tolerance of Fruit Species. 4. Assessment of Damage to Sweet Cherry. Hort. Abs. 58(5): No:2653.
11. Grausland, J. and P. Hansen. 1980. Sensitivity of Flower Buds to Frost in the Sour Cherry "Stevnsbaer". Saertryk af Tidssknift for Planteavl 84:37-43.
12. Iacobutâ, G., 1989. The Effect of Spring Frost on Cherries in the Fölticeni Area. Hort. Abs. 59(12): No:9754.
13. Mavileanu, M., P. Onofrei and G. Iacobutâ. 1989. The Performence of Some Cherry Cultivars in the North of Moldova. Hort. Abs. 59(12): No:9753.
14. Ninkovski, I., D. Popovic and M. Dakovic, 1990. The Susceptibility of Sweet and Sour Cherries to Winter Frosts. Hort. Abs. 60(2): No:911.
15. Orckhova, V.P. and G.M. Tarasyuk, 1989. Frost Resistance of Sweet Cherry in the Steppe Region of the Crimea. Hort. Abs. 59(2): No:916.
16. Öz, F., 1977. Marmara Bölgesi İçin Ümitvar Kiraz ve Vişne Çeşitleri. Bahçe 8(1):1-23.
17. Proebsting, E.L. Jr., 1982. Cold Resistance of Stone Fruit Flower Buds. Coop. Extension of Washington State University PNM 221, Washington, USA.
18. Proebsting, E.L. Jr. and H.H. Mills, 1961. Loss of Hardiness by Peach Fruit Buds as Related to Their Morphological Development During the Pre-bloom and Bloom Period. Proc. Amer. Soc. Hort Sci. 78:104-110.
19. Proebsting, E.L. Jr. and H.H. Mills, 1971. The use of Controlled Freezing Techniques for Estimating Critical Temperatures for Fruit Buds. Washington Agric. Exp. Station, Circular No:548.
20. Proebsting, E.L. Jr. And H.H. Mills, 1978. Low Temperature Resistance of Developing Flower Buds of Six Decidious Fruit Species. J. Amer. Soc. Hort. Sci. 103(2):192-198.
21. Roversi, A. and V. Ughini. 1990. Sensitivity of Cherry Flower Buds to Winter Frosts. Hort. Abs. 60(5): No:3163.
22. Sakai, A., 1973. Characteristics of Winter Hardiness in Extremely Hardy Twigs of Woody Plants. Plant and Cell Physiol. 14:1-9.
23. Stancevic, A., M. Bulatovic, M. Nikolic and A. Mutapovic, 1980. Resistance of the Fruit of Different Cherry Cultivars to Late Spring Frost. Hort. Abs. 50(5): No:3132.
24. Stergious, B.B. and G.S. Howell, 1973. Evaluation of Viability Tests for Cold Stressed Plants. Hort. Science, 98(4):325-330.
25. Weiser, C.J., 1970-a. Cold Resistance and Acclimation in Woody Plants. Hort. Science. 5(5):403-410.
26. Weiser, C.J., 1970-b. Cold Resistance and In-jury in Woody Plants. Science, 169(3952):1269-1278.
27. Westwood, M.N. 1970. Rootstock-Scion Relationships in Hardines of Decidious Fruit Trees. Hort. Science, 5(5):418-421.
28. Yurtsever, N., 1984. Deneysel İstatistik Metotlar. Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Yayın No:121. 6235. 623 s.
29. Zavarzin, V.I., 1963. Concerning the Frost Resistance of Stone Fruit Trees. Hort. Abs. 33(4):No:6729.