Bozkır-Orman Geçiş Kuşağındaki Çalı Türlerinin Toprak Biyoçeşitliliğine Etkisi
Öz
Bitki örtüsünü, çalı ve otsu türlerin oluşturduğu kurak ekosistemlerde toprak canlılarının aktiviteleri birçok önemli ekosistem süreçlerinin oluşmasına neden olur. Kurak alanlarda özellikle yamalar halinde bulunan bitki örtüsü altında, çalı türlerinin altında ve biyolojik toprak kabuğunda mikroeklembacaklı çeşitliliği bitki örtüsüne sahip olmayan alanlara kıyasla daha fazla bulunmaktadır. Bu çalışmada meşe (Quercus pubescens Willd.) ve badem (Amygdalus orientalis Mill.) çalılarının toprak mikroeklembacaklılarının miktar ve çeşitliliği üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç için 5 adet meşe kolektifi ve 5 adet badem çalısı belirlenmiş ayrıca 5 adet çalı türlerinin olmadığı kontrol alanı örneklenmiştir. Mikroeklembacaklıların araziden örneklenmesi için bozulmamış toprak örnekleri 5 cm çapında ve 5 cm yüksekliğindeki çelik silindirler kullanılmıştır. Sonuç olarak mikroeklembacaklıların miktarları zamansal ve mekânsal değişiklikler göstermiştir. Collembola ve Acarina taksonları mikroeklembacaklıların meşe alanında % 97, badem alanında % 93, kontrol alanında ise % 97’sini oluşturmaktadır. En yüksek toplam canlı miktarı 31179 bry.m-2 ile meşe kolektifi altında bulunmuştur. Badem ve kontrol alanlarında bulunan toplam mikroeklembacaklıların miktarı meşe alanına kıyasla sırası ile % 75 ve % 69 daha azdır. Toprak nemi ve pH’sı yarı kurak bozkır orman geçiş kuşağındaki mikroeklembacaklıların miktar ve dağılımlarındaki en önemli faktördür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Bardgett R, Hopkins D, Usher M. (2005). Biological diversity and function in soils. Cambridge University Press: UK.
- Bei-Bienko GY, Blagoveshchenskii DI, Chernova OA, Datsig EM, Emel'yanov AF, Kerzhner IM, Loginova MM, Martynova EF (1967). Keys to Insects of the European USSR. Akademiya Nauk: USSR.
- Bird SB, Coulson RN, Fisher RF (2004). Changes in soil and litter arthropod abundance following tree harvesting and site preparation in a loblolly pine (Pinus taeda L.) plantation. Forest Ecology and Management., 202; 195-208.
- Cakir M, Makineci E (2013). Humus characteristics and seasonal changes of soil arthropod communities in a natural sessile oak (Quercus petraea L.) stand and adjacent Austrian pine (Pinus nigra Arnold) plantation. Environmental Monitoring and Assessment, 185; 8943-8955.
- Christiansen K (1964). Bionomics of collembola. Annual Review of Entomology, 9; 147-178.
- Coleman DC, Crossley DA, Hendrix PF (2004). Fundamentals of soil ecology. Academic press: USA.
- Çakır F, Bozkuş F (2017). Çankırı Yöresi Ormandan Stebe Geçiş Kuşağındaki Meşcere Kuruluş Özellikleri. Anadolu Orman Araştırmaları Dergisi, 3; 111-121.
- Çakır M (2013). Toprak Eklembacaklılarının, Kayın ve Meşe Ekosistemindeki Mevsimsel Değişimi ve Ölü Örtü Ayrışmasına Etkileri. Ph.D., Institute of Science and Technology, PhD thesis, Istanbul University, Science Institute (in Turkish, with English summary). İstanbul.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
15 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
17 Temmuz 2018
Kabul Tarihi
26 Ağustos 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 20 Sayı: 3