Farklı Çelik Boy ve Kalınlıkları İle IBA Dozlarının Protea Çeliklerinin Köklenmesi Üzerine Etkileri

Öz

Bu çalışma, ülkemiz kesme çiçek sektörü için yeni olan Proteaceae familyasına ait, Leucadendron türünden Safari Sunset protea çeliklerinin köklenmesi üzerine farklı çelik boyu, çelik kalınlığı ve IBA (Indol Bütirik Asit) dozlarının etkilerini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma, Mustafa Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü uygulama seralarında yürütülmüştür. Köklenme ortamı olarak Ürgüp toprağı kullanılmıştır. Çelikler iki boy (5 ve 10 cm) ve kalınlıkta (5 ve 8 mm) hazırlanmış ve IBA’nın 0, 1000, 2000 ve 3000 ppm dozları uygulanarak köklenme üzerine etkileri incelenmiştir. Çalışmada, kallus oranı (%), köklenme yüzdesi (%), köklenme derecesi (0-4), kök sayısı (adet), kök uzunluğu (cm), sürgün sayısı (adet) ve sürgün uzunluğu (cm) ölçülmüştür. Elde edilen sonuçlara göre, Safari Sunset çeşidinde en yüksek köklenme oranı 3000 ppm IBA uygulamasından (%30.27) elde edilmiştir. Farklı çelik uzunluklarının (5 ve 10 cm) köklenme üzerine etkileri incelendiğinde istatistiksel olarak önemli bulunmamıştır. Bununla birlikte, 8 mm çapında hazırlanan (kalın) çeliklerin köklenme verilerinin 5 mm çapında hazırlanan (ince) çeliklere göre daha yüksek oldukları saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Protea
• Safari Sunset
• köklenme
• çelik boyu
• çelik kalınlığı

Effects of Different Cuttings Lengths and Thicknesses With Iba Doses on The Rooting of Protea Cuttings

Öz

This study was conducted to investigate the effects of different cutting sizes, cutting thicknesses and IBA (Indole Butyric Acid) levels on the rooting of Safari Sunset protea cuttings of the Leucadendron species belonging to the Proteaceae family, which is new to Turkey's cut flower sector. This study was established in research greenhouse at Department of Horticulture, Faculty of Agriculture, Mustafa Kemal University. Urgup land was used as a rooting medium. The cuttings were prepared in two sizes (5 and 10 cm) and thickness (5 and 8 mm) and the effects on rooting were examined by applying doses of IBA at 0, 1000, 2000, 3000 ppm. In the study, callus ratio (%), rooting percentage (%), rooting scale (0-4), root number (number), root length (cm), number of shoots (number) and shoot length (cm) were measured. According to the results obtained, the highest rooting rate in Safari Sunset cultivar was obtained from application of 3000 ppm IBA (30.27%). When the effects of different cutting lengths (5 and 10 cm) on rooting were examined, it was not statistically significant. However, cuttings prepared at 8 mm diameter (thick) were found to be higher than root prepared at 5 mm diameter (thin) cuttings.

Anahtar Kelimeler

• Protea
• Safari Sunset
• rooting
• cutting thickness
• cutting length

Kaynakça

1. Alp, Ş., Yıldız, K., Türkoğlu, N., Çığ, A., Aşur, F., 2010. Van ilindeki eski bahçe güllerinin değişik çelik tipleri ile çoğaltılması. Yüzüncü Yıl Tarım Bilimleri Dergisi, 20(3):189-193.
2. Anonymous, 2013. Protea. (www.daff.gov.za/ docs/.../proteabrochure.pdf‎) (Erişim:30.10.2013).
3. Ben-Jaacov, J., Silber, A., 2007. Proteaceous ornamentals: banksia, Leucadendron, Leucospermum and Protea. (Eds. J. Janick). Leucadendron: A Major Proteaceous Floricultural Crop. Scripta Horticulturae 5:113-160.
4. Bennell, M. and G. Barth, 1986. Propagation of banksia coccinea by cuttings and seed. Proc. Int. Plant Prop. Soc. 36:148-152.
5. Coetzee, J.H. and Littlejohn, G.M., 2001. Protea: a floricultural crop from the cape floristic Kingdom. Hort. Rev. 26:1-48.
6. Coetzee, J.H., Littlejohn, G.M., 2007. proteaceous ornamentals: banksia, Leucadendron, Leucospermum and protea. (Eds. J. Janick). Scripta Horticulturae 5:77-112.
7. Criley, R.A., 2001. Proteaceae; Beyond the big three. Acta Horticulturae 545:79-85.
8. Çelik, M. ve Gargın, S., 2009. Bazı Amerikan anaçlarının köklenme yetenekleri üzerine Indol-Bütirik Asit (IBA) dozları ve çelik kalınlıklarının etkileri. 7. Türkiye Bağcılık ve Teknolojileri Sempozyumu, 5-9 Ekim 2009, Manisa, 2:13-18.

