-

Öz

Physical planning systems all over the world have undergone significant reforms in recent decades. The Ministry of Public Works and Settlement in Turkey has commenced a debate on a comprehensive revision of physical planning system for a long time. Focusing on the Ministry?s draft for a new planning and development law, this paper attempts to discuss the agenda for planning reform in Turkey from a global perspective in the light of recent planning reforms undertaken in the era of neoliberal restructuring. The paper argues that the Ministry?s draft has no clear direction whether it will be an extension of recent public administration reforms in Turkey based overwhelmingly on the theory of New Public Management.

Anahtar Kelimeler

• Planning, development, neoliberalism, planning reform.

İmar Reformu Gündemi

Öz

Son yıllarda tüm dünyada fiziksel planlama sistemleri önemli reformlar geçirmektedir. Türkiye?de fiziksel (imar) planlama siteminin kapsamlı revizyonu Bayındırlık ve Gskân Bakanlığı tarafından uzun süredir tartıGmaya açılmıG bulunmaktadır. Bakanlığın yeni bir planlama ve imar kanunu için hazırladığı taslak odak alınarak bu çalıGmada, Türkiye?de planlama reform gündemi neoliberal yeniden yapılanma çağında son yapılan planlama reformlarının ıGığında küresel bir perspektiften tartıGılmaktadır. ÇalıGmada Bakanlığın taslağının Türkiye?de son zamanlarda büyük ölçüde Yeni Kamu Yönetimi (GGletmeciliği) teorisine dayanan reformların bir uzantısı olup olmadığının belli olmadığı ileri sürülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Planlama, imar, neoliberalizm, imar reformu.

Kaynakça

1. Aksu, Hüseyin (2003) Planlama Reformu, http://www.aksuholding.com/planlama_reform.htm (08.07.2008).
2. Allmendinger, Philip and Tewdwr-Jones (1997) “Post-Thatcherite Urban Planning and Politics: A Major Change?”, International Journal of Urban and Regional Research, 21(1), 100-116. Ticaret Ankara Odası (2003) İmar Reformu, 29.03.2003, http://www.atonet.org.tr/yeni/index.php?p=78&l=1(08.07.2008).
3. Arıkboğat, Erbay (2007) “Türk Yerel Yönetim Sisteminde Reform ve Yeni Kamu Yönetimi”, Kamu Yönetimi Yazıları içinde Der: Eryılmaz, B., Eken, M. ve Şen, M.L., Ankara: Nobel, 42-70.
4. Baker, Douglas C., Sipe, Neil G. and Gleeson, Brendan J. (2006) “Performance-Based Planning: Perspectives from the United States, Australia and New Zealand”, Journal of Planning Education and Research, 25, 396-409.
5. Banerjee, Tridib (1993) “Market Planning, Market Planners, and Planned Markets”, Journal of the American Planning Association, 59(3), 353-360.
6. Bayındırlık ve İskân Bakanlığı (2005) Planlama ve İmar Kanunu Tasarısı Taslağı, http://www.bayindirlik.gov.tr/turkce/dosya/plimarkanuntaslagi.doc (17.07.2008).
7. Biliroğlu, Deniz (2008) Belediyelerden İmar Yetkisi Alınsın, Hürriyet Ankara, 20.03.2008 http://www.hurriyet.com.tr/ankara/8499214_p.asp (13.08.2008).
8. Booth, Philip (2003) “Promoting Radical Change: The Loi Relative a la Solidarate et au Renouvellement Urbains in France”, European Planning Studies, 11(8), 949-963.

