Bazı Önemli Üzüm Çeşit ve Klonlarının Ampelografik Özelliklerinin Belirlenmesi

Öz

Bu çalışma Tekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü bağlarında yürütülmüştür. Türkiye’de yetiştirilen, ekonomik öneme sahip ve daha önce ampelografik tanımlamaları yapılmayan 7 üzüm çeşidi ve 9 klonun morfolojik tanımlamalarının yapılması, bu çalışmanın sonuçları ile klon seleksiyonuna konu olmuş çeşit ve klonlarla ilgili morfolojik veri tabanı oluşturulması amaçlanmıştır. Çalışma 2009-2011 yılları arasında Amasya Beyazı, Bozcaada Çavuşu, Clairette, Gamay, Papazkarası, Yapıncak üzüm çeşitleri ve Adakarası, Cinsaut, Kozak Siyahı üzüm çeşitlerinin klonlarının morfolojik özelliklerinin 3 yıl süre ile takip edilerek tanımlamalarının yapılması ile gerçekleştirilmiştir. Aynı çeşide ait klonlar arasında istatistiksel fark bulunmamasına rağmen bazı karakterlerde farklı özellikler gösterdiği belirlenmiştir. Bu çalışma morfolojik özellikler baz alınarak yapılan tanımlamaların moleküler tanımlama ile desteklenmesi gerektiğini ortaya koymuştur.

Anahtar Kelimeler

• Vitis vinifera L.
• klon
• ampelografi
• OIV
• UPOV
• IBGRI

Determination of The Ampelographic Characteristics of Some Important Grapes and Clones

Öz

This work was carried out in the vineyards of The Tekirdağ Viticultural Research Institute. In this study, it is aimed to make morphological descriptions of 7 varieties and 9 clones and to create a database of descriptive data. The study was carried out between 2009 and 2011 by following the description of the morphological characteristics of Amasya Beyazı, Bozcaada Çavuşu, Clairette, Gamay, Papazkarası, Yapıncak grape varieties and clones of Adakarası, Cinsaut, Kozak Siyahı grape varieties for 3 years. Although there was no statistical difference between the clones belonging to the same variety, it was determined that some characters showed different characteristics. This study revealed that the definitions based on morphological characteristics should be supported by molecular identification.

Anahtar Kelimeler

• Vitis vinifera L.
• clone
• ampelography
• OIV
• UPOV
• IBGRI

Kaynakça

1. Ağaoğlu, Y.S., 1999. Bilimsel ve Uygulamalı Bağcılık Cilt: 1 Asma Biyolojisi. Kavaklıdere Eğitim Yayınları No:1, Ankara. 205s.
2. Dilli, Y. ve A. Altındişli, 2011. Gemre Çeşitleri ile Pembe Gemre Klonlarının SSR Markörlerle Moleküler ve Ampelografik Özelliklerinin Karşılaştırılması. Türkiye 6. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 4-8.10.2011, Şanlıurfa. 2: 1-8.
3. FAO, 2014. (Erişim: Eylül 2017).
4. Karadoğan, B., N.N. Kalkan, S. Albayrak ve M.H. Öz, 2015. Karaerik Üzüm Çeşidinde Klon Seleksiyonu. 7. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 25-29.08.2015. Çanakkale, Bildiri Özetleri: 42.
5. Karataş, H., D. Değirmenci Karataş, A. Kaya, İ. Özgen ve G. Söylemezoğlu, 2011. Boğazkere ve Öküzgözü Üzüm Çeşitlerinde Klon Seleksiyonu-1. Türkiye 6. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 04-08.10.2011. Şanlıurfa, 2: 16-22.
6. Kiracı, M.A., F. Yayla, B. Akman ve A. Karauz, 2008. Marmara Bölgesinde Ekonomik Değer Taşıyan Bazı üzüm Çeşitleri Üzerinde Klon Seleksiyonu Çalışmaları (Cinsaut). Tekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Tekirdağ.
7. Yağcı, A., M. Kesgin, H. Sağlam, E. Aktan, S. Akgül ve S. İnan, 2011. Mevlâna Üzüm Çeşidinde Klon Seleksiyonu (1. Aşama). Türkiye 6. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 04-08.10.2011. Şanlıurfa. 2: 9-15.
8. Yarılgaç, T., A. Kaya ve C. Bülbül, 2011. Ergani (Diyarbakır) Yöresinde Yetiştirilen Şire Üzüm Çeşidinin Klon Seleksiyonu. Türkiye 6. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 4-8.10.2011. Şanlıurfa. 2: 23-29.