Ordu Ekolojik Koşullarında Yetiştirilen Bazı Çilek Çeşitlerinin Meyve Kalite Özellikleri

Öz

Bu çalışma, Ordu ekolojik koşullarında yetiştirilen, farklı dönemlerde hasat edilen 2 farklı çilek çeşidinin (Fragaria × ananassa var. Albion ve San Andreas) meyve ağırlığı, geometrik ortalama çap, et sertliği ve renk gibi kalite özelliklerinin yanı sıra suda çözünebilir kuru madde (SÇKM), pH, titre edilebilir asitlik (TEA), toplam fenolik bileşikler, antioksidan aktivitesi ve toplam flavonoid gibi biyokimyasal özelliklerini belirlemek amacı ile yürütülmüştür. Her iki çeşit için en yüksek meyve ağırlığı ve geometrik ortalama çap 2. hasat döneminde tespit edilmiştir. Genel olarak meyve eti sertliği ilk hasat tarihinde daha yüksek bulunmuştur. En yüksek L*, kroma ve hue açısı değerleri Albion çeşidinde 3. hasatta, San Andreas çeşidinde ise 1. ve 3. hasat tarihlerinde saptanmıştır. İncelenen çeşitlerde SÇKM içeriği en yüksek 2. hasatta San Andreas (%10.46) çeşidinde, en düşük ise 2. hasatta Albion (%4.32) çeşidinde; TEA içeriği en yüksek 4. hasatta San Andreas (%1.07) çeşidinde, en düşük ise 2. hasatta Albion (%0.50) çeşidinde ve pH değeri en yüksek 2. hasatta Albion (3.46) çeşidinde, en düşük ise 4. hasatta San Andreas (3.17) çeşidinde tespit edilmiştir. En yüksek toplam fenolik bileşikler, antioksidan aktivitesi ve toplam flavonoid içeriği 2. hasat döneminde San Andreas çeşidinden elde edilmiştir. Sonuç olarak 2. hasat döneminde derimi yapılan çilek meyvelerinin daha iyi meyve kalitesine sahip olduğu ifade edilebilir.

Anahtar Kelimeler

• Antioksidan
• ağırlık
• et sertliği
• flavonoid
• renk

Fruit Quality Characteristics of Some Strawberry Cultivars Grown under Ecological Conditions of Ordu Province

Öz

The present study was conducted to determine fruit weight, geometric mean diameter, flesh firmness, color characteristics, water soluble dry matter content, pH, titratable acidity, total phenolics and antioxidant activity of two different strawberry cultivars (Fragaria × ananassavar. Albion and San Andreas) grown under ecological conditions of Ordu Province and harvested at different periods. The highest fruit weight and geometric mean diameter of both cultivars were observed at 2nd harvest period. In general, flesh firmness was relatively higher in the first harvest period. While the greatest L*, chroma and hue angle values of Albion cultivar were observed in 3rd harvest period, the greatest values of San Andreas cultivar were observed in the 1st and 3rd harvest periods. The highest water-soluble dry matter content was observed in the second harvest period of San Andreas (10.46%) and the lowest value was seen in the second harvest period of Albion (4.32%) cultivar. The greatest titratable acidity was observed in the 4th harvest period of San Andreas (1.07%) and the lowest value was seen in the 2nd harvest period of Albion (0.50%) cultivar. The highest pH was observed in the 2nd harvest period of Albion (3.46) and the lowest pH was seen in the 4th harvest period of San Andreas (3.17) cultivar. The greatest total phenolics, antioxidant activity and total flavonoid content were obtained from the 2nd harvest period of San Andreas cultivar. As to conclude, the fruits harvested in the 2nd harvest period had better fruit quality characteristics.

