Araştırma Makalesi

Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi

Cilt: 28 Sayı: 53 12 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi

Öz

Tüm dünyada üretim faaliyetleri yüksek ölçüde geleneksel enerji kaynaklarına bağlı olarak devam etmektedir. Geleneksel enerji kaynaklarının yoğun kullanımı atmosferde bulunan karbondioksit ve diğer sera gazlarının miktarını önemli ölçüde artırmaktadır. Bu durum, Dünya ortalama sıcaklığının artmasına ve iklim değişimine neden olmaktadır. Enerji üretiminde geleneksel kaynakların yenilenebilir enerji ile ikamesi, karbon emisyonlarının azaltılması ve çevresel tahribatın önlenmesi açısından başta gelen eylemler arasındadır. Çalışmada yenilenebilir enerji tüketimi ve ekonomik büyümenin karbon emisyonlarına olan etkisi, yenilenebilir enerji kurulu kapasitesi en yüksek 10 ülke (ABD, Almanya, Brezilya, Çin, Fransa Hindistan, İtalya, İspanya, Japonya, Kanada) için 2000-2020 dönemi kapsamında Prais-Winsten regresyon yöntemi kullanılarak incelenmiştir. Ulaşılan sonuçlara göre, yenilenebilir enerji tüketimi ve ekonomik büyümenin karbon emisyonlarına olan etkisi istatistiksel olarak anlamlıdır. Yenilenebilir enerji tüketiminin karbon emisyonlarına etkisi ters yönlü, ekonomik büyümenin karbon emisyonlarına olan etkisi ise aynı yönlü bulunmuştur. Bulgulardan hareketle sonuç bölümünde, üretim sürecinde kullanımının çevresel tahribatı azaltması nedeniyle yenilenebilir enerjiye yönelik politikaların önemi vurgulanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adekoya, O. B., Olabode, J. K., & Rafi, S. K. (2021). Renewable energy consumption, carbon emissions and human development: Empirical comparison of the trajectories of world regions. Renewable Energy, 179, 1836-1848.
  2. Alper, F. (2018). Yenilenebilir Enerji ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: 1990-2017 Türkiye Örneği. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8(2), 223-242. https://doi.org/10.18074/ckuiibfd.466782
  3. Apergis, N., & Payne, J. E. (2015). Renewable Energy, Output, Carbon Dioxide Emissions, and Oil Prices: Evidence from South America. Energy Sources, Part B: Economics, Planning, and Policy, 10(3), 281-287. https://doi.org/10.1080/15567249.2013.853713
  4. Balsalobre-Lorente, D., Ibáñez-Luzón, L., Usman, M., & Shahbaz, M. (2022). The environmental Kuznets curve, based on the economic complexity, and the pollution haven hypothesis in PIIGS countries. Renewable Energy, 185, 1441-1455. https://doi.org/10.1016/j.renene.2021.10.059
  5. Batmaz, T., Bayraç, H. N., & Güllü, M. (2019). Türkiye’de Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Büyüme ve Karbon Emisyonu İlişkisi. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 6(3), 645-658.
  6. Bhattacharya, M., Paramati, S. R., Ozturk, I., & Bhattacharya, S. (2016). The effect of renewable energy consumption on economic growth: Evidence from top 38 countries. Applied Energy, 162, 733-741. https://doi.org/10.1016/j.apenergy.2015.10.104
  7. Bölük, G., & Mert, M. (2015). The renewable energy, growth and environmental Kuznets curve in Turkey: An ARDL approach. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 52, 587-595. https://doi.org/10.1016/j.rser.2015.07.138
  8. Breusch, T. S., & Pagan, A. R. (1980). The Lagrange Multiplier Test and its Applications to Model Specification in Econometrics. The Review of Economic Studies, 47(1), 239. https://doi.org/10.2307/2297111

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ekoloji, Sürdürülebilirlik ve Enerji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

11 Haziran 2025

Yayımlanma Tarihi

12 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

25 Eylül 2024

Kabul Tarihi

3 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 28 Sayı: 53

Kaynak Göster

APA
Tunçsiper, Ç. (2025). Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 28(53), 215-227. https://doi.org/10.31795/baunsobed.1555639
AMA
1.Tunçsiper Ç. Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi. BAUNSOBED. 2025;28(53):215-227. doi:10.31795/baunsobed.1555639
Chicago
Tunçsiper, Çağatay. 2025. “Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi”. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28 (53): 215-27. https://doi.org/10.31795/baunsobed.1555639.
EndNote
Tunçsiper Ç (01 Haziran 2025) Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28 53 215–227.
IEEE
[1]Ç. Tunçsiper, “Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi”, BAUNSOBED, c. 28, sy 53, ss. 215–227, Haz. 2025, doi: 10.31795/baunsobed.1555639.
ISNAD
Tunçsiper, Çağatay. “Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi”. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28/53 (01 Haziran 2025): 215-227. https://doi.org/10.31795/baunsobed.1555639.
JAMA
1.Tunçsiper Ç. Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi. BAUNSOBED. 2025;28:215–227.
MLA
Tunçsiper, Çağatay. “Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi”. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 28, sy 53, Haziran 2025, ss. 215-27, doi:10.31795/baunsobed.1555639.
Vancouver
1.Çağatay Tunçsiper. Yenilenebilir enerji, ekonomik büyüme ve karbon emisyonu ilişkisi: seçilmiş ülkeler için panel veri analizi. BAUNSOBED. 01 Haziran 2025;28(53):215-27. doi:10.31795/baunsobed.1555639

BAUNSOBED