TOPLUM TEMELLİ TURİZM: YEREL HALK ALGILARINI ÖLÇMEYE YÖNELİK BİR ÇALIŞMA HALFETİ ÖRNEĞİ

Öz

Gerek üretici gerekse tüketici beklentilerinde meydana gelen değişimlere cevap vermek adına “alternatif turizm” başlığı altında farklı tüketici kitlelerine uygun turizm yaklaşımları ortaya çıkmıştır. Bunlardan biri de toplum temelli turizm TTT yaklaşımıdır. Çalışma, alternatif turizm modellerinden TTT yaklaşımı ve Halfeti halkının TTT algılamalarını belirlemeye odaklanmıştır. Yerel halk algılamalarını belirlemek için Kibicho’nun geliştirdiği “Toplum Temelli Turizm Algısı Ölçeği” çalışmanın içeriğine uyarlanmıştır. Araştırmada veri toplama yöntemi olarak alan araştırması, veri toplama tekniği olarak anket tekniği, araç olarak yapılandırılmış anket ve örneklem yöntemi olarak kolayda örneklem yöntemi uygulanmıştır. Verilerin toplanmasında örnekleme yüz yüze ve bırak-topla anket toplama tekniği uygulanmıştır. Anket süreci sonrasında 249 anket elde edilmiş, 22 adedi çeşitli sebeplerden elenerek 227 anket üzerinden analizler gerçekleşmiştir. Elde edilen veriler t-Testi, ANOVA ve korelasyon analizlerine tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda verilerden elde edilen bulgulara göre; ikamet süreleri daha fazla olan bireylerin gelenek ve görenekleri konusunda daha hassas oldukları, turizm faaliyetlerinden dolayı yörenin sosyo-kültürel özelliklerini kaybedeceğini ayrıca gelenek ve göreneklerinin bozulacağını düşünmeleri nedeniyle TTT algılamalarının yörede daha az süredir ikamet edenlere nazaran daha düşük olduğuna ulaşılmıştır

Anahtar Kelimeler

• Turizm,Alternatif Turizm,Toplum Temelli Turizm,Halfeti

Community-Based Tourism CBT : A Measurement-Oriented Study of Local People Perceptions Halfeti Sample

Öz

In the name of fulfilling the emerging changes in either producer or consumer expectations, tourism approaches suited to different consumer mass have emerged under the title of ‘alternative tourism’. One of those is CBT. This study has focused on specifying Halfeti public’s CBT perception and CBT approach which is one of alternative tourism models. In order to specify local people perceptions, ‘Community-based tourism perception scale’ which Kibicho developed has been adapted to content of the study. In this survey, field research as data gathering method, questionnaire technique as data gathering technique, structured questionnaire as medium and also convenience sampling method as sample method have been implemented. In the process of gathering datas; sampling technique, face to face meeting technique, drop and pick technique have been implemented. Following the questionnaire process, 249 surveys have been obtained, 22 of those surveys have been eliminated for various reasons and the analyses have been obtained out of 227 surveys. Acquired datas have been subjected to T-Test, ANOVA, and correlation analyses. According to acquired findings following the searches; it has been reached that individuals who have resided in Halfeti for a longer time are more sensitive about customs and traditions because of the fact that they think the region will lose socio-cultural features and moreover customs and traditions will degenerate as a result of tourism activities, they have lower CBT perception compared to people who have resided for shorter time in the region

Anahtar Kelimeler

• Tourism,Alternative Tourism,Community-Based Tourism,Halfeti

Kaynakça

1. Ataman, Y.E. (2010), Sürdürülebilir Turizm Bağlamında Toplum Temelli Turizm: Dünya Uygulama Örnekleri ve Türkiye, Uzmanlık Tezi, Kültür ve Turizm Bakanlığı Dış İlişkiler ve AB Koordinasyon Dairesi Başkanlığı.
2. Aydın, O. (2012), “ AB’de Kırsal Turizmde İlk 5 Ülke ve Türkiye’de Kırsal Tu- rizm”, Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırma- lar Dergisi, 14(23), 39-46.
3. Çeken, H., Uçar, M. ve Dalgın, T. (2012), “Kırsal Turizmin Gelişimi Konusun- da Yerel Halkın Algıları: Fethiye Yöresi Örneği”, Turizm ve Araştırma Dergisi, 1(1), 1-31.
4. Dixey, L.(2005), “Inventory and Analysis of Community Based Tourism in Zambia”, Production, Finance and Technology (PROFIT), A USAID Private Se- ctor Development Programme 6, Tukuluho Road, Longacres, Lusaka, Zambia.
5. Goodwin, H., & Santilli, R. (2009), “Community-based tourism: A success?”, The International Centre for Responsible Tourism Occasional Working Pa- per No. 11, 22 Aralık 2013 tarihinde http://www.andamandiscoveries. com/press/press-harold-goodwin.pdf adresinden erişildi.
6. Hamzah, A. ve Khalifah, Z., (2008), Handbook on Community Based Tourism “How to Develop and Sustain CBT”, APEC Tourism Working Group.
7. Harris, R. ve Vogel, D. (2007), “E-Commerce for Community-Based Tourism in Developing Countries”, Harris Roger Assosiates, Star House Konwlon, Hong Kong.
8. Kalkınma Bakanlığı. (2014), “Özel İhtisas Komisyonu Raporu 2023”, Ankara.