Anahtar Kelimeler

• Antioxidant
• color
• flavonoid
• flesh firmness
• fruit weight

Kaynakça

1. Atasay, A., Türemiş, N., Demirtaş, İ., Göktaş, A., 2006. Eğirdir (Isparta) koşullarında yaz dikimi yapılan bazı çilek çeşitlerinin verim ve kalite özellikleri. II. Ulusal Üzümsü Meyveler Sempozyumu, 14-16 Eylül 2006, Tokat, 100105.
2. Benzie, I.F.F., Strain, J.J., 1996. The ferric reducing ability of plasma (FRAP) as a measure of ‘antioxidant power: The FRAP assay. Analytical Biochemistry 239:70-76.
3. Beyhan, O., Elmastas, M., Gedikli, F., 2010. Total phenolic compounds and antioxidant capacity of leaf, dry fruit and fresh fruit of Feijoa (Accasellowiana, Myrtaceae). Journal of Medicinal Plants Research, 11:1065-1072.
4. Chang, C.C., Yang, M.H., Wen, H.M., Chern, J.C., 2002. Estimation of total flavonoid content in propolis by two complementary colorimetric methods. Journal of Food Drug Analysis 10:178-182.
5. Copetti, C., Borges, G.S., Oliveira, J.L.B., Gonzaga, L.V., Fett, R., Bertoldi, F.C., 2012. Antioxidant properties and productivity of different strawberries cultivars Fragaria x ananassa Duch produced in a hydroponic system. Acta Horticulturae, 947:369-373.
6. Çekiç, Ç., Güneş, M., Gerçekçioğlu, R., 2003. Bazı çilek çeşitlerinin Tokat ekolojisine adaptasyon özelliklerinin belirlenmesi. Ulusal Kivi ve Üzümsü Meyveler Sempozyumu, 23-25 Ekim, 221-225, Ordu.
7. Demirtas, I., Erenler, R., Elmastas, M., Goktasoglu, A., 2013. Studies on the antioxidant potential of flavones of Allium vineale isolated from its water-soluble fraction. Food Chemistry 136:34-40.
8. Erenoğlu, B., Erbil, Y., Ufuk, S., 2000. Melezleme yolu ile elde edilen bazı çilek çeşitlerinin in vitro şartlarda tuza (NaCl) mukavemetleri üzerine araştırmalar. Bilimsel Araştırma ve İncelemeler, Yayın No:130 Yalova, 36s.

9. Gecer, M.K., Yılmaz, H., 2011. Van ekolojik koşullarında üretilen çilek fidelerinin meyve verim özelliklerinin belirlenmesi. Iğdır Üniv. Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 1:1-2.
10. Gündüz, K., 2010. Farklı yetiştirme yerlerinin bazı çilek genotiplerinin verim, meyve kalite özellikleri ve antioksidan kapasitesi üzerine etkisi. Doktora Tezi. MKÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Antakya.
11. İslam, A., Cangi, R., Yılmaz, C., Özgüven, A.I., 2003. Bazı çilek çeşitlerinin Ordu ekolojisine adaptasyonu üzerine araştırmalar. Ulusal Kivi ve Üzümsü meyveler Sempozyumu, 217-220, Ordu.
12. Özbahçali, G., 2014. Bazı çilek çeşitleri (Fragaria x ananassa Duch.)’nin Erzurum ekolojisindeki performanslarının belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Ens., Bahçe Bit. ABD, Erzurum.
13. Pellegrini, N., Re, R., Yang, M., Rice-Evans, C.A., 1999. Screening of dietary carotenoids and carotenoid-rich fruit extracts for antioxidant activities applying the 2,2’-azino-bis-3ethylenebenzothiazoline-6-sulfonicacid radical cation decolorization assay. Methods in Enzymology 299:379-389.
14. Rudell, D.R., Fellmann, J.K., Mattheis J.P., 2005. Preharvest application of methyl jasmonate to ‘Fuji’ apples enhances red coloration and affects fruit size, splitting, and bitter pit incidence. HortScience 40:1760-1762.
15. Sezer, L., 2010. Mardin ili Kızıltepe ilçesinde organik çilek yetiştiriciliği olanaklarının araştırılması. Yüksek Lisans Tezi. Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı
16. Turhan, E., Paydaş Kargı, S., 2007. Strawberry production in Turkey. Chronica Horticulturae 47(2):18-20.
17. Türemiş, N., Özgüven, A.I., Paydaş, S., 2000. Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Çilek Yetiştiriciliği. TÜBİTAK Tarp Yayınları. 36s, Adana.