Sivas İli Ulaş İlçesinde Yetiştirilen Bazı Çilek Çeşit ve Tiplerinin Performanslarının Belirlenmesi

Öz

Bu çalışma Sivas ili Ulaş ilçesinde 2010–2011 yıllarında, 4 çilek çeşidi (Fern, Cristal, Kabarla, Sweet Ann) ve 5 genotip (4A24, 1A11, 4A14, 10B131 ve 4A28) kullanılarak, verim ve kalite özelliklerinin incelenmesi amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada çeşit ve genotiplerde bazı fenolojik, meyve ve bitki özellikleri incelenmiş olup, verim değerleri alınmıştır. Ortalama değerlere göre en fazla bitki büyüklüğü, meyve sayısı ve verim 4A24 genotipinde tespit edilmiştir. Sweet Ann çeşidinden elde edilen meyveler diğer tip ve çeşitlere göre daha iri meyvelere (en–boy ve ağırlık olarak) sahip olmuştur. En iyi renklenme (L, a, b) Sweet Ann çeşidi ile 4A24 tipinden elde edilmiştir. En yüksek SÇKM, Sweet Ann çeşidinden elde edilmiştir. Bu çalışma sonuçları değerlendirildiğinde; 4A24 tipi verim bakımından, Sweet Ann çeşidi ise en önemli meyve özellikleri bakımında diğer tip ve çeşitlere göre ön plana çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Fragaria sp.
• pomoloji
• fenoloji
• verim

Determination of The Performances of Some Strawberry Cultivars in Sivas Province

Öz

This study was carried out in Sivas province (Ulaş district), with Fern, Cristal, Kabarla, Sweet Ann cultivars and 5 different genotypes. The aim of the study was examined the yield and other quality characteristics. According to average values, the promising type was the 4A24, the highest yield and berry number in the 4A24 type. If the fruit size was compared to other types and cultivars, the Sweet Ann had bigger value. The best coloring (L, a, b) was obtained from Sweet Ann types and 4A24 type. The highest TSS was obtained Sweet Ann. The results of this study showed that the 4A24 type was good according to yield, the Sweet Ann cultivar stands out for important berry characteristics.

Anahtar Kelimeler

• Fragaria sp.
• pomology
• phenology
• yield

Kaynakça

1. Ağaoğlu, Y. S., 1986. Üzümsü Meyveler. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları: 984, Ders Kitabı: 290.
2. Anonim, 2015. TÜİK Verileri, http://www. tuik.gov.tr. (Erişim tarihi: 2015).
3. Aslantaş, R. ve H. Karakurt, 2011. Rakımın Meyve Yetiştiriciliğinde Önemi ve Etkileri. Alınteri Dergisi, 12:31–37.
4. Atasay, A., N. Türemiş, İ. Demirtaş ve A. Göktaş, 2006. Eğirdir (Isparta) Koşullarında Yaz Dikimi Yapılan Bazı Çilek Çeşitlerinin Verim ve Kalite Özellikleri. Ulusal II. Üzümsü Meyveler Sempozyumu Bildiriler Kitabı: 100–105.
5. Çekiç, Ç., R. Gerçekçioğlu ve M. Güneş, 2003. Bazı Yabancı Çilek Çeşitlerinin Tokat Ekolojisine Adaptasyonu. I. Ulusal Kivi ve Üzümsü Meyveler Sempozyumu Bildiriler Kitabı: 246–248.
6. Erenoğlu, B., M. Baş, S. Ufuk ve Y. Erbil, 1999. Marmara Bölgesine Uygun Yeni Çilek Çeşitlerinin Seçimi. Yalova Atatürk Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü Yayın No:128, 26s.
7. Geçer, M. K. ve H. Yılmaz, 2011. Van Ekolojik Koşullarında Üretilen Çilek Fidelerinin Meyve Verim Özelliklerinin Belirlenmesi. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 1(2):15–22.
8. İslam, A., R. Cangi, C. Yılmaz ve A. I. Özgüven, 2003. Bazı Çilek Çeşitlerinin Ordu Ekolojisine Adaptasyonu Üzerine Araştırmalar. Ulusal Kivi ve Üzümsü Meyveler Sempozyumu Bildiriler Kitabı s.217–220.

