Üsküp'te Türkçe Eğitimi ve Türkçenin Genç Nesil Tarafından Öğrenilmesi Üzerine

Öz

Üsküp, farklı etnik grupların yaşadığı Osmanlı mirası bir şehir olma özelliğini taşımaktadır. Bu etnik grupların içinde Makedon, Arnavut, Türk, Sırp, Boşnak, Ulah, Roman vd. milletler yer almaktadır. Bu etnik gruplar birbirilerinin dillerinden ve kültürlerinden etkilenerek dayanışma hâlinde yaşamaktadırlar. Üsküp’te Türkçe eğitimi veren çeşitli okullar bulunmaktadır. Bunlardan “Tefeyyüz” isimli okulda, geçmişten günümüze dek Türkçe eğitimi verilmektedir. Üsküp Merkez ve Üsküp’e bağlı köylerde yaşayan Türkler, çocuklarının Türkçe eğitim alabilmesi için çeşitli zorluklara göğüs gererek bu okulda eğitim almalarını sağlamışlardır. Çalışmamızda genç neslin Türkçe öğrenmesi hususu çeşitli maddelere dayandırılmıştır. Bunlardan biri ve en güçlüsü, çocukların 1. Sınıftan 9. Sınıfa kadar Türkçe eğitim veren okullara gitmesidir. Bir diğer madde, bazı Türk ve Arnavut aileler çocuklarının Türkçeyi öğrenebilmesi için, evde Türkçeden başka bir dil konuşmamaktadır. Bir diğer madde de bize garip gelen ve göz ardı ettiğimiz; fakat Türkçenin öğrenilmesinde çok büyük bir katkısı olan maddedir. Bu da, Türk televizyon dizilerinin Türkçenin öğrenilmesi üzerindeki etkisidir.

Anahtar Kelimeler

• Kuzey Makedonya
• Üsküp
• Tefeyyüz
• Üsküp'te Türkçe Eğitimi
• Türk Televizyon Dizileri

On Turkish Education in Skopje and its Learning by Young Generation

Öz

Skopje is a city, which has Ottoman heritage and embraces different ethnicities inside. These ethnicities are Macedonians, Albanians, Turks, Serbians, Bosnians, Wallacks, Gypsies etc. They live in a harmony together by affecting languages and cultures of each other. In Skopje, there are several schools where the education language is Turkish. Among them, one school with the name “Tefeyyüz” has been teaching students in Turkish language since the past times. Turkish people living in city center and surrounding villages provide their children take Turkish education in the school despite all the challenges. In this study, the subject of learning Turkish language by the young generation in Skopje is taken into account by various aspects. One of those and the strongest one is that children go to schools which give the education in Turkish language from first to nine grades. Another aspect is that Turkish and Albanian families do not speak any other languages except Turkish in their houses to provide their children to learn it. Also another aspect is the one which seems quite unusual to us and that is why we ignore it, however, it has a huge contribution to learning Turkish language. It is the effect of Turkish television series on learning Turkish.

Anahtar Kelimeler

• Northern Macedonia
• Skopje
• Tefeyyüz
• Turkish education in Skopje
• Turkish television series

Kaynakça

1. Abbas, Z. B. (1998). Makedonya’da Türklerin Eğitimi. Balkan Ülkelerinde Türkçe Eğitim ve Yayın Hayatı Bilgi Şöleni (20-24 Nisan 1998), Ankara, Türk Dil Kurumu Yayınları, 283-300.
2. Ago, A. (1996). Makedonya’da Türk Halkının Ana dili Üzerinde Öğretim-Eğitim ve Sorunları. Sesler, (302), 5-14.
3. Ahmed, O. (2014). Üsküp Türk Ağzında Kip Ekleri. TÜRÜK, (4), 1-36. Asimov, M. (1983). Kosova Vilayetindeki İptidaiyeler. Çevren, (57), 55-67.
4. Çelik, B. (2013). Dağılan Yugoslavya Sonrası Kosova ve Makedonya Türkleri. İstanbul: Gürer Yayınları.
5. Bugariç, R. (1998). Üsküp Ağzında Türkçenin İzleri, Türkçenin Zenginliği. Tarih Boyunca Türk Dili Bilgi Şöleni (13-14 Mayıs 1997), TBMM Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu Yayınları, 181-185.
6. Eren, İ. (1968). Üsküp-Kosova Vilayeti Sanayi Mektebi. Sesler, (29), 41- 47.
7. Hamzaoğlu, Y. (2000) Balkan Türklüğü. Ankara: T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
8. Hasan, H. (1998). Makedonya’da Türkçe Eğitim ve Abdülhakim ve Hikmet Doğan. Üsküp: Birlik Yayınları.

9. Hoca, F. (2011). Osmanlı’nın Son Döneminde Makedonya’da Türkçe Eğitimi. Makedonya’da Osmanlı Eserleri, IV. Uluslararası Türkçe Eğitim Günü Sempozyumu ve Sergisi, Üsküp: MATÜSİTEB, 101-111.
10. İnbaşı, M., Kul, E. (2018). Balkanlarda Bir Türk Şehri Üsküp Fetihten XVIII. Yüzyıla Kadar. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
11. Karakuş, E. (2018). Yahya Kemal ve Üsküp. İstanbul: İstanbul Fetih Cemiyeti Yayınları. Kaya, F. (1999). Şafak Sökerken, Tefeyyüz ve Edebiyatımız. Üsküp: Yeni Balkan Yayınları.
12. Kodaman, B. (1991). Abdülhamid Dönemi Eğitim Sistemi. Ankara: Türk Tarih Kurumu.
13. Oran, B. (1993). Balkan Müslümanlarında Dinsel ve Ulusal Kimlik (Yunanistan, Bulgaristan, Makedonya ve Kosova Üzerine Karşılaştırmalı Bir İnceleme). Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 48(01), 109-120.
14. Öztürk, M., Atik, A. (2016). Ulusal Pazarlardan Küresel Pazarlara Uzanan Süreçte Türk Dilinin Gelişimi. Maltepe Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 3(2), 66-82.
15. Salih Âsım Bey. (2004). Üsküp Tarihi ve Civarı. Sadeleştiren: Süleyman Baki, İstanbul: Rumeli Araştırmaları Merkezi Yayınları.
16. Tefeyyüz (2019).“http://tefeyyuz.edu.mk/index-tr.html” Erişim Tarihi: [29.09.2019].
17. Tufan, M. (1996). Makedonya’da Türk Ahalinin Göçleri, Sesler, (306- 307), 5-14.
18. Zdraveya, M. (1983). Osmanlı İdaresi Zamanında Üsküp. Sesler, (175), 93-97.