9. Gazit, E., 2002. Cut foliage. A special publication. Planning Authorities, Israel Ministry of Agriculture. P.O. Box 30 Bet Dagan, Israel.
10. George, A.S., 1984. The remarkable banksias. Wildflowers of great potential. Austral. Hort. 82(10):16-21.
11. Harre, J., 1988. Proteas, the propagation and production of proteaceae. Feiling, 7p.
12. Harre, J., 1995. Protea growers handbook: commercial cut flower version. Fisher Print, Feilding. 69p.
13. Laubscher, C.P. and Ndakidemi, P.A., 2008. Rooting success using IBA auxin on endangered Leucadendron laxum (Proteaceae) in different rooting mediums. African Journal of Biotechnology 7(19):3437-3442.
14. Littlejohn, G.M., 2001. The challenges of breeding wild flower cultivars for use in commercial floriculture: African Proteaceae. Acta Hort. 552:25-37.
15. Malan, D.G., 1993. Propagation of Proteaceae. Acta Hort. 316:27-34.
16. Malan, D.G., 1995. Crop science of Proteaceae in Southern Africa: progress and challenges. 3. International Protea Research Symposium 387:55-62.
17. Rabie, M., 2000. Protea production around the world. Journal of the International Protea Association. 40:7.
18. Rebelo, A.G., 1995. Sasol proteas: a field guide to the proteas of Southern Africa. Fernwood Press, Vlaeberg.
19. Rodriguez-Perez, J.A., 1990. A technique to improve the propagation by stem cuttings of Protea obtusifolia beuk ex Meisn. Acta Hort. 387:41-44.
20. Rodriguez-Perez, J.A., 1992. Propagation by leaf bud cuttings of Leucadendron ‘Safari
21. SAS institute, 2005. SAS online doc. Version 8. SAS Inst., Cary, NC.
22. Sedgley, M., 2007. Proteaceous ornamentals: Banksia, Leucadendron, Leucospermum and Protea. (eds. J. Janick). Banksia: New Proteaceous cut flower crop. Scripta Horticulturae, 5:9-26.
23. Shtaynmetz, Y., E. Shlomo and J. Gotlib, 2004. Recommendations for growing of L. safari sunset. Extension Service, Ministry of Agriculture, Israel.
24. Silber, A., Levi, M., Cohen, M., David, N., Shtaynmetz, Y., Assouline, S., 2007. Response of Leucadendron ‘Safari Sunset’ to regulated deficit irrigation: effects of stress timing on growth and yield quality. Agricultural Water Management, 87:162-170.
25. Taşkın, O.G., Mavi, K., 2015. Pepino çoğaltmada çelik alma zamanı, çelik boyu ve söküm zamanının köklenme üzerine etkisi. Mustafa Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 20(1):1-6.
26. Uzunoğlu, F., 2015. “Passiflora caerulea” türünde IBA dozlarının çelikle çoğaltma ve fidan kalitesi üzerine etkisi (Yüksek Lisans Tezi). Mustafa Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Hatay, 50s.
27. Uzunoğlu, F., Mavi, K., 2016. Çarkıfelek türünde IBA uygulamalarının çelik köklenmesi üzerine etkisi. Bahçe 45(2):943-949.