9. Kan, M., Gülçubuk, B. ve Küçükçongar, M. (2012), “Coğrafi İşaretlerin Kırsal Turizmde Kullanılma Olanakları”, Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi 14(22), 93-101.
10. Kibicho, W. (2008), “Community-based Tourism: A Factor-Cluster Segmenta- tion Approach”, Journal of Sustainable Tourism, 16 (2), 211-231.
11. Kütür ve Turizm Bakanlığı (2007), Türkiye Turizm Stratejisi (2023).
12. Kwangseh, B.E. (2014), “Community Based Tourism (CBT) Planning – An Analysis of Opportunities and Barriers: A Case Study of Cameroon”, Unpublished Master Thesis, Eastern Mediterranean University, Gazimağusa, North Cyprus.
13. López-Guzmán, T., Borges, O. ve Castillo-Canalejo, A. M. (2011), “Commu- nity-Based Tourism in Cape Verde – A Case Study”, Tourism and Hospi- tality Management, 17(1), 35-44.
14. Lucchetti, V. G. ve Font, X. (2013), “Community Based Tourısm: Critical Success Factors”, The International Centre for Responsible Tourism Occasional Working Paper No. 27.
15. Muhanna, E. (2007). Tourism Development Strategies and poverty eliminati- on. Problems and Perspectives in Management, 5(1), 37-49.
16. Nelson, F. (2003), “Community-Based Tourism in Northern Tanzania: Increasing Opportunities, Escalating Conflicts and an Uncertain Future”, Tanzania Na- tural Resource Forum Occasional Paper No. 2.
17. Nepuni, P. (2002), “Eco-Tourism”, 30 Aralık 2013 tarihinde https://groups. yahoo.com/neo/groups/green-travel/conversations/topics/1207 adre- sinden erişildi.
18. Nguyen, Q. (2007), Putting Community First: Tourism for Development in Doi Vil- lage, Central Vietnam, Unpublished Master Thesis, The University of Qu- eensland, School of Social Science, Australia.
19. Pearson, C. A.L., Liu, Y. ve Helms, K. (2011). Building Sustainability in an Indi- genous Family Owned SME in Northern Australia: Overcoming Operational Barriers in A Housing Construction Venture, The 12th International Confe- rence of the Society for Global Business & Economic Development, Jul 21 2011, 3-16.
20. Salazar, N. B. (2001), “Community-based cultural tourism: issues, threats and opportunities”, Journal of Sustainable Tourism, 1-14.
21. Shahmirzadi, E. K. (2012), “Community –Based Tourism (CBT) Planning and Pos- sibilities: The Case of Shahmirzad, Iran”, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Doğu Akdeniz Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim ve Araştırma Ens- titüsü, Kuzey Kıbrıs.
22. Suntikul, W., Bauer, T., ve Song, H. (2010). Towards Tourism: a Laotian pers- pective. International
23. Journal of Tourism Research, 12, 449-461.
24. Tasci, A., Semrad, K. ve Yılmaz, S. (2013), “Community Based Tourism Finding The Equilibrium in COMCEC Context: Setting the Pathway for the Futu- re”, 23 Ekim 2013 tarihinde http://www.kalkinma.gov.tr/DocObjects/ Download/14962/COMCEC_COMMUNITY_BASED_TOURISM.pdf adresinden erişildi.
25. Toprak, L. (2015), Mardin’de Halkın Turizm Algısı, Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 14(54), 201-218.
26. Tourism Concern, (2013), Community Tourism, 20 Aralık 2013 tarihinde http:// www.tourismconcern.org.uk/community-tourism.html adresinde erişildi.
27. Tübitak, (2003), Vizyon 2023, Ulaştırma ve Turizm Paneli, Ankara, 2 Kasım 2013 tarihinde http://www.utikad.org.tr/db/files/TUBITAK%20Ulastir- ma%20ve%20Turizm%20Paneli.pdf adresinde erişildi.
28. Türker, N. (2013), “Batı Karadeniz Bölümü Ekoturizm Kaynaklarının Değer- lendirilmesi ve Bir Ekoturizm Rotası Önerisi”, International Journal of Social Science, 6(4), 1093-1128.
29. Uygur, S. M. ve Akdu, U. (2009), “Çiftlik Turizmi, Kırsal, Tarım ve Ekoturiz- min Kavramsal Açıdan İrdelenmesi”, Gazi Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 143-166.
30. World Bank (2013), Regional Study on Community Based Tourism in the Caucasus, 30 Aralık 2013 tarihinde http://lnweb90.wor- ldbank.org/eca/eca.nsf/d1e666886eb626e2852567d100165168/ 780a475beed61c07852568fc005df707/$FILE/Regional%20Studies%20 on%20Community-Based%20Tourism%20in%20the%20Caucasus.pdf adresinden erişildi.
31. Mekongtourism.org, 20 Aralık 2013 tarihinde www.me- k o n g t o u r i s m . o r g / w e b s i t e / w p - c o n t e n t / u p l o a d s / downloads/2011/02/CBT-Handbook-Principles-and-Meanings-by-C- BT-I-Thailand.pdf adresinden erişildi.
32. Yılmaz, G. Ö. ve Gürol, N. K. (2012), “Balıkesir İlinin Kırsal Turizm Potansiye- linin Değerlendirilmesi”, Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 14(23), 23-32.