9. Brenner, Neil and Theodore, Nik (2005) “Neoliberalism and the Urban Condition”, City, 9(1), 101-107.
10. Campbell, Heather (2003) “Reforming Planning Systems”, Planning Theory and Practice, 4(3), 347-348.
11. Crawford, Jenny (2003) “Planning and Democracy in Northern Ireland”, Planning Theory and Practice, 4(3), 357-362.
12. Dinçer, Ömer ve Yılmaz, Cevdet (2003) Değişimin Yönetimi için Yönetimde Değişim, TC. Başbakanlık, www.cevreorman.gov.tr/ekitap/k1.pdf (28.08.2008).
13. Dixon, Jennifer (2003) “Planning in New Zealand: Legacy of Ambivalence and Prospect for Repositioning”, Planning Theory and Practice, 4(3), 348-353.
14. DPT (2000) Uzun Vadeli Strateji ve Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı 2001-2005, http://ekutup.dpt.gov.tr/plan/plan8.pdf (30.08.2008) DPT (2006) Dokuzuncu Kalkınma Planı (2007-2013), http://ekutup.dpt.gov.tr/plan/plan9.pdf (30.08.2008).
15. Ekinci, Oktay (2007) Türkiye‟nin Mimarlık Politikası, Cumhuriyet Gazetesi 01.03.2007 http://www.yapi.com.tr/Haberler/turkiyenin-mimarlik-politikasi_52275.html (08.07.2008).
16. Ersoy, Melih (2006) “İmar Mevzuatında Planlama Kademeleri ve Üst Ölçek Planlama Sorunu”, Bölgesel Kalkınma ve Yönetişim Sempozyumu 7-8 Eylül ODTÜ Mimarlık Amfisi, http://www.tepav.org.tr/sempozyum/2006/bildiri/Bolgesel_Kalkinma_ve_Yonetisim _Sempozyumu.pdf (0.08.2008).
17. Friedmann, John (2005) “Globalization and the Emerging Culture of Planning”, Progress in Planning, 64(3), 183-234.
18. Gleeson, Brendan and Low, Nicholas (2000) “Revaluing Planning Rolling Back Neo- Liberalism in Australia”, Progress in Planning, 53(2), 83-164.
19. Golubchikov, Oleg (2004) “Urban Planning in Russia: Towards the Market”, European Planning Studies, 12(2), 229-247.
20. Görüş (2001) İmar ve Şehirleşme Kanun Tasarısı Taslağı Hakkında Odamızın Görüşü, TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Haber Bülteni, sayı 2001/5-6 57-63, http://www.jmo.org.tr/resimler/ekler/122c699d5e3d2fa_ek.pdf?dergi=HABER%20 B%C3%9CLTEN%C4%B0 (28.08.2008).
21. Gunder, Michael (2003) “Passionate Planning for the Others‟ Desire: An Agonistic Response to The Dark Side of Planning”, Progress in Planning, 60(3), 235-219.
22. Harrison, Philip (2003) “The Globalization of Ideas and the Force of Context: Looking at Planning Internationally through a South African Lens”, Planning Theory and Practice, 4(3), 362-370.
23. Hefetz, Amr and Warner, Mildred (2007) “Beyond the Market versus Planning Dichotomy: Understanding Privatization and its Reverse in US cities”, Local Government Studies, 33(4), 555-572.
24. Ilıcak, Nazlı (2008) “Bodrum‟da Manzara Vahim”, Sabah 03.08.2008 http://www.sabah.com.tr/2008/08/03/haber,018D322489034B46B4D5EEA154086 CE7.html (13.08.2008)
25. Jones, Colins (2006) “Verdict on the British Enterprise Zone Experiment”, International Planning Studies, 11(2), 109-123.
26. Keleş, Ruşen (2008) Kentleşme Politikası, Ankara: İmge Kitapevi.
27. Khan, Sahed and Piracha, Awais (2003) Plan First and Thereafter: The Process of Reforming the Planning System in Neo-liberal Climate, State of Australian Cities National http://www.uws.edu.au/download.php?file_id=5213&filename=23.2_FINAL_Khan _Piracha.pdf&mimetype=application/pdf (17.07.2008) 2003,
28. Mıhçıoğlu, Cemal (1988) “Yine Devlet Planlama Örgütünün Kuruluşu Üzerine”, Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, XLIII(1-2), 113-146.
