Yapıların Deprem Hasarlarının Hızlı Tespitinde Bulanık Kural Tabanlı Uzman Sistemlerin Kullanımı

Öz

Genel olarak bir yapının deprem etkisi altında öngörülen dayanımı, büyük ölçüde o yapının elastik ötesi bölgelerde deformasyon yapabilme yani enerji sönümleme yeteneği ile ilgilidir. Depremde hasar görmüş herhangi bir yapının mevut durumunu hızlı fakat etkin bir şekilde belirlemek ülkemiz koşulları açısından çok önemlidir. Bu yazıda bulanık kural tabanlı uzman sistemlerin hasar tespitindeki başarısı üzerinde durulacaktır

Anahtar Kelimeler

• Deprem, Uzman sistem, bulanık mantık, hasar

Using of Fuzzy Logic Based Expert Systems for Fast Damage Determination of Structures After Earthquake

Öz

In general, expected strength of a building under earthquake loading mainly depends on its deformation capacity beyond elastic region which is considered as the ability to damp energy. It is important to define the damage status of a building after earthquake in a rapid and effective way considering the conditions of our country. In this article, the capability of fuzzy logic based expert systems in damage determination is discussed

Anahtar Kelimeler

• Earthquake, Expert system, fuzzy logic, damage

Kaynakça

1. [1] Ersoy, U., Erzincan Depremi ve Betonarme Yapılar, 13 Mart 1992 Erzincan Depremi Mühendislik Raporu, İMO Ankara Şubesi, Ankara, (1992).
2. [2] Özmen, G., 1997 Türkiye Deprem Yönetmeliğine Göre Tasarım Uygulamaları, Türkiye Deprem Vakfı Teknik Raporu, TDV/TR 018-32, İstanbul, (1999).
3. [3] Sucuoğlu, H., Gülkan, P., Yapısal Hasarların Genel Değerlendirilmesi, 13 Mart 1992 Erzincan Depremi Mühendislik Raporu, İMO Ankara Şubesi, Ankara, (1992).
4. [4] Tankut, T., Ersoy, U., Az Katlı Yapıların Deprem Tasarımına İlişkin Bir Öneri, Türkiye Mühendislik Haberleri, İnşaat Mühendisleri Odası, 286, (1996).
5. [5] Tezcan, S.S., Depremden Korunmak İçin Mimari Öneriler, Deprem - Makaleler, TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası, Ankara, (2000).
6. [6] Sawyer, J.P., Rao, S.S., Structural damage detection and identification using fuzzy logic, American Institute of Aeronautics and Astronautics (AIAA) Journal, 38, 12, 2328-2335, (2000).
7. [7] Szewezyk, Z.P., Hajela, P., Damage detection in structures based on featuresensitive neural networks, Journal of Computing in Civil Engineering, ASCE, 1994; 8, 2, 163-78, (1994).
8. [8] Wu, X., Ghaboussi, J., Garrett, JH., Use of neural networks in detection of structural damage, Computers & Structures, 42, 4, 649-59, (1992).

9. [9] Giarratono, J., and Riley, G., Expert Systems: Principles and Programming, PWS Publishing Company, Boston, (1994).
10. [10] Taha, M.M.R., Lucero, J., Damage identification for structural health monitoring using fuzzy pattern recognition, Engineering Structures, 27, 1774–1783, (2005).
11. [11] Lagaros, N.D., Tsompanakis, Y., Intelligent computational paradigms in Earthquake Engineering, IDEA Group Publishing, (2007).
12. [12] Chiang, W., Liu, K.F.R., Lee, J., Bridge Damage assessment through fuzzy petri net based expert system, Journal of Computing in Civil Engineering, ASCE, 14, 2, 141-149, (2000).
13. [13] Sezer, F., Gençoğlu M., ve Celep, Z., Deprem Yönetmeliği (2007) Kuralları İle Betonarme Binaların Deprem Güvenliğinin Değerlendirilmesine Kıyaslamalı Bir Bakış, 6. Ulusal Deprem Mühendisliği Konferansı, 539-550, İstanbul, 16-20 Ekim (2007).
14. [14] Özcebe, G., 3 Subat 2002 Afyon-Sultandağı Depreminde Gözlenen Yapısal Hasarlar ve Nedenleri, rapor-İMO, (2002).
15. [15] Bayülke, N., Depremde hasar gören yapıların onarım ve güçlendirilmesi, İnsaat Mühendisleri Odası, İzmir, (1999).
16. [16] Aydınoğlu, N., Celep, Z., Özer, E., Sucuoğlu, H., Deprem bölgelerinde yapılacak binalar hakkında yönetmelik, Örnekler Kitabı, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı, Ankara, (2007).
17. [17] Özcebe, G., Deprem Güvenliğinin Saptanması için Yöntemler Geliştirilmesi, TÜBİTAK İÇTAG YMAÜ I574 Araştırma Projesi Sonuç Raporu, Ankara, (2004).
18. [18] Gülkan, P., Deprem Hareketine Maruz Perde Duvarlı Yapıların Değerlendirmesi, 6. Ulusal Deprem Mühendisliği Konferansı, Çağrılı Bildiriler Kitabı, Cilt 3, 217- 229, İstanbul, 16-20 Ekim (2007).
19. [19] Şen, Z., Bulanık mantık ve modelleme ilkeleri, Bilge Kültür Sanat, İstanbul, (2001).
20. [20] Yavaş, A., Civalek, Ö., Yapı Hasarlarının Belirlenmesinde Uzman Sistemlerin Kullanımı, Türkiye Mühendislik Haberleri, Türkiye İnşaat Mühendisleri Odası, Sayı 439-440, 5-6, 46-55, (2005).
21. [21] Civalek, Ö., Bulanık (Fuzzy) ya da Puslu Mantık, Türkiye Teknik Elemanlar Vakfı (TÜTEV) Teknik Dergisi, Sayı 8, 20-25, (2004).
22. [22] Civalek, Ö., Karınca Koloni Algoritması ve Uygulamaları, Türkiye Teknik Elemanlar Vakfı (TÜTEV) Teknik Dergisi, Sayı 9, 16-22, (2004).
23. [23] Civalek, Ö., Depreme Dayanıklı Yapı Tasarımında Temel İlkeler, Türkiye Teknik Elemanlar Vakfı (TÜTEV) Teknik Dergisi, Sayı 7, 14-19, (2004).
24. [24] Civalek, Ö., Yapay Zeka-Söyleşi, Türkiye Mühendislik Haberleri, Türkiye İnşaat Mühendisleri Odası, Sayı 423, 40-50, (2003).
25. [25] Civalek, Ö., Yapay Sinir Ağları ve Yapı Mühendisliğinde Kullanım İlkeleri, Türkiye Teknik Elemanlar Vakfı (TÜTEV) Teknik Dergisi, Sayı 4, 28-35, (2002).
26. [26] Civalek, Ö., Mühendislik Sistemlerinde Kullanılan Uzman Sistemlerin(Us) Temel Prensipleri, Yapı Dünyası, Ocak, 44-51, (2003).
27. [27] Civalek, Ö., Temel Prensipleriyle Genetik Algoritmalar, Türkiye Teknik Elemanlar Vakfı (TÜTEV) Teknik Dergisi, Sayı 5, 36-39, (2003).