Mustafa Sâdık er-Râfiî'nin Kitâbu’l-Mesâkîn adlı Kitabındaki Teşbih İmajı

Öz

Bu çalışma, modern çağda Belagat İlminin öncüsü Mustafa Sadık Er-Rafi'i'nin, kendi alanında öncesinde ve sonrasında benzeri olmayan bir kitap olarak tanımladığı el-Mesâkîn adlı kitabı üzerinden teşbih imajını ele almaktadır. Bu, İnsanların aklına nadiren gelebilecek harika teşbihlerle dolu bir kitaptır. er-Rafiî bu kitapta fakirlerin durumunu ve çektikleri sıkıntıları, onların zor durumlarına ve eksikliklerine rağmen erdemlerini ve geniş sabırlı oluşlarını ve ayrıca bazı zenginlerin, kıskançlık ve aç gözlülüklerini somutlaştırarak anlatmıştır. Öyle ki kendini usta bir ressamın fırçasıyla yapılmış, son derece yaratıcı, sanatsal bir tablonun karşısındaymış gibi hissedersin. Çalışma, ince zevk ve büyüleyici ifadelerin sahibi er-Râfiî'nin kitabında kullandığı teşbih türlerini görmek için bunlardan örnekler alıp, analiz etmeyi hedeflemiş ve bu doğrultuda er-Râfiî'nin bunları ortaya çıkarmada ve zihinlere daha iyi yerleşebilmesi için manevi imgeleri somut fiziksel imgeler şeklinde kullanmada geniş bir hayal gücüne ve benzersiz bir üsluba sahip olduğunu göstermek istemiştir. er-Râfiî'nin bu kitabında kullandığı teşbih türleri şunlardır : Mufassal Teşbîh-i Mürsel, Mücmel Teşbîh-i Mürsel, Teşbîh-i Belîğ, Teşbîh-i Müekked, Teşbîh-i Maklûb,Teşbîh-i Temsîli ve Teşbîh-i Zimnî.

Anahtar Kelimeler

• Belagat
• Teşbih
• imaj
• er-Rafiî

الصورة التشبيهية في كتاب المساكين لمصطفى صادق الرافعي

Öz

تناولت هذه الدارسة الصورة التشبيهية عند مصطفى صادق الرافعي، إمام البيان في العصر الحديث من خلال كتابه المساكين، الذي وصفه بأنه كتابٌ لا مثيل له من قبله ولا من بعده في بابه، فهو كتاب حافل بالتشبيهات الرائعة التي قلما يخطر على بال البشر، فيجسد الرافعي من خلالها حال الفقراء ومعاناتهم، وبيان فضلهم وسعة صبرهم، رغم ما بهم من ضيق الحال وقلة المال، وحال بعض الأغنياء وحقدهم وطمعهم، كأنك أمام لوحة فنية في غاية الإبداع رسمت بريشة رسام ماهر. هدفت إلى معرفة تلك الصور التي أتى بها الرافعي صاحب الذوق الرفيع والبيان الساحر للاطلاع على أنواع التشبيهات الواردة في الكتاب وأخذ نماذج لها وتحليلها والوقوف على ما لدى الرافعي من الخيال الواسع والأسلوب الفريد في الإتيان بها وتوظيفها في تجسيد الصور المعنوية بالصور المادية المحسوسة فتكون قريبة إلى الأذهان، وقد تنوعت هذه الصور بين: التشبيه المرسل المفصل، والتشبيه المرسل المجمل، والتشبيه البليغ، والتشبيه المؤكد، والتشبيه المقلوب، والتشبيه التمثيلي، والتشبيه الضمني. كان المنهج في هذه الدراسة منهجاً وصفيا تحليلياً قائماً على تتبع الصورة التشبيهية واستخراجها، وتحليلها وتفسيرها لإظهار أهميتها وقيمتها الأدبية.

Anahtar Kelimeler

• البلاغة
• البيان
• الصورة
• التشبيه
• الرافعي

The simile in the book Al-Masakin by Mustafa Sadiq Al-Rafi’i

Öz

This study deals with the simile image of Mustafa Sadiq Al-Rafi’i, the Imam of Al-Bayan in the modern era, through his book Al-Masakin, which he described as a book unparalleled before or after it in its chapter. It is a book full of wonderful similes that rarely occur to people’s minds. Al-Rafi’i embodies... During it, the condition of the poor and their suffering, and an explanation of their virtue and patience, despite their difficult situation and lack of money, and the condition of some of the rich and their hatred and greed, is as if you are in front of an extremely creative artistic painting painted with the brush of a skilled painter. The study aimed to find out those images that Al-Rafi’i, the owner of fine taste and charming statement, came up with, to learn about the types of similes mentioned in the book, to take examples of them, to analyze them, and to find out what Al-Rafi’i has of wide imagination and unique style in coming up with them and employing them in embodying moral images with tangible physical images, so that they are close to Minds, these images varied between: detailed transmitted simile, general transmitted simile, eloquent simile, emphatic simile, inverted simile, representative simile, and implicit simile. The method in this study was a descriptive and analytical method based on tracking the simile image, extracting it, analyzing it, and interpreting it to show its importance and literary value

Anahtar Kelimeler

• rhetoric
• statement
• image
• simile
• Al-Rafi’i

Kaynakça

1. Mustafa, Ibrahim vd. El-Mu'cam Al-Vasit. Dar El-Da'va.
2. El-Bayoumi, Muhammed Rajab. Mustafa SadikAl-Rafi'i Fares Alkalem Tah Rayet El-Kuran. Şam: Dar El-Kalam, 1. baskı, 1997.
3. El-Cahiz, Amr bin Bahr. El-Beyan vel-Tebyin .thk. Abd al-Salam Harun. Kahire: Al-Khanji Kütüphanesi, 7. baskı, 1998.
4. Al-Jurjani, Abdul Kahir. Dela'il El-icaz.thk. Mahmoud Shaker. Mektebet El-Usra.
5. El-Jurjani, Abdul Kahir. Esrar El-Belağe.thk. Mahmoud Shaker. Kahire: Metbaa El Medeni .
6. El- Habanki, Abdul Rahman. El Balağe Al Arabiye. Şam: Dar Al-Kalam, 1. baskı, 1996.
7. Er-Razi, Muhammed bin Ebi Bekir. Muhtar Al-Sahah.thk. Mahmoud Khater. Beyrut: Mektebet Lübnan Naşirun.
8. El-Rafii, Mustafa Sadık. El- Masakin. Kahire: Mu'asaset Hindavi, 2012.

9. Es-Sakaki, Yusuf bin Ebi Bekir. Miftah Al Ulum.thk. Naeem Zarzour. Beyrut: Dar El-Kutub Al-Ilmiyyah, 2. baskı.
10. El-Sharif Al-Jarjani, Ali bin Muhammed. El- Tarifat.thk. İbrahim El-Abyari. Beyrut: Dar Al-Kitab Al-Arabi, 1. baskı, 1405 H.
11. El-Akoub, Issa Ali. El- Mafsal Fel-Belağe. Mudiryet Alkutub vel Matbuat Alcamiiye, 2000.
12. El-Erian, Muhammed Saeed. Hayat Ar-Rafi. Mısır: Al Maktebe Al Ticariye Al Kubra, 3. baskı, 1955.
13. El-Askari, Ebu Hilal El-Hasan bin Abdullah. Al Sinaatin fel Al Kitaba vel Aş-Şiir. Dar Ihya'a Al Kutub Al Arabiye, 1. baskı.