Ceviz Tohumlarından Çöğür Eldesi

Öz

Çalışmada, ceviz tohumları Aydın ili Köşk ilçesinde tohumdan yetişmiş ağaçlardan alınmış ve 36 adet ceviz meyvesinde meyve özellikleri belirlenmiştir. Ceviz tohumları talaş içinde katlamaya alınmış ve katlama sonrasında 110 adet ceviz tohumu köklendirme masalarına ekilerek, çimlendirilmeye alınmıştır. Çimlendirme sonucunda köklendirme masalarından çıkartılan çöğürlerin boyu, gövde çapı, kazık kök uzunluğu ve saçak kök uzunluğu, köklenme durumları belirlenmiştir. Çöğür boyları ortalama 12.31 cm, çöğür gövde çapı 4.21 mm, saçak kök uzunluğu 25.20 cm, kazık kök uzunluğu 12.11 cm olarak belirlenmiştir. Çöğürlerin %51.82’sinin köklenme durumunun az, %22.73’ünün orta ve %25.45’inin ise çok köklendikleri tespit edilmiştir. Batman şartlarında Şubat ayında katlamaya alınan, Nisan ayında çimlenmiş tohumların tavalara ekimi ile gelişmeye başlayan ceviz çöğürlerinin yaklaşık 12 ay sonra aşılamaya uygun anaç büyüklüğüne ulaştığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Ceviz
• çöğür gelişimi
• köklenme durumu

Obtain of Seedling from Walnut Seedlings

Öz

In the study, walnut seeds were taken from seed grown trees in Köşk district of Aydın province and fruit properties were determined in 36 walnut fruits. Walnut seeds were stratification in sawdust and 110 walnut seeds were planted on rooting tables and then germinated. As a result of germination, seeds of removed from rooting tables were determined seed length, seed stem diameter, taproot and hairy root length and rooting states. İt was determined as seeding length 12.31 cm, seedling stem diameter 4.21, hairy root length 25.20 cm, taproot length 12.11 cm. It was determined that 51.82% of the seedlings had low rooting status, 22.73% had medium rooting and 25.45% had very rooting. It was determined that walnut seeds, which were esterification in February under Batman conditions and started to grow by planting germinated seeds in row in April, reached the rootstock size suitable for grafting after 12 months.

Anahtar Kelimeler

• Walnut
• seedling development
• rooting status

Kaynakça

1. Abdiş A., 2010. Kastamonu ili Taşköprü, Tosya ve Daday ilçelerinde yetiştirilen cevizlerin seleksiyon yolu ile ıslahı (Yüksek Lisans Tezi). Ordu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Ordu.
2. Anonim, 2019. Türkiye İstatistik Kurumu (https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=92&locale=tr; Erişim Tarihi: 13.09.2019).
3. Beyhan, N., T. Demir, D. Marangoz, 1999. Çimlenmeyi uyarıcı işlemler ve tüplü yetiştiriciliğin cevizde tohum çimlenmesi ve çöğür gelişimi üzerine etkileri. O.M.Ü. Ziraat Fakültesi Dergisi 14(3):101-113.
4. Beyhan, Ö., 2009. Akyazı bölgesi cevizlerinin (Juglans regia L.) seleksiyon yoluyla ıslahı üzerinde araştırmalar-1. Bahçe 38(2):1-8.
5. Çelik, M., Sakin, M., 1991. Ülkemizde meyve fidanı üretiminin bugünkü durumu. Türkiye 1. Fidancılık Sempozyumu, Ankara, 169-181.
6. Eriş, A., Soylu, A., Barut, E., 1991. Cevizlerde aşı uygulamalarının başarısına etki eden faktörler üzerine bir inceleme. Türkiye 1. Fidancılık Sempozyumu, Ankara, 223-233.
7. Güleryüz, M., 1991. Ülkemizde meyve fidancılığında anaç sorunu ve dünyada anaç ıslahı ile ilgili çalışmalar. Türkiye 1. Fidancılık Sempozyumu, Ankara, 273-285.
8. Gülsoy, E., T. Kaya, M. Şimşek, M. Pehluvan, 2016. Iğdır yöresi cevizlerinin (Juglans regia L.) seleksiyonu. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 6(1):25-30.

9. Karadeniz, T., M.S. Çorumlu, 2014. İskilip ceviz genotipleri. Bahçe 43(1-2):9-17.
10. Kaşka, N., 2001. Türkiye’de cevizle ilgili araştırmaların değerlendirilmesi ve geleceğe bakış. 1. Ulusal Ceviz Sempozyumu, 5-8 Eylül, Tokat, s:1-11.
11. Koyuncu, F., 1998. Bazı sert kabuklu meyvelerin çelikle çoğaltılmasındaki problemler. Doğu Anadolu Tarım Kongresi, 14-18.09.1998, Erzurum, s:591-599.
12. Maden, Ö., 2010. Gönen (Balıkesir) ilçesi cevizlerinin (Juglans regia L.) seleksiyon yolu ile ıslahı, (Yüksek Lisans Tezi). Ordu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Ordu.
13. Özcan, A., M. Sütyemez, 2017. Bazı ceviz (Juglans regia L.) çeşitlerinin çimlenme ve çöğür (anaçlık) gelişme performanslarının belirlenmesi. KSÜ Doğa Bil. Dergisi 20(1):75-79, (doi: 10.18016/ksujns.0465375).
14. Reis, S., 2010. Trabzon ili cevizlerinin (Juglans regia L.) seleksiyon yolu ile ıslahı (Yüksek Lisans Tezi). Ordu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ordu.
15. Rom, R., Carlos, R.F., 1987. Rootstock for fruit crops. University of California, Davis, California. 415-450.
16. Şen, S.M., 1986. Ceviz yetiştiriciliği. Eser Matbaası, 229s.
17. Şen, S.M., 2001. Ceviz anaçları. Türkiye 1. Ulusal Ceviz Sempozyumu, 5-8 Eylül, Tokat, s:12-24.
18. Taşcı, A.R., 2016., Ulubey (Ordu) ilçesinde yetişen ceviz genotiplerinin (Juglans regia L.) bazı fiziksel ve kimyasal özellikleri (Yüksek Lisans Tezi). Ordu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, 69s.
19. Yaviç, A., A. Doğan, A. Kazankaya, T. Encü, 2016. Van gölü havzası farklı lokasyonlarından alınan ceviz tohumlarında çimlenme sonrası kök kesimi uygulamasının çöğür gelişimi üzerine etkisi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Bilimleri Dergisi 26(4):621-631.
20. Yıldız, K., 2001. Bazı ceviz türlerine ait tohumların çimlenme oranı ve çöğür gelişiminin belirlenmesi üzerinde bir araştırma. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Bilimleri Dergisi 11(1):47-50.