Araştırma Makalesi

Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım

Sayı: Advanced Online Publication 3 Şubat 2026
PDF İndir
TR EN

Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım

Öz

İnsanlığın ihtiyaç duyduğu gıda miktarı, dünya nüfusuna paralel olarak artmalıdır. Gıda yetiştiriciliğinin en önemli noktası sağlıklı yetişen bitkilerdir. Bu çalışma, tarımsal verimliliği ve sürdürülebilirliği artırmak için gerekli olan bitki hastalıklarının tespitinin kritik konusunu ele almaktadır. Çalışma, bitki hastalıklarını yüksek doğrulukla tespit etmek için derin öğrenme modelleri ve bölütlemeye dayalı Vision Transformer (Vit 16B) modeli ile birleştirilmiş görüntü işleme tekniklerini kullanan yeni bir yöntem sunmaktadır. Modelin akıllı tarımda uygulanması, daha iyi hastalık yönetimine ve ekonomik faydalar sağlayacağı ortaya koymuştur. Çalışmada aynı zamanda önerilen modelin performansını, 8 farklı derin öğrenme mimarileriyle karşılaştırarak önerilen modelin başarımı ortaya konmuştur. Önerilen model, derin öğrenme modellerinden daha iyi performans gösterdiği ve %99,87'lik etkileyici bir doğruluk elde edildiği saptanmıştır. Sonuçlar, her sınıf için hassasiyet, hatırlama ve F1 puanları gibi ayrıntılı ölçümlerle desteklenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Eren, M. V., "Nüfus Artişi ile Kalkinma Arasindakİ İlişki: Sahra-Alti Afrika Ülkeleri Üzerine Ampirik Bir Analİz," Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, no. 27, 2020, pp. 141-158, doi: https://doi.org/10.18092/ulikidince.586948.
  2. Kılavuz, E. and Erdem, İ., "Dünyada tarım 4.0 uygulamaları ve Türk tarımının dönüşümü," Social Sciences, vol. 14, no. 4, 2019, pp. 133-157.
  3. Gövez, E., "Tarim Sektörüne Yenilikçi Bir Bakiş Açisi: Tarim 4.0," Sosyal Sorunlar (Teoriler, Politikalar, Uygulamalar), 2023, p. 87.
  4. Doğan, F. and Türkoğlu, İ., "Derin öğrenme modelleri ve uygulama alanlarına ilişkin bir derleme," Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, vol. 10, no. 2, 2019, pp. 409-445, doi: https://doi.org/10.24012/dumf.411130.
  5. Bayram, C. A., "The Effects of Mycorrhiza and Seaweed Applications on Seedling Growth Parameters: Tomato and Pepper," Communications in Soil Science and Plant Analysis, vol. 55, no. 10, 2024, pp. 1375-1389, doi: https://doi.org/10.1080/00103624.2024.2305844.
  6. YILDIZ, H., İlker, E., and YILDIRIM, A., "Bazı silajlık mısır (Zea mays) çeşit ve çeşit adaylarının verim ve kalite özelliklerinin belirlenmesi," Ziraat Fakültesi Dergisi, vol. 12, no. 2, 2017, pp. 81-89.
  7. Büyük, G., Bayram, C. A., İnan, M., and Kırpık, M., "The effect of organic and inorganic fertilizers on plant nutrient content and agronomic performance of stevia," Journal of Plant Nutrition, vol. 45, no. 15, 2022, pp. 2303-2314, doi: https://doi.org/10.1080/01904167.2022.2063739.
  8. Özdemir, R. and Demirbaş, N., "Meyve ve sebze üretiminde ortaya çıkan kayıplar üzerinde etkili olan faktörler: İzmir ili örneği," Mediterranean Agricultural Sciences, vol. 33, no. 1, 2020, pp. 85-91, doi: https://doi.org/10.29136/mediterranean.659011.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Bilgi Sistemleri Geliştirme Metodolojileri ve Uygulamaları, Bilgi Sistemleri (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

3 Şubat 2026

Yayımlanma Tarihi

3 Şubat 2026

Gönderilme Tarihi

15 Şubat 2025

Kabul Tarihi

26 Kasım 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication

Kaynak Göster

APA
Doğan, F. (2026). Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi, Advanced Online Publication, 10-23. https://doi.org/10.54525/bbmd.1640557
AMA
1.Doğan F. Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım. bbmd. 2026;(Advanced Online Publication):10-23. doi:10.54525/bbmd.1640557
Chicago
Doğan, Ferdi. 2026. “Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım”. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi, sy Advanced Online Publication: 10-23. https://doi.org/10.54525/bbmd.1640557.
EndNote
Doğan F (01 Şubat 2026) Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi Advanced Online Publication 10–23.
IEEE
[1]F. Doğan, “Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım”, bbmd, sy Advanced Online Publication, ss. 10–23, Şub. 2026, doi: 10.54525/bbmd.1640557.
ISNAD
Doğan, Ferdi. “Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım”. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi. Advanced Online Publication (01 Şubat 2026): 10-23. https://doi.org/10.54525/bbmd.1640557.
JAMA
1.Doğan F. Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım. bbmd. 2026;:10–23.
MLA
Doğan, Ferdi. “Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım”. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi, sy Advanced Online Publication, Şubat 2026, ss. 10-23, doi:10.54525/bbmd.1640557.
Vancouver
1.Ferdi Doğan. Bitki Hastalıklarının Tespiti için Ön İşlemli Görsel Dönüştürücü Tabanlı bir Yaklaşım. bbmd. 01 Şubat 2026;(Advanced Online Publication):10-23. doi:10.54525/bbmd.1640557