9. Kaleli, N. ve S. Günay, 2006. Çanakkale Koşullarında Yetiştirilen Bazı Çilek Çeşitlerinin Fenolojik, Pomolojik ve Verim Özelliklerinin Belirlenmesi. Bahçe 35(1–2): 47–54.
10. Karaçalı, İ., 2002. Bahçe Ürünlerinin Muhafazası ve Pazarlanması. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları No: 494, 469s.
11. Karaduva, L. ve Ş. Kurnaz, 1992. Samsun Ekolojik Koşullarında Çileklerde Yaz Dikim Zamanının Belirlenmesi Üzerinde Bir Araştırma. Türkiye I. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi Bildiriler Kitabı: 223–228.
12. Karakaya, M., B. Öztürk, A. İslam, O. Karakaya, E. Kaçar, E. Turga ve S. Gün, 2016. Ordu Ekolojik Koşullarında Yetiştirilen Bazı Çilek Çeşitlerinin Meyve Kalite Özellikleri. Bahçe Dergisi 45:854–858.
13. Kaska, N., S. Paydas, A. I. Özgüven, E. Özdemir, S. Eti ve N. Türemiş, 1993. Ülkemizde Yetiştiriciliği Yapılan Çilek Çeşitlerinin Güneydoğu Anadolu Bölgesine Adaptasyonu. Çukurova Üniversitesi Yayın No:58, GAP Yayınları No:73. Adana.
14. Kaşka, N., N. Türemiş ve E. Özdemir, 1995. Çilek Çeşit Kataloğu. Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğü, Bitkisel Üretimi Geliştirme Daire Başkanlığı, Ankara.
15. Kaynaş, N. ve S. Günay, 2003. Çanakkale Yöresine Uygun Çilek Çeşitlerinin Saptanması Üzerine Çalışmalar. Ulusal Kivi ve Üzümsü Meyveler Sempozyumu, Ordu.
16. Köse, M., 2003. Selva ve Sweet Charlie Çilek Çeşitlerinde Bakteri Uygulamalarının Bitki Gelişimi ve Verimi Üzerine Etkisi (Yüksek Lisans Tezi). Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Erzurum.
17. Kurnaz, Ş., H. Çelik ve H. Demirsoy, 1995. Yaz Dikim Yöntemiyle Yetiştirilen Bazı Çilek Çeşitlerinin Karadeniz Bölgesine Adaptasyonlarının Araştırılması. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 10(1):43–49.
18. Kuru, S. ve A. İslam, 2010. Organik Çilek Yetiştiriciliğinde Farklı Malçların Verim ve Kalite Üzerine Etkisi. Türkiye IV. Organik Tarım Sempozyumu Bildiriler Kitabı:565–569
19. Özdemir, E. ve S. Onur, 1986. İçel Yöresine Uygun Çilek Çeşitleri. Bahçe 15(1–2):3–9.
20. Özdemir, E., K. Gündüz ve M. Şehitoğlu, 2003. Yayladağı (Hatay) Koşullarında Yetiştirilen Bazı Çilek Çeşitlerinin Verim ve Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi. Türkiye 4. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, Antalya.
21. Özgüven, A. I. ve C. Yılmaz, 2003. Adana Ekolojik Koşullarında Bazı Kaliforniya Çilek Çeşitlerinin Adaptasyonu. Ulusal Kivi ve Üzümsü Meyveler Sempozyumu, Ordu.
22. Paydaş, S., N. Kaşka, H. Çağlar and E. Yaşa, 1996. Investigation on Yield, Fruit Quality and Aroma Compounds of Some Strawberry Cultivars and Hybrids. 1. Egypt–Hungarian Horticulture Congress 2:172–177.
23. Polat, M., 2005. Ankara (Ayaş) Koşullarında Organik Çilek Yetiştiriciliği Olanaklarının Araştırılması (Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, 116s.
24. Rutkowski, P. K., D. E. Kruczynska and E. Zurawicz, 2006. Quality and Shelf Life of Strawberry Cultivars in Poland. Acta Hort. 708:329.
25. Singh, R., R. Asrey and S. Kumar, 2006. Effect of Plastic Tunnel and Mulching on Growth and Yield of Strawberry. Indian Journal of Horticulture 63:1(18–20)
26. Üstün, P. ve S. Paydaş, 1995. Bazı Melez Çilek Çeşit Adaylarının Verim ve Meyve Kalitesi Üzerinde Araştırmalar. Türkiye II. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, Bildiriler Kitabı:301–305.