29. Mimarlar Odası (2000) İmar Hukukunda Toplum ve Mimarlık Sempozyumu 13-14 Ekim (28.08.2008).
30. Mimarlar Odası (2008) 24.07.2008 tarih ve 5793 sayılı “Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun “ Hakkında Rapor, http://www.mo.org.tr/belgedocs/toki-rapor-1.pdf (26.10.2008).
31. Nedovic-Budic, Zorica and Tsenkova, Sasha (2006) The Urban Mosaic of Post Socialist Europe Space Institution and Policy, Heidelberg: Physica-Verlag.
32. Övür, Mahmut (2006) “İmar Yasası Neden Çıkmıyor?”, Sabah 16.12.2006, http://arsiv.sabah.com.tr/2006/12/16/yaz1336-10-108.html (12.08.2008).
33. Panel “İmar Sorunları ve Yasası” 17 Şubat 1993, TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Haber http://www.jmo.org.tr/resimler/ekler/e4243f5511fd6ef_ek.pdf?dergi=HABER%20 B%C3%9CLTEN%C4%B0 (28.08.2008). 1993/2 6-7,
34. Parsons, Wayne (1995) Public Policy An Introduction to the Theory and Practice of Policy Analysis, Cheltenham: Edward Elgar.
35. Peel, D. and Lloyd, M.G. (2006) “The Twisting Paths to Planning Reform in Scotland”, International Planning Studies, 11(2), 89-107.
36. Pennington, Mark (1999) Free Market Environmentalism and the Limits of Land Use Planning”, Journal of Environmental Policy and Planning, 1(1), 43-59.
37. Prior, Alan (2005) “UK Planning Reform: A Regulationist Interpretation”, Planning Theory and Practice, 6(4), 465-484.
38. Richardson, Harry, W. and Gordon, Peter (1993) Market Planning Oxymoron or Common Sense?” Journal of the American Planning Association, 59(3), 347-352.
39. Suh, Soon-Tak (2003) “Reforming the Planning System in Korea”, Planning Theory and Practice, 4(3), 353-357.
40. TC. Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı (2008) Manisa Milletvekili Sayın Erkan Akçay‟ın TBMM 7/3745 Esas Sayılı Yazılı Soru Önergesine http://www2.tbmm.gov.tr/d23/7/7-3745c.pdf (13.08.2008). Soruları ve Cevabı, 02.07.2008,
41. Tekeli, İlhan (1991) Kent Planlaması Konuşmaları, Ankara: TMMOB Mimarlar Odası Yayınları.
42. TMMOB (2005) Planlama ve İmar Kanunu Tasarısı Taslağı Beklentilerimize Yanıt Vermemektedir TMMOB, Kentleşme, Planlama, İmar, Yapı ve Afet Alanlarında Bütünlükçü ve Tutarlı Yasal Düzenlemeler Yapılmasını Talep Etmektedir http://tmmob.org.tr/modules.php?op=modload&name=News&file=article&sid=798 &mode=thread (12.08.2008).
43. TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası (2005) İmar Mevzuatı Analizi Danışmanlık http://www.hkmo.org.tr/genel/bizden_detay.php?kod=222 (26.08.2008) Raporu Hakkında Odamız Görüşleri
44. TMMOB Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi (2004) 17 Ağustos 1999 Marmara Depreminin http://www.mimarlarodasi.org.tr/index.cfm?sayfa=Belge&Sub=basin&RecID=167 (08.07.2008). 5. Yılı Değerlendirmesi,
45. TMMOB Şehir Plancıları Odası (2001) İmar ve Şehirleşme Kanunun Taslağı Hakkında TMMOB http://www.spo.org.tr/genel/bizden_detay.php?kod=20&tipi=15&sube=0 (08.07.2008). Plancıları Odasının Görüşü,
46. TMMOB Şehir Plancıları Odası (2004) İmar ve Şehirleşme Kanunu Tasarısı Taslağı Hakkındaki http://www.spo.org.tr/genel/bizden_detay.php?kod=81&tipi=4&sube=0 (08.07.2008). Çalışmalar,
47. TMMOB Şehir Plancıları Odası (tarihsiz) “İmar Kanunu Tasarısı ile ilgili Çalışmalarımız ve Görüşlerimiz” (içinde) 23. Dönem 2004-2006 Çalışma Raporu, Ankara, 208-241.
48. Uyar, Necati (2001) “Çevreyi Gözeten Planlama”, Evrensel 23.4.2001, http://www.evrensel.net/01/04/23/dosya.html (05.08.2008).