Mobilya İmalatı Sektöründe Finansal Performansın Geleneksel ve Nakit Akış Temelli Oranlarla Karşılaştırmalı Analizi

Öz

Bu araştırmanın amacı Türk mobilya imalat sektörünün likidite, mali yapı ve karlılık performansının geleneksel ve nakit akış temelli finansal oranlar üzerinden analiz ederek performans sonuçlarının farklılık gösterip göstermediğini belirlemektir. Bu kapsamda T.C. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yayınlanan Türkiye Finansal Raporlama Standartlarına uyumlu ve bağımsız denetime tabi mobilya imalat sektörünün 2018-2023 yıllarına ait finansal durum tablosu, kâr veya zarar tablosu ve nakit akış tablosu kullanılarak oranlar hesaplanmıştır. Çalışmada analiz betimsel ve analitik yaklaşımlara dayanmakta olup; ana karşılaştırma, fark, trend ve volatilite analizlerinden oluşmaktadır. Ana karşılaştırma, yıllık ortalama değerler üzerinden gerçekleştirilmiştir. Fark analizi geleneksel ile nakit temelli oranlar arasındaki yıllık ayrışmaları incelemiştir. Trend analizi basit doğrusal regresyonla zaman eğilimlerini, volatilite analizi ise değişim katsayısını hesaplamıştır. Analiz sonucunda geleneksel likidite oranlarının nakit temelli karşılıklarından sistematik olarak yüksek olduğunu (ortalama fark 1,31 puan) ve orta-güçlü bozulma eğilimi sergilediğini göstermiştir. Hızlı orandaki eğimin ise anlamlı olduğu belirlenmiştir. Volatilite ise nakit temelli likidite oranlarında daha yüksek saptanmış ve. Mali yapı analizinde geleneksel oranlar istikrarlı görünüm sunarken ( ortalama fark 1,62 puan), nakit temelli mali yapı oranlarının zayıflama eğiliminde olduğu ve volatilitenin daha yüksek seyrettiği belirlenmiştir.Kârlılık performansında ise geleneksel karlılık oranlarının güçlü bozulma sergilediği, 2023 yılında negatife döndüğü ve bu eğilimin istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptanmış, nakit temelli oranların ise pozitif kaldığı, farkın ise 2023 yılında 0,12 puana yükseldiği ve volatilitenin geleneksel karlılık oranlarında daha yüksek gerçekleştiği belirlenmiştir. Sonuçlar, nakit akışı temelli oranların geleneksel oranlara üstünlüğünü vurgulamakta olup, sektörde nakit akışı yönetimi odaklı stratejilerin benimsenmesini önermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Geleneksel ve nakit akışı temelli finansal oranlar
• Likidite
• Mali Yapı
• Karlılık
• Mobilya imalat sektörü

Etik Beyan

Bu çalışma etik kurul onayı ve/veya herhangi bir yasal veya özel izin gerektirmemektedir. Araştırma ve yayın etiği ilkelerine tam olarak uyulmuştur.

Comparative Analysis of Financial Performance in the Furniture Manufacturing Industry Using Traditional and Cash Flow-Based Ratios

Öz

The aim of this study is to analyse the liquidity, financial structure, and profitability performance of the Turkish furniture manufacturing sector using traditional and cash flow-based financial ratios, and to determine whether there are differences in performance outcomes between these two ratio groups. In this context, ratios were calculated using the financial position statements, income statements, and cash flow statements for the years 2018-2023 of the furniture manufacturing sector, published by the Public Oversight Accounting and Auditing Standards Authority of Turkey, compliant with Turkish Financial Reporting Standards and subject to independent audit. The analysis is based on descriptive and analytical approaches, consisting of main comparison, gap, trend, and volatility analyses. The main comparison was conducted using annual average values. Gap analysis examined annual divergences between traditional and cash-based ratios. Trend analysis employed simple linear regression to assess time trends, while volatility analysis calculated the coefficient of variation. Results indicate that traditional liquidity ratios are systematically higher than their cash-based counterparts (average gap of 1.31 points) and exhibit a medium-strong deterioration trend. The quick ratio slope was determined to be statistically significant. Volatility was found to be higher in cash-based liquidity ratios. In financial structure analysis, traditional ratios present a stable appearance (average gap of 1.62 points), while cash-based ratios show a weakening trend with higher volatility. In terms of profitability performance, it was found that traditional profitability ratios showed a strong deterioration, turning negative in 2023, and this trend was statistically significant, while cash-based ratios remained positive, with the difference increasing to 0.12 points in 2023, indicating higher volatility in traditional profitability ratios. The findings highlight the superiority of cash flow-based ratios over traditional ones, recommending the adoption of cash flow management-focused strategies in the sector.

Anahtar Kelimeler

• Traditional and cash flow-based financial ratios
• liquidity
• financial structure
• profitability
• furniture manufacturing sector

Etik Beyan

This study does not require ethics committee approval and/or any legal or special permission. Research and publication ethics principles have been fully adhered to.

