Ordu Kenti Altınordu İlçesi Parklarında Üzümsü Bitkilerin Kullanımı

Öz

Doğallıktan uzaklaşmaya başlayan ve betonlaşan kentlerde, kentlilerin rekreasyon amaçlı tercih ettikleri parklarda farklı özelliklerde estetik ve fonksiyonel bitki türlerinin kullanımı oldukça önem taşımaktadır. Geniş bir kullanım alanı olan üzümsü meyveler sadece ekonomik anlamda önemli olmayıp, aynı zamanda fonksiyonel ve estetik özellikleri ile de peyzaj değeri yüksek olan bitkilerdir. Bu çalışmada; Ordu kenti, Altınordu ilçesinde bulunan parklarda yer alan üzümsü meyvelerin tespiti ve kent peyzajına katkılarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda 20 mahallede bulunan toplam 78 adet park bitkisel uygulamalar açısından incelenmiştir. Parkların 28’inde “Pyracantha coccinea, Ligustrum vulgare, Morus alba, Prunus laurocerasus, Melia azedarach, Mespilus germanica, Berberis thunbergii, Viburnum tinus, Chamaerops humilis” türlerinin farklı amaçlarla kullanıldıkları belirlenmiştir. Ayrıca üzümsü meyvelerin kullanımında bazı yanlış uygulamalar tespit edilmiş ve uygulama hatalarının ortadan kaldırılmasına yönelik önerilerde bulunulmuştur. Üzümsü meyvelerin kullanıldığı yerlerde renk ve doku bakımından alana hareketlilik kattığı, kuş türlerini çekici özelliklerinin olduğu ve görsel kaliteyi arttırıcı etkiye sahip oldukları görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Ordu
• üzümsü meyveler
• peyzaj
• bitkisel tasarım
• görsel kalite

Usage of Grape Plants in Parks of Ordu City Altinordu District

Abstract

The use of plant species in the parks preferred by the citizens for recreation is important in the cities which are getting away from naturalness and becoming concrete. Grape–fruited plants, which are widely used in landscaping, are not only economically important, but also have high landscape value with their functional and aesthetic features. In this study; the aim of this study was to determine the grape–fruited plants in the parks located in the Altınordu district of Ordu city and to determine their contribution to the urban landscape. In this context, 78 parks in 20 neighborhoods were examined in terms of vegetative applications. In 28 of the parks “Pyracantha coccinea, Ligustrum vulgare, Morus alba, Prunus laurocerasus, Melia azedarach, Mespilus germanica, Berberis thunbergii, Viburnum tinus, Chamaerops humilis” species were found. In the scope of the study, wrong practices were identified and suggestions were made to eliminate the application errors. It has been observed that grape–fruit plants add mobility to the area in terms of color and texture, have attractive features of bird species and have an effect that improves visual quality.

Keywords

• Ordu
• berry fruits
• landscape
• herbal design
• visual quality

Kaynakça

1. Anonim, 2012. Ordu ili doğa master planı 2013-2023. T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, 11. Bölge Müdürlüğü Ordu Şube Müdürlüğü, Ordu.
2. Anonim, 2017. Ordu ili 2016 yılı çevre durum raporu. T.C. Ordu Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü, Ordu.
3. Anonim, 2016. Ordu ili tabiat turizmi master planı 2016-2019. T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Ordu.
4. Ağaoğlu, S., 2013. Üzümsü meyveler. Tomurcukbağ Ltd. Şti. Eğitim Yayın No:1, Ankara, 21-54s.
5. Aydemir, S.E., 2004. Kentsel açık ve yeşil alanlar “Rekreasyon”: kentsel alanların planlanması ve tasarımı. Akademi Yayın Evi, Ders Notları, Trabzon, 285-335s.
6. Uzun, G., 1990. Kentsel rekreasyon alanlarının planlanması. Çukurova Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Ders Kitabı No: 48, Adana.
7. Özgen, Y., 1987. Peyzaj düzenlemelerinde kullanılan insan sağlığına zararlı bitkiler. İstanbul Üniversitesi, Orman Fakültesi Dergisi, Seri: A, 37(1):90-97.
8. Tanrıverdi, F., 1987. Peyzaj mimarlığı bahçe sanatının temel ilkeleri ve uygulama metotları. Atatürk Üniversitesi, Bahçe Bitkileri Bölümü, Peyzaj Mimarlığı Anabilim Dalı Ders Kitabı No:49, Erzurum.

9. Thompson, C.W., 2002. Urban open space in the 21. century. Landscape and Urban Planning, Edinburgh College of Art, 60:59-72.
10. Yeşil, M., Yeşil, P., Yılmaz, H., 2006. Tokat kenti açık-yeşil alanlarında kullanılan üzümsü meyveler ve kent peyzajına katkıları. 3. Ulusal Üzümsü Meyveler Sempozyumu, 14-16.09.2006, Tokat, 54-60s.
11. Yılmaz, H., Irmak, M.A., 2004. Erzurum kenti açık-yeşil alanlarında kullanılan bitki materyalinin değerlendirilmesi. Ekoloji Dergisi 13(52):9-16.