Eğirdir/Isparta Koşullarında Yetiştirilen Kültür Formu Böğürtlen Çeşitlerinin UPOV Kriterleri Kullanılarak Ön Tanımlanmalarının Yapılması

Öz

Bu çalışmada Meyvecilik Araştırma Enstitüsü’nde mevcut olan üzümsü meyveler koleksiyon parselinde yer alan 10 adet kültür formu böğürtlen çeşidi kullanılmıştır. Denemede 10 böğürtlen (Rubus fruticocus) çeşidi; Loch Ness, Bursa 1, Navaho, Bursa 2, Bartın 1, Jumbo, Chester Thornless, Bursa 3, Arapaho, Dircksen Thornless değerlendirilmiştir. Böğürtlen çeşitleri arasında morfolojik düzeyde farklılıklar ve benzerliklerin belirlenmesinde UPOV deskriptörü kullanılmıştır. UPOV listesinde yer alan 44 özellik, tüm çeşitlerde incelenmiş ve resimlenerek kayıt altına alınmıştır. UPOV deskriptörüne göre üniform bitkiler üzerinde bir yıl boyunca yapılan ölçüm ve gözlemler kriterlere dönüştürülmüştür. Bu veriler kullanılarak yapılan değerlendirme sonucunda çeşitlerin benzerlikleri değerlendirilmiştir. Çeşitler arasında farklılıklar bulunmakla birlikte, birbirinin tam benzeri çeşit tespit edilememiştir. Ön tanımlama çalışması sonuçlarının ileride yapılacak olan moleküler tanımlama çalışmasına ve bu konuda yapılabilecek diğer araştırmalara katkısı olacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Böğürtlen
• tanımlama
• çeşit
• UPOV

A Pre-Study for the Description Non-Wild Forms of the Blackberry Varieties Cultivated in Eğirdir/Isparta by Morphological Traits According to UPOV Criteria

Abstract

In this study, 10 of Blackberry varieties cultivated in Fruit Research Station Eğirdir/Isparta were used. UPOV descriptor was used to determine morphological differences and similarities among varieties. Loch Ness, Bursa 1, Navaho, Bursa 2, Bartın 1, Jumbo, Chester Thornless, Bursa 3, Arapaho, Dircksen Thornless Blackberry varieties were used in the study. 44 UPOV criteria were used to evaluate varieties and data and pictures of varieties were recorded. Data was obtained from uniform plants in one year period and converted to identification criteria for evaluation. Similarity of varieties were determined according to results. It was determined that no similar (same) variety was evaluated and differences had been determined between varieties. This pre description study will be useful for molecular characterization studies and other future studies, especially for breeding studies in Blackberry.

Keywords

• Blackberry
• morphology
• variety
• UPOV

Kaynakça

1. Ağaoğlu, Y.S., 1986. Üzümsü Meyveler. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Yayın No:84. Ankara, 377s.
2. Anonim, 2005. TÜBİTAK Bilim ve Teknik Dergisi, Yayın No:449, Kasım 2005, Ankara.48s.
3. Ercişli, S., 2004. A Short Review of the Fruit Germplasm Resources of Turkey. Genetic Resources and Crop Evolution 51:419–435.
4. Gerçekçioğlu, R., 1999. Tokat Yöresinde Doğal Olarak Yetişen Böğürtlenlerin (Rubus fructicosus L.) Seleksiyonu Üzerinde Bir Araştırma. Türk Tarım ve Ormancılık Dergisi, 23(Ek Sayı 4):977–981.
5. Gough, R.E. and E.C. Poling, 1996. Small Fruits in the Home Garden. New York University Press, ABD, pp:33–67.
6. Janick, J., 2006. Plant Breeding Reviews, 29:50–58.
7. Kaleci, N. ve S. Günay, 2006. Çanakkale Koşullarında Yetiştirilen Bazı Çilek Çeşitlerinin Fenolojik, Pomolojik ve Verim Özelliklerinin Belirlenmesi. Bahçe 35(1–2):47–54.
8. Kurnianta, A.J., 2005. Descriptive Sensory Analysis of Thornless Blackberry Selections to Determine Sensory Similarity to ‘Marion’ Blackberry Flavor (M.S. Thesis), Oregon State University, Corvallis, ABD, 156p.

9. Onur, C., 1999. Bazı Frenk Üzümü (Ribes spp.), Ahududu ve Böğürtlen (Rubus spp) Çeşitlerinin Evalüasyonu. Türkiye 3. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 14–17 Eylül 1999. Ankara. 2:772–775.
10. Onur, C., 2006. Üzümsü Meyveler Islah Programından Sempozyumlara, 2. Ulusal Üzümsü Meyveler Sempozyumu, 14–16 Eylül. Tokat. s:25–32.