Kaynakça

1. Akgüç. Ö. (1998). Finansal yönetim. İstanbul: Avcıol Basım-Yayın.
2. Akgüç. Ö. (2017). Mali tablolar analizi. İstanbul: Avcıol Basım-Yayın.
3. Akyüz, K. C., Yıldırım, İ. ve Akyüz, İ. (2017). Yüzde yöntemi ve bazı finansal oranlar yardımıyla orman ürünleri sanayi sektöründe yer alan firmaların değerlendirilmesi. İleri Teknoloji Bilimleri Dergisi, 6(3), 93-101.
4. Atieh, S. H. (2014). Liquidity analysis using cash flow ratios as compared to traditional ratios in the pharmaceutical sector in Jordan. International Journal of Financial Research, 5(3), 146-158. https://doi.org/10.5430/ijfr.v5n3p146
5. Aydın. N., Başar, M. ve Coşkun, M. (2017). Finansal yönetim. Ankara: Detay Yayıncılık.
6. Barua, S. ve Saha, A. K. (2015). Traditional ratios vs. cash flow based ratios: which one is better performance indicator. Advances in Economics and Business, 3(6), 232-251. https://doi.org/10.13189/aeb.2015.030605
7. Billah, N. B., Yakob, N. A. ve McGowan, C. B. (2015). Liquidity analysis of selected public-listed companies in Malaysia. International Economics and Business, 1(1), 1-20. https://doi.org/10 .5296/ieb.v1i1.7508 Brigham, E. F. ve Ehrhardt, M. C. (2023). Financial management: theory & practice (17th ed.). USA: Cengage Learning. Canıdemir, R. (2018). Mobilya sektör raporu. Kırıkkale Sanayi ve Ticaret Odası Yayını. Erişim adresi: https://www.kirikkaletso.org.tr/ktso/dosyalar/MOB%C4%B0LYA%20SEKT%C3%96R%20RAPORU.pdf
8. Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates, Publishers.

