Çanakkale İli Ispanak Alanlarındaki Şalgam Mozaik Virüsü ve Hıyar Mozaik Virüsü Varlığının Belirlenmesi

Öz

Ispanak yenilebilen tek yıllık bir bitkidir. Amaranthaceae familyasına ait olan bu bitki hızlı gelişme yeteneği ve kış soğuklarına dayanıklı olması nedeniyle ülkemizde yaygın olarak yetiştiriciliği yapılan bir kış sebzesidir. Ispanak tarımını olumsuz yönde etkileyen ana faktörlerden bir tanesi bitki koruma problemleridir. Bunlarında başında bitki virüs hastalıkları gelmektedir. Şalgam mozaik virüsü (Turnip mosaic virus; TuMV) ve hıyar mozaik virüsü (Cucumber mosaic virus; CMV), tütün mozaik virüsü (Tobacco mosaic virus; TMV) ile birlikte sebzelerde sorun oluşturan en önemli virüslerdir. CMV kültürü yapılan bitkilerde en yaygın virüslerden bir tanesidir. Benzer şekilde TuMV’de çoğunluğu Brassicaceae familyasına ait çok sayıda bitkiyi enfekte edebilmektedir. Her iki virüste ekonomik olarak oldukça önemli virüsler olup çok sayıda kültür ve süs bitkilerinde sorun oluşturmaktadır. Bu çalışmada Çanakkale ili ve ilçelerinde 2013-2014 üretim sezonunda ıspanak üretim alanlarında bir sürvey çalışması yürütülerek virüs ve virüs benzeri hastalık semptomu gösteren toplam 45 örnek toplanmıştır. Toplanan örnekler DAS-ELISA ve RT-PCR yöntemleri ile test edilmiş ve testlemeler sonucunda 8 örnekte CMV, 2 örnekte TuMV enfeksiyonu saptanırken 6 örnekte ise TuMV+CMV’nin birlikte oluşturduğu karışık enfeksiyon belirlenmiştir. Yapılan bu çalışma kapsamında bölgemiz ıspanak alanlarında sorun oluşturan TuMV ve CMV’nin varlığı ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Ispanak
• virüs
• DAS-ELISA
• RT-PCR

Determining The Presence of Cucumber Mosaic Virus and Turnip Mosaic Virus in The Spinach Production Areas in Çanakkale Province

Öz

Spinach (Spinacia oleracea L.) is an edible annual plant. It is member of Amaranthaceae in family. Spinach can be grown in almost all parts of Turkey. The main problems affecting yield and quality are related to plant protection in spinach production areas. One of the major factors causing problems in the spinach production areas are virus diseases. Turnip mosaic virus (TuMV) and Cucumber mosaic virus (CMV), in addition to 'Tobacco mosaic virus (TMV), are the most important plant viruses causing disease in vegetables. They are widely occurring and economically important viruses infecting both crops and ornamental species in many families of plants. There is not an effective method for controlling virus diseases. Chemical control used for controlling the other plant diseases and pest, are not successful against to diseases caused by plant viruses. Therefore, it is important to prevent transmission and spread of plant viruses. In our study, surveys were carried out in the spinach production areas of Çanakkale province in 2013-2014. A total of 45 samples which show virus and virus-like symptoms were collected from these areas and tested by DAS-ELISA and RT-PCR for the presence of CMV and TuMV. As a result of the tests, CMV and TuMV were found 8 and 2 out of 45 samples, respectively. In addition, mixed infections were found in 6 samples. Result of this study, showed the presence of these viruses in the Çanakkale.

Anahtar Kelimeler

• Spinach
• virus
• DAS-ELISA
• RT-PCR

Kaynakça

1. Alan, B., 2012. Doğu Akdeniz Bölgesi’nde yetiştirilen bazı kışlık sebzelerde hastalık yapan virüslerin tanılanması ve karakterizasyonu. Doktora Tezi. Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Adana.
2. Brunt, A.A., Crabtree, K., Dallwitz, M.J., Gibbs, A.J., Watson, L., 1996. Viruses of Plants: Descriptions and Lists from the VIDE Database. CAB International. Publishing, Wallingford, UK.
3. Clark, M.F., Adams, A.N., 1977. Characteristics of the microplate method of enzyme-linked immunosorbent assay for the detection of plant viruses. J. Genet. Virol., 34:475-483.
4. Dinant, S., Lot, H., 1992. Lettuce mosaic virus. Plant Pathology, 41:528-542.
5. Erbay, E., 2010. Gediz havzası ıspanak üretim alanlarında görülen virüs hastalıklarının belirlenmesi üzerinde araştırmalar. Yüksek Lisans Tezi. Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
6. Fotopoulos, V., Dovas, C., Katis, N., 2011. Incidence of viruses infecting spinach in Greece, highlighting the importance of weeds as reservoir hosts. Journal of Plant Pathology 93(2):389-395.
7. Ohshima, K., Yamaguchi, Y., Hirota, R., Hamamoto, T., Tomimura, K., Tan, Z.Y., Şano, T., Azuhata, F., Walsh, J.A., Fletcher, J., Chen, J.S., Gera, A., Gibbs, A., 2002. Molecular evolution of tumip mosaic virus: evidence of host adaptation, genetic recombination and geographical spread. Journal of General Virology, 83:1511-21.
8. Okonkwov, V.N., Bailiss, K.W., 1979. Virus infection of spinach (Spinacia oleracea L.) in Britain. J. of Hort. Sci., 54(4):289-297.

9. Palukaitis, P., Garcia-Arenal, F., 2003. Cucumber mosaic virus. Descriptions of Plant Viruses, 400.
10. Provvidenti, R., Brunt, A.A., Crabtree, K., Dallwitz, M.J., Gibbs, A.J., Watson, L., 1996. Tumip mosaic potyvirus. Viruses of Plants. CAB International, 1340-1343.
11. Suehiro N., Matsuda K., Okuda S., Natsuaki T., 2005. A simplified method for obtaining plant viral RNA for RT-PCR. J. Virol. Methods. 125(1):67-73.
12. Tamada, T., Baba, T., 1973. Beet necrotic yellow vein virus from "Rhizomania" affected sugar beet in Japan. Annls. Phytopath. Soc. Japan, 39:325-352.
13. Turhan, P., Korkmaz, S., 2006. Çanakkale ilinde domates lekeli solgunluk virüsünün serolojik ve biyolojik yöntemlerle saptanması. Tarım Bilimleri Dergisi 12(2):130-136.
14. Walsh, J.A., Jenner, C.E., 2002. Tumip mosaic virus and the quest for durable resistance. Mol. Plant Pathol., 3:289-300.
15. Wilson, A.D., Halliwell, R.S., 1985. Characterization and field studies of cucumber mosaic virus isolate from spinach in the winter garden area of Texas. Plant Disease 69:751-754.