9. Das, S. (2019). Cash flow ratios and financial performance: A comparative study. Accounting, 5(1), 1-20.
10. Dereköy, F. (2020). Borç ödeme gücünün ölçülmesinde geleneksel oranlar ile nakit akış oranlarının karşılaştırılması: imalat sektörü örneği. Uluslararası Ekonomi İşletme ve Politika Dergisi, 4(1), 153-170. https://doi.org/10.29216/ueip.670565
11. Dikmen, B. B. (2021). Mobilya imalatı sektörünün finansal performansının oran analizi ve topsis yöntemiyle değerlendirilmesi. Uluslararası İşletme, Ekonomi ve Yönetim Perspektifleri Dergisi, (1), 80-97. https://doi.org/10.29228/ijbemp.49682
12. Elmas, B. (2023). Finansal tablolar analizi. Ankara: Nobel Yayıncılık.
13. Fettahlıoğlu, T. ve Kısakürek, M. (2024). Firmaların tahakkuk ve nakit esaslı finansal oranları ile piyasa değeri ilişkisinin karşılaştırılması: BİST’te bir uygulama. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (37), 519-547. https://doi.org/10.54600/igdirsosbilder.1437937
14. Giacomino, D. E. ve Mielke, D. E. (1993). Cash flows: Another approach to ratio analysis. Journal of Accountancy, 175(3), 55-59.
15. Global Information Inc. (2023). World furniture outlook 2023/2024. Erişim adresi: https://www.giiresearch.com/report/csi1307865-world-furniture-outlook.html
16. Grzegorzewska, E., ve Stasiak-Betlejewska, R. (2014). The influence of global crisis on financial liquidity and changes in corporate debt of the furniture sector in Poland. Wood Industry/Drvna Industrija, 65(4), 315-322. https://doi.org/10.5552/drind.2014.1342
17. Gujarati, D. N. ve Porter, D. C. (2009). Basic econometrics (5th ed.). USA: McGraw-Hill.
18. Güleç, Ö. F. ve Bektaş, T. (2019). Nakit akış oranı analizi: Türkiye örneği. Muhasebe ve Finansman Dergisi, Ağustos 2019 Özel Sayı, 247-262. https://doi.org/10.25095/mufad.606022
19. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J. ve Anderson, R. E. (2014). Multivariate data analysis (7th ed.). USA: Pearson Education.
20. Jooste, L. (2006). Cash flow ratios as a yardstick for evaluating financial performance in African businesses. Managerial Finance, 32(7), 569-576. https://doi.org/10.1108/03074350610671566
21. Kajananthan, R. ve Velnampy, T. (2014). Liquidity, solvency and profitability analysis using cash flow ratios and traditional ratios: The telecommunication sector in Sri Lanka. Research Journal of Finance and Accounting, 5(23), 163-170.
22. Karadeniz, E. ve İskenderoğlu, Ö. (2022). Futbol kulüplerinin finansal performansı ve covid-19 salgınının etkisi: Avrupa futbol federasyonları birliğine bağlı beş ulusal lig karşılaştırması. Business and Economics Research Journal, 13(2), 299-317. http://dx.doi.org/10.20409/berj.2022.374
23. Karadeniz, E., Koşan, L. ve Kahiloğulları, S. (2014). Borsa istanbul’da işlem gören spor şirketlerinin finansal performansının oran yöntemiyle analizi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(2), 129-144.
24. Karadeniz, E., ve İskenderoğlu, Ö. (2024). Mobilya imalatı sektöründe çalışma sermayesi etkinliğinin ölçek temelinde analizi. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 26(2), 87-97. https://doi.org/10.24011/barofd.1381349
25. Kavas, Y. B. ve Medetoğlu, B. (2023). BIST orman ürünleri ve mobilya sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin topsıs ve finansal analiz yöntemleri ile performanslarının değerlendirilmesi. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 23(1), 80-97. https://doi.org/10.11616/asbi.1205194
26. KGK Sektör Verileri (2025). Kamu Gözetimi Kurumu. Erişim tarihi: 27.09.2025. Erişim adresi: https://www.kgk.gov.tr/sektorverileri
27. Kızılbudak, T. (2013). Finansal analiz ile işletme sermayesi yönetimi: Mobilya sektörü için bir uygulama (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı. İstanbul. Türkiye.
28. Kirkham, R. (2012). Liquidity analysis using cash flow ratios and traditional ratios: The telecommunications sector in Australia. Journal of New Business Ideas and Trends, 10(1), 1-13.
29. Kurt, R., İmren, E. ve Karayılmazlar, S. (2021). Türkiye orman endüstri sektörü altında faaliyet gösteren kağıt, orman ve mobilya firmalarının finansal performanslarının entropi temelli promethee yöntemiyle analizi. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 23(2), 545-554. https://doi.org/10.24011/barofd.904299
30. Mills, J. R. ve Yamamura, J. H. (1998.) The power of cash flow ratios. Journal of Accountancy, 186(4), 53- 61.
31. MÜSİAD. (2025). Gelişim, sürdürülebilirlik ve inovasyon: mobilya ve dayanıklı tüketim sektör kurulu raporu. Müstakil Sanayici ve İş Adamları Derneği Yayını. Erişim adresi: https://www.musiad.org.tr/uploads/press-476/mobilya.pdf
32. Orpurt, S. F. ve Zang, Y. (2009). Do direct cash flow disclosures help predict future operating cash flows and earnings?. The Accounting Review, 84(3), 893-935. https://doi.org/10.2308/accr.2009.84.3.893
33. Penman, S. H. (2013). Financial statement analysis and security valuation (5th ed.). USA: McGraw-Hill Education.
34. Ryu, K., ve Jang, S. (2004). Performance measurement through cash flow ratios and traditional ratios: A comparison of commercial and casino hotel companies. The Journal of Hospitality Financial Management, 12(1), 15-25. https://doi.org/10.1080/10913211.2004.10653783
35. Sakarya, Ş., ve Akkuş, H. (2015). Finansal performansın ölçülmesinde geleneksel oranlar ile nakit akım oranlarının karşılaştırmalı analizi: BİST çimento şirketleri üzerine TOPSIS yöntemi ile bir uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 17(1), 109-123. https://doi.org/10.5578/jeas.9797
36. Seretidou, D., Billios, D., ve Stavropoulos, A. (2025). Integrative analysis of traditional and cash flow financial ratios: insights from a systematic comparative review. Risks, 13(4), 1-27. https://doi.org/10.3390/risks13040062
37. Tin, P. Q., Nga, T. T. ve Lanh, P. T. K. (2017). Liquidity analysis of vietnamese listed firms using traditional ratios and cash flow ratios. International Journal of Business, Economics and Law, 12(1), 13-23.
38. Türedi, H., Celayir, D., Çakalı, K. R., Baloğlu, G. (2023). Finansal oranlarla mali sağlamlık ölçümü: borsa istanbul’da işlem gören orman ürünleri ve mobilya işletmeleri üzerine bir araştırma. Başkent Üniversitesi Ticari Bilimler Fakültesi Dergisi, 7(2), 83-107.
39. Türkiye İhracatçılar Meclisi. (2025). İhracat Rakamları. Erişim tarihi: 17.11.2025. Erişim adresi: https://tim.org.tr/tr/ihracat-rakamlari
40. Webb, B.J., ve Broadbent, J.M. (1986), Finance and football clubs: What cash flow analysis reveals. Managerial Finance, 12(11), 6-10.
41. White, G. I., Sondhi, A. C. ve Fried, D. (2003). The analysis and use of financial statements. USA: John Wiley & Sons.
42. Wooldridge, J. M. (2016). Introductory econometrics: A modern approach (6th ed.). USA: Cengage Learning.
43. Zeller, T. L., ve Stanko, B. B. (1994). Operating cash flow ratios measure a retail firm's" ability to pay. Journal of Applied Business Research, 